Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Schonis over de radiouitzending 'Overheid is rem op vergroening'

Antwoord van Minister Van Nieuwenhuizen Wijbenga (Infrastructuur en Waterstaat) (ontvangen
19 februari 2019).

Vraag 1

Kent u de radio-uitzending «Overheid is rem op vergroening»?1

Antwoord 1

Ja.

Vraag 2

Wordt in de Green Deal uitvoering gegeven aan de motie-Sienot c.s. over meten aan
de pijp (Kamerstuk 31 409, nr. 179)? Kunt u uw antwoord toelichten?

Antwoord 2

In genoemde radio-uitzending wordt ten onrechte het beeld geschetst dat de motie-Sienot
het afgelopen jaar niet werd uitgevoerd. De motie verzoekt mij meten aan de pijp op
haalbaarheid te onderzoeken en de resultaten te betrekken bij het opstellen van de
voorgenomen green deal. In juni vorig jaar is gestart met de evaluatie van de Green
Deal COBALD.2 Op 1 februari 2019 heb ik de beschikking gekregen over het eindrapport. Ter informatie
voeg ik dit rapport bij de antwoorden op deze vragen.3

In het kader van de Green Deal COBALD is uitgebreid onderzoek gedaan naar de mogelijkheden
van Continuous On Board Monitoring (COBM) van scheepsemissies en de mogelijkheden
om hiermee een gelijkwaardig alternatief te bieden aan typegoedkeuring van motoren.

De Green Deal COBALD heeft helaas niet opgeleverd wat ik ervan had verwacht en gehoopt.
Weliswaar kan met COBM een goed inzicht worden verkregen in de daadwerkelijke emissies
van NOx, maar een goede roetmeting blijkt niet mogelijk. Daardoor is het niet mogelijk om
COBM te zien als een volwaardig alternatief voor een proefstandmeting. Ook konden
in het kader van deze Green Deal onvoldoende conclusies worden getrokken over vergelijkingen
van bestaande motoren met nieuwe CCR II motoren. Daarvoor werden in het kader van
dit project te weinig gegevens beschikbaar gesteld. Sowieso bleek de bereidheid om
data te delen, zowel bij fabrikanten van sensoren als bij scheepseigenaren, in het
kader van de Green Deal COBALD zeer gering.

Ik zie nog wel kansen voor meten aan de pijp ten behoeve van monitoring en signalering
van emissies. Dit ben ik met de sector aan het verkennen. Daaraan zal in de komende
Green Deal Zeevaart, Binnenvaart en Havens aandacht worden besteed.

Vraag 3

Hoe gaat u in de Green Deal Scheepvaart ervoor zorgen dat de normering van oude scheepsmotoren
er niet toe leidt dat oude schepen versneld uit de vaart genomen moeten worden?

Antwoord 3

Het doel is te komen tot een binnenvaart die in 2050 nagenoeg emissieloos en klimaatneutraal
is. Tot op heden heeft er geen normering van oude scheepsmotoren plaatsgevonden en
het is ook niet mijn intentie om dat in het kader van de green deal wel te doen. Er
is dus ook geen sprake van versneld uit de vaart moeten nemen als gevolg van normering
van oude motoren. Wel staat de hele binnenvaartsector voor een vergroeningsopgave.
Met alle partijen die bij de green deal betrokken zijn wil ik de best mogelijke afspraken
maken om deze vergroening te bewerkstelligen. Dat wil zeggen ambitieuze vergroeningsplannen,
gekoppeld aan een realistisch tijdpad en de mogelijkheid voor ondernemers om investeringen
terug te verdienen.

Vraag 4

Op welke wijze gaat u ervoor zorg dragen dat de normering van scheepvaartmotoren niet
leidt tot faillissement van de binnenvaarders?

Antwoord 4

In het kader van de vergroeningsopgave zullen alle binnenvaartondernemers vroeg of
laat voor een investeringsbeslissing komen te staan. Ik wil daarbij met de partijen
bij de green deal zoeken naar een manier waarbij de ondernemer weet welke beslissing
hij op dat moment het beste kan nemen. Ook streef ik ernaar de vergroening voor iedereen
betaalbaar te houden. In het kader daarvan wordt nu een voorstudie gestart door het
Expertise en Innovatiecentrum Binnenvaart naar mogelijke financiering van de vergroening.
Dat moet later dit jaar leiden tot een studie die Europees-breed wordt uitgevoerd.
Een investeringsfonds, waarover de motie-Sienot eveneens spreekt, is ook een van de
opties die zal worden onderzocht.

Vraag 5

Kunt u toelichten op welke wijze de transitie naar waterstofmotoren op binnenvaartschepen
wordt gestimuleerd?

Antwoord 5

Voor het gebruik van alternatieve brandstoffen, zoals waterstof, is nog veel technische
ontwikkeling nodig. Hierbij wordt gekeken naar alle mogelijke manieren van emissieloos
varen. Dus niet alleen naar waterstof, maar ook naar bijvoorbeeld batterij-elektrisch
varen en varen met brandstofcellen met bijvoorbeeld methanol. Dit stimuleer ik door
middel van de Tijdelijke subsidieregeling innovaties duurzame binnenvaart (IDB).