Brief regering : Plan van Aanpak 'Opdracht vereenvoudiging WW' en startnotitie ‘onderzoek knelpunten WW vanuit verschillende perspectieven’

Nr. 667 BRIEF VAN DE MINISTER VAN SOCIALE ZAKEN EN WERKGELEGENHEID

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 8 februari 2022

De Werkloosheidswet (WW) is complexe wetgeving geworden. Dit komt onder andere doordat
er sinds de inwerkingtreding van de WW in 1987 meerdere wijzigingen in het WW-stelsel
zijn doorgevoerd. Ook door dwarsverbanden met andere wet- en regelgeving binnen het
sociaal zekerheidsstelsel en door samenloop van verschillende regelingen binnen het
WW-stelsel is de complexiteit vergroot. Dit leidt tot knelpunten voor de werknemer
die een uitkering aanvraagt, werkgevers en het UWV als uitvoeringsinstituut. Daarnaast
is de arbeidsmarkt van nu aanzienlijk gewijzigd ten opzichte van de arbeidsmarkt ten
tijde van de inwerkingtreding van de WW. Zo is er nu een grotere flexibele schil en
zijn er meer ZZP’ers. Zoals door een eerder kabinet aan uw Kamer toegezegd1, is er voldoende aanleiding om deze knelpunten die bij het gebruik en de uitvoering
van de WW worden ervaren te onderzoeken.

Het bewustzijn van mijn Ministerie van de noodzaak tot vereenvoudiging is alleen maar
groter geworden. Dit komt onder andere door de uitkomsten van de parlementaire ondervragingscommissie
Kinderopvangtoeslag, het programma Werk aan Uitvoering en de Tijdelijke commissie
Uitvoeringsorganisaties.

Met deze brief presenteer ik uw Kamer het plan van aanpak «opdracht vereenvoudiging
WW (hierna: plan van aanpak) en de startnotitie «onderzoek knelpunten WW vanuit verschillende
perspectieven» (hierna: startnotitie)2.

Het plan van aanpak schetst het bredere vereenvoudigingstraject WW binnen het onderwerp
werkloosheid. De inzet van het traject is vereenvoudiging van de WW. Dit sluit goed
aan bij de ambitie van het kabinet zoals opgenomen in het coalitieakkoord3 om wetten te beoordelen op eenvoud, menselijke maat en uitvoering en te verbeteren
waar dat nodig is. Het traject binnen de WW start met het onderzoek naar knelpunten
in de WW zoals opgenomen in de startnotitie. In het plan van aanpak worden – naast
dit onderzoek – ook de vervolgstappen van het vereenvoudigingstraject na oplevering
van het onderzoek beschreven.

De startnotitie geeft de onderzoeksopzet van het onderzoek naar knelpunten in de WW
weer vanuit drie perspectieven: die van de werknemer, de werkgever en de uitvoering.
Het resultaat van dit onderzoek is een overzicht van knelpunten in de WW vanuit de
verschillende perspectieven en de oorzaken daarvan.

Ik schets eerst kort de achtergrond van het onderzoek. Daarna ga ik nader in op het
vervolgproces.

Toelichting onderzoek en vervolgproces

Doel van het onderzoek is inzicht verkrijgen in de knelpunten die bij het gebruik
en de uitvoering van de WW kunnen worden vastgesteld vanuit de drie hiervoor genoemde
verschillende perspectieven en de oorzaken hiervan. Op dit moment hebben we nog geen
compleet overzicht van de knelpunten.

Op voorhand weten we niet wat de uitkomst van het onderzoek zal zijn en welke mogelijke
maatregelen het beste zijn voor de gesignaleerde knelpunten. Het streven is om de
WW te vereenvoudigen waardoor de regelgeving: (i) begrijpelijk en doenbaar is voor
de werknemer; (ii) efficiënt uitvoerbaar is voor het uitvoeringsorgaan; en (iii) niet
tot onnodige administratieve lasten leidt voor werkgevers. Het realiseren van de twee
beleidsdoelen uit de wet, te weten het bieden van inkomenswaarborg en het bevorderen
van arbeidsparticipatie, blijft hierbij het vertrekpunt.

Naast het aanpassen van regelgeving, kunnen er ook andere maatregelen mogelijk zijn
om de gesignaleerde knelpunten op te lossen, zoals het wijzigen van de dienstverlening.
Gelet op de verschillende belangen van de drie perspectieven, evenals mogelijke budgettaire
gevolgen van nieuwe beleidsvoorstellen, zal ik bij het uitwerken van de mogelijke
maatregelen waarschijnlijk voor lastige keuzes worden gesteld. Het kabinet zal proberen
deze verschillende aspecten zo goed mogelijk te wegen en zal uw Kamer op transparante
wijze meenemen in de dilemma’s die zich daarbij voordoen.

Een goede samenwerking met UWV en sociale partners bij dit traject is van groot belang.
Alleen op die manier kan het beoogde resultaat, namelijk het verkrijgen van een totaalbeeld
ten aanzien van de knelpunten die bij het gebruik en de uitvoering van de WW ervaren
worden én het oplossen daarvan, worden bereikt. Zowel UWV als sociale partners zullen
gedurende het hele onderzoekstraject worden betrokken. Dat geldt ook voor het uitwerken
van de verschillende beleidsopties na oplevering van het onderzoeksrapport.

Tot slot

Na bespreking met uw Kamer, zal de onderzoeksopdracht meervoudig onderhands worden
aanbesteed. Het onderzoek zal waarschijnlijk in maart 2022 starten. De resultaten
zijn voorzien voor december 2022.

Ik zal uw Kamer te zijner tijd informeren over de resultaten van het onderzoek en
de conclusies die ik daaraan verbind.

De Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid,
C.E.G. van Gennip