Brief regering : Reactie op verzoek commissie over de brief van Jeugdzorg Slachtoffers Nederland (JZS) over problematiek rondom regeling commissie De Winter

31 839
Jeugdzorg

Nr. 226
BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN EN SPORT

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 24 maart 2021

Op 11 februari 2021 heeft de vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport
aan ondergetekende een brief doorgestuurd, met het verzoek een reactie hierop te ontvangen.
Het betreft een brief van Jeugdzorg Slachtoffers Nederland (JZS) d.d. 4 februari 2021
over problematiek rondom regeling commissie De Winter. Mede namens de Minister voor
Rechtsbescherming reageer ik met deze brief op dit verzoek.

De vragen gaan over onduidelijkheden over de vergoeding van kosten voor medische en
juridische stappen, een onkostenvergoedingsregeling, de vorm en hoogte van de tegemoetkoming
van de huidige financiële regeling voor slachtoffers van geweld in de jeugdzorg, toezicht
op de gesubsidieerde lotgenotenorganisaties, de omgang met lotgenoten en het benoemen
van Jeugdzorg Slachtoffers Nederland als lotgenotenorganisatie. Een aantal van deze
vragen is eerder aan de Minister voor Rechtsbescherming gesteld en door hem beantwoord.

Ik hecht eraan om aan te geven dat het een lang en voor velen bijzonder pijnlijk proces
is geweest om tot het pakket aan erkenningsmaatregelen te komen voor de slachtoffers
van geweld in de jeugdzorg. Hierbij zijn zij zo goed mogelijk betrokken, maar ik realiseer
mij dat we niet aan ieders wensen kunnen voldoen noch iedereen hebben weten te bereiken.
Hieronder ga ik in op de specifieke vragen.

Financiële regeling

De financiële tegemoetkoming is een maatregel binnen een breder pakket aan maatregelen
dat is opgesteld n.a.v. de aanbevelingen van de Commissie De Winter in 2019, in samenspraak
met lotgenotenorganisaties.

Het leed dat mensen is aangedaan kunnen we met geen enkel bedrag goedmaken. De financiële
tegemoetkoming van 5.000 euro is dan ook niet bedoeld als compensatie voor het leed
van slachtoffers of vergoeding van onkosten. Het is een teken van erkenning van het
geweld dat hen is aangedaan en het feit dat de overheid tekort is geschoten in het
toezicht.

Bedrag versus bewijslast

Zoals in de doorgestuurde brief van Jeugdzorg Slachtoffers Nederland (JZS) ook wordt
aangegeven, is de mate van de te leveren bewijslast doorslaggevend geweest in de keuze
voor het bedrag. Uit eerdere, vergelijkbare regelingen, zoals die naar aanleiding
van de Commissie Samson en Deetman, is geleerd dat hoe hoger het bedrag, des te meer
bewijslast er nodig is. Met veel bewijslast neemt het risico op secundaire victimisatie
toe, omdat slachtoffers bijvoorbeeld stress ervaren omdat hun leed gewogen wordt.
Dit willen we hen besparen. Met één vast bedrag zorgen we daarnaast voor een eenvoudige
procedure en kan de bewijslast beperkt blijven. Er is voor het bedrag van € 5.000
gekozen na een vergelijking met bedragen van vergelijkbare financiële tegemoetkomingsregelingen.

Onkostenvergoeding

Met de financiële regeling voor slachtoffers van geweld in de jeugdzorg worden daadwerkelijk
gemaakte kosten voor bijvoorbeeld medische zorg en juridische ondersteuning niet vergoed.
Slachtoffers kunnen er wel voor kiezen het bedrag hiervoor te gebruiken. Voor het
verhalen van deze kosten is geen subsidie of andere financiering opgenomen in het
uiteindelijke pakket aan maatregelen. Het verhalen van de kosten voor bijvoorbeeld
medische zorg en juridische ondersteuning is alleen mogelijk via een civiele procedure,
waarbij slachtoffers de instelling waarin zij verbleven aansprakelijk stellen. Wij
beseffen dat dat een belastende manier is voor slachtoffers om hun schade eventueel
vergoed te krijgen. Als het gaat om ondersteuning op juridisch vlak kan Slachtofferhulp
Nederland een spelen, zoals bij het verkennen van de mogelijkheden voor slachtoffers.
Bij het doen van aangifte en bij een eventuele strafzaak kan Slachtofferhulp Nederland
hulp en ondersteuning bieden. Ook kunnen slachtoffers zich wenden tot het Juridisch
Loket (www.juridischloket.nl), dat gratis juridisch advies geeft.

Lotgenotenorganisaties

Wij hebben geld ter beschikking gesteld voor het organiseren van lotgenotencontact.
Dit hebben wij gedaan via Slachtofferhulp Nederland. Dit geld is bedoeld voor alle
lotgenotenorganisaties van de doelgroep van het onderzoek van de commissie De Winter.
Op deze manier kunnen meerdere lotgenotenorganisaties gebruikmaken van de beschikbare
middelen. De behoeften van slachtoffers op het gebied van lotgenotencontact loopt
soms sterk uiteen. Door meerdere initiatieven financieel te kunnen ondersteunen bieden
we ruimte aan een breed scala aan lotgenotenorganisaties, met elk eigen wensen en
behoeften. De beschikbare middelen zijn ondergebracht bij Slachtofferhulp Nederland.
Zij stellen voorwaarden aan de manier waarop deze middelen worden ingezet, en krijgen
daar op deze manier ook inzicht in.

Tot slot heb ik begrepen dat de schrijver van deze brief inmiddels contact heeft gehad
met het interdepartementale projectteam dat zich bezighoudt met de implementatie van
de maatregelen. Zij hebben te kennen gegeven Jeugdzorg Slachtoffers Nederland, net
als verschillende andere lotgenotenorganisaties, een plek te geven op de website die
op dit moment ontwikkeld wordt. Op deze manier wordt Jeugdzorg Slachtoffers Nederland
in de toekomst onder de aandacht gebracht van bezoekers van de toekomstige website.

Ik vertrouw erop met deze brief de gestelde vragen in voldoende mate te hebben beantwoord.

De Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,
P. Blokhuis