Kennisagenda 2026

De commissie voor Infrastructuur en Waterstaat werkt voortdurend aan de versterking van haar kennis- en informatiepositie, bijvoorbeeld door rondetafelgesprekken te houden of werkbezoeken af te leggen. In de kennisagenda legt de commissie vast in welke thema’s zij zich het komende jaar inhoudelijk verder wil verdiepen.
De commissie heeft op 11 maart 2026 de hieronder genoemde thema’s voor haar kennisagenda voor 2026 vastgesteld. Per onderwerp bekijkt de commissie op welke wijze haar kennispositie kan worden verbeterd Bijvoorbeeld met rondetafelgesprekken met deskundigen, literatuurstudie, wetenschappelijke factsheets of extern onderzoek.
 

Strategische keuzes bereikbaarheid

Dit thema staat al enkele jaren op de kennisagenda. Sinds 2023 vindt jaarlijks in maart een commissiedebat 'Strategische keuzes bereikbaarheid' plaats als onderdeel van de MIRT-cyclus (Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport). Hiermee verwacht de commissie beter en meer structureel te worden betrokken bij de keuzes voor verdeling van het beschikbare geld voor de aanpak van problemen op het gebied van bereikbaarheid en mobiliteit. De commissie evalueert deze werkwijze in 2027.

Voorbereidingsgroep: Peter de Groot (VVD), De Hoop (GroenLinks-PvdA) en Grinwis (CU).

Woningbouw en mobiliteit

Voor dit thema treden de leden Van Leijen (D66) en De Hoop (GroenLinks-PvdA) als rapporteur op. Zij richten zich namens de commissie op de doelmatige besteding van de middelen voor een goede bereikbaarheid en ontsluiting van nieuwe woningbouwlocaties. Hiervoor heeft het huidige kabinet in het Coalitieakkoord extra middelen beschikbaar gesteld, in aanvulling op de € 10 miljard die reeds beschikbaar was in het Mobiliteitsfonds.

Geurhinder

De commissie heeft zich in 2025 verdiept in de problematiek van geurhinder door veehouderijen, de huidige wetgeving en voorgenomen aanpassingen daarin. Als vervolg hierop worden een technische briefing en een rondetafelgesprek georganiseerd. 

Voorbereidingsgroep: Kostić (PvdD), Bikkers (VVD) en Van der Plas/ Wiersma (BBB).

Hoogwaterbeschermingsprogramma (HWBP)

Door de stijging van de zeespiegel en extremer weer wordt de kans op overstromingen en wateroverlast in Nederland groter. Bovendien zullen er vaker tekorten optreden in beschikbaarheid van zoet water via de rivieren. Binnen dit kennisthema wordt gezocht naar onafhankelijke kennis over de voor- en nadelen van oplossingen om hiermee om te gaan.

Voorbereidingsgroep: Schutz (VVD) en Boelsma-Hoekstra (CDA).

Herziening MIRT-systematiek en afwegingskader voor strategische bereikbaarheid

Centrale vragen in dit kennisthema zijn:

  • Hoe kan in de aangekondigde herziening van de MIRT-systematiek een goede basis worden gelegd voor zowel gewijzigde opgaven als voor langjarige investeringen?
  • Hoe voorkomen we dat middelen langjarig worden vastgelegd die later minder belangrijk blijken, en anderzijds dat er te weinig langjarige zekerheid is voor projecten?
  • Hoe kunnen brede welvaart, regionale ontwikkeling en economische structuurversterking een prominentere plaats krijgen in de afweging van bereikbaarheidsopgaven?

Voorbereidingsgroep: De Hoop (GroenLinks-PvdA) en Van Leijen (D66).

Gratis openbaar vervoer

In Nederland wordt gedebatteerd over betaalbaarheid, bereikbaarheid, mobiliteit en de toekomst van het openbaar vervoer. Luxemburg is het eerste land ter wereld dat het openbaar vervoer landelijk gratis heeft gemaakt. De commissie is benieuwd hoe Luxemburg tot dit besluit gekomen is, wat de ervaringen zijn en of de verwachtingen zijn uitgekomen.

Voorbereidingsgroep: Huidekooper (D66) en De Hoop (GroenLinks-PvdA).

Militaire mobiliteit

De versterking van de weerbaarheid van vitale infrastructuur en mogelijkheden voor dual-use voor militaire mobiliteit is een actueel thema. De aandacht hiervoor wordt mede ingegeven door de huidige geopolitieke situatie. Zo is het Basiskwaliteitsniveau Spoor (BKN) gericht op normaal gebruik in vredestijd en voorziet het niet in de geplande investeringen om de betrouwbaarheid en beschikbaarheid van het spoor te borgen voor zowel Defensie en nationale veiligheid. Hierover wordt de Tweede Kamer begin 2026 nader geïnformeerd. Ook het door de Europese Commissie gepresenteerde Militaire Mobiliteitspakket en de reservering van € 17 miljard in het Meerjarig Financieel Kader binnen de Connecting Europe Facility vragen binnen dit kennisthema aandacht.

Voorbereidingsgroep: Peter de Groot (VVD) en De Hoop (GroenLinks-PvdA).

Industrie en omwonenden

Er zijn tekortkomingen in de (uitvoering van) wetgeving die beoogt omwonenden te beschermen tegen industriële emissies, zoals lozingen van PFAS en andere zeer zorgwekkende stoffen (zzs). De Actieagenda Industrie en Omwonenden biedt aanknopingspunten voor acties van het kabinet én van de Tweede Kamer. De voorbereidingsgroep zal nagaan op welke punten binnen dit brede onderwerp de kennispositie van de commissie kan worden versterkt.

Voorbereidingsgroep: Huidekooper/ Vellinga-Beemsterboer (D66), Zalinyan (GroenLinks-PvdA) en Kostić (PvdD).

Toekomstperspectief luchtvaart in Nederland

Hoe organiseren we de optimale luchtvaart voor Nederland met maximale maatschappelijke baten en met oog voor milieu, ruimte, klimaat en gezondheid? Wat is mogelijk binnen de regels, normen en afspraken over deze factoren? Wat is de bewegingsruimte van Nederland binnen internationale afspraken?

Voorbereidingsgroep: Kröger (GroenLinks-PvdA) en Kostić (PvdD).

Beoordeling effecten EU-voorstel Milieuomnibus

Het voorstel voor de Milieuomnibus van de Europese Commissie uit december 2025 bevat wijzigingen ter vereenvoudiging van een aantal Europese richtlijnen op het vlak van industriële emissies, geo-spatiale data, beoordeling van milieu-effecten, uitgebreide productenverantwoordelijkheid (UPV), data over producten in stoffen en toegang tot de rechter. De commissie wil kunnen beoordelen of de niet tot achteruitgang van milieukwaliteit leiden en of ze ook echt bijdragen aan doelstelling van de Omnibussen tot vereenvoudiging van regels.

Voorbereidingsgroep: Bikkers (VVD), Zalinyan (GroenLinks-PvdA) en Kostić (PvdD).

Maatregelen voor de Kaderrichtlijn water (KRW)

Wetenschappers zal gevraagd worden welke maatregelen mogelijk zijn om zoveel mogelijk te voldoen aan de KRW-doelen. De korte-termijn-herziening van de Kaderrichtlijn zelf valt buiten dit thema, omdat hierover een apart EU-rapporteurschap loopt.

Voorbereidingsgroep: Vellinga-Beemsterboer (D66), Schutz (VVD) en Kostić (PvdD).
 

Begrotingen en jaarverslagen

Belangrijke taken van de Kamer zijn het behandelen en goedkeuren van de begrotingen en, achteraf, het behandelen van de verantwoording over de uitvoering. De commissie heeft de Kamerleden Schutz (VVD) en De Hoop (GL/PvdA) benoemd tot rapporteurs begrotingen en jaarverslagen. De taak van de rapporteurs is om de kwaliteit van de begroting en de jaarverslagen namens de commissie te beoordelen en eventueel verandervoorstellen te doen.

Grote projecten

Langdurige en complexe projecten kunnen door de Kamer worden aangewezen als groot project. De commissie wordt dan intensiever geïnformeerd over de gang van zaken rond zulke projecten. Voor 2026 zijn dat de volgende projecten:

- European Rail Traffic Management System (ERTMS) (rapporteur Heutink (Groep Markuszower))
- Programma Hoogfrequent Spoorvervoer (PHS) (rapporteur Schutz (VVD))
- Tweede hoogwaterbeschermingsprogramma (HWBP 2)
 

Wetgevingsagenda

Op basis van de planningsbrief van het ministerie voor 2026 heeft de commissie besloten een voorbereidingsgroepen in te stellen voor de inhoudelijke voorbereiding van het volgende, nog in te dienen, wetsvoorstel:

Voorbereidingsgroep: Heutink (Groep Markuszower) en Bikkers (VVD).