Opening tentoonstelling parlementaire enquêtes

De parlementaire enquêtecommissie Corona begint op 29 mei met de openbare verhoren. Om extra aandacht te geven aan hoe de Tweede Kamer dit onderzoeksinstrument in het verleden heeft gebruikt, is een tentoonstelling over parlementaire enquêtes ingericht. Kamervoorzitter Thom van Campen en de voorzitter van de parlementaire enquêtecommissie Corona, Daan de Kort, openden deze samen op dinsdag 19 mei. De tentoonstelling is te zien in het gebouw van de Tweede Kamer, links boven de roltrappen.

Daan de Kort, voorzitter van de parlementaire enquêtecommissie Corona, en Tweede Kamervoorzitter Thom van Campen.
Links staat Daan de Kort, voorzitter van de parlementaire enquêtecommissie Corona, en rechts Tweede Kamervoorzitter Thom van Campen.

De parlementaire enquête is het zwaarste middel dat de Tweede Kamer kan inzetten om de regering te controleren. Het is grondwettelijk vastgelegd in 1848.

Focus is veranderd

Deze tentoonstelling laat de parlementaire enquêtes door de jaren heen zien. Na een vroege actieve periode in de negentiende eeuw, waarin de enquêtes vaak gericht waren op informatieverzameling, werd het middel decennialang nauwelijks gebruikt. Na de uitbreiding van het enquêterecht in 1977 heeft de Tweede Kamer de parlementaire enquête herontdekt als controle-instrument. Sindsdien wordt het vaker ingezet om schandalen en falend overheidsbeleid te onderzoeken en om lessen te trekken voor de toekomst. De enquêtes van de laatste jaren hebben vooral als doel om de waarheid boven tafel te krijgen.

Vergaande bevoegdheden

Een enquêtecommissie kan een onderzoek instellen naar een specifiek onderwerp en heeft vergaande bevoegdheden. De commissie mag vertrouwelijke documenten vorderen. Getuigen zijn verplicht te verschijnen en de verhoren vinden onder ede plaats. De parlementaire enquête is het ultieme middel om de onderste steen boven te krijgen in ingewikkelde zaken, waarin het kabinet niet (volledig) transparant is. De resultaten worden vaak gepubliceerd in een eindrapport met conclusies en aanbevelingen. Dit leidt in veel gevallen tot het aanwijzen van politiek verantwoordelijken, wetswijzigingen of herstelacties.

Openbare verhoren Corona

Vanaf 29 mei vinden de openbare verhoren plaats in de Enquêtezaal aan het Plein (Lange Houtstraat 1). Deze verhoren gaan door tot en met 10 juli, de eerste week van het zomerreces. Daarna pakt de commissie vanaf 24 augustus de draad weer op. De laatste verhoren vinden naar verwachting plaats in de week van 7 september. Op tweedekamer.nl/corona verschijnen alle verhoorschema's. Ook kunt u daar lezen over de thema's en de genodigden.