Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Van Kent over de geregistreerde huisvestingslocaties voor arbeidsmigranten van Stichting Normering Flexwonen

Antwoord van Minister Keijzer (Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening) (ontvangen
6 mei 2025).

Vraag 1

Wat is uw reactie op de aantallen reguliere woningen die in gebruik zijn voor de huisvesting
van arbeidsmigranten?1

Antwoord 1

Mij is het signaal bekend dat er relatief veel reguliere woningen gebruikt worden
voor de huisvesting van arbeidsmigranten en dat dit in sommige wijken kan leiden tot
overbewoning en verdringing van andere woningzoekenden. Zowel in het overzicht waar
in de vraag naar verwezen wordt (d.d. 2023), alsook in meer recente cijfers van de
Stichting Normering Flexwonen (SNF) waar ik hieronder bij vraag 2 op in zal gaan,
is te zien dat een aanzienlijk deel van de SNF-geregistreerde locaties reguliere woningen
betreft. Daarnaast zijn er ook huisvestingslocaties voor arbeidsmigranten die niet
SNF-gecertificeerd zijn en niet in de gepresenteerde cijfers vertegenwoordigd zijn.
Hoewel daar geen data van bekend is, lijkt dat ook vaak huisvesting in reguliere woningen
te betreffen.

Vraag 2

Hoeveel woonhuizen zijn er volgens u totaal geregistreerd met het Stichting Normering
Flexwonen (SNF)-keurmerk? Bent u bereid dit na te gaan en kunt u een inschatting maken
van het totaal aantal woningen met en zonder SNF-keurmerk die er in gebruik zijn?
Mochten hier geen absolute cijfers van te zijn, kan er een inschatting worden gegeven?

Antwoord 2

SNF beheert het register van ondernemingen die aan haar norm voor huisvesting van
arbeidsmigranten voldoen en onderhoudt deze normen. Huisvestingslocaties van de organisaties
die zich aanmelden bij SNF worden periodiek gecontroleerd. Voldoet de huisvesting
niet aan de normen, en worden zaken niet snel hersteld, dan wordt de aanbieder van
huisvesting uit het register van SNF uitgeschreven.

In het register van SNF wordt door ondernemingen zelf aangegeven welk gebouwtype hun
geregistreerde locatie betreft. Hierbij wordt het gebouwtype «reguliere woning» gedefinieerd
als een regulier woonhuis of appartement in een appartementencomplex/flat; waarbij
sprake is van één adres per woonhuis of appartement; met de bestemming «wonen»; waarbij
alle voorzieningen zich in de woning bevinden. Of de onderneming het juiste gebouwtype
opgeeft, wordt niet door SNF specifiek gecontroleerd. Het werkelijke aantal reguliere
woningen dat SNF-geregistreerd is kan dus licht afwijken van de hieronder gepresenteerde
cijfers.

Tabel 1 toont, op basis van data van 4 februari 2025, de verdeling van alle SNF-geregistreerde
locaties en de bijbehorende capaciteit (het aantal «bedden») over de verschillende
gebouwtypen.2

Tabel 1. Verdeling van het aantal SNF-geregistreerde locaties en capaciteit over gebouwtypen
per 4 februari 2025.

Gebouwtype

Aantal SNF-geregistreerde locaties

Percentage van totaal aantal SNF-geregistreerde locaties

Capaciteit (aantal «bedden»)

Percentage van totale capaciteit

Reguliere woning

15.399

79%

85.158

59%

Huisvesting op recreatieterrein

1.558

8%

8.429

6%

Wooneenheden in gebouwencomplexen

1.135

6%

25.654

18%

Woonunits

847

4%

5.934

4%

Campus

272

2%

10.310

7%

Hotel/pension

256

1%

9.216

6%

Totaal

19.467

100%

144.701

100%

Uit deze data blijkt dat van de in totaal 19.467 bij SNF geregistreerde locaties 15.399
het type «reguliere woning» betreft (79 procent van het aantal geregistreerde locaties).
Wanneer wordt gekeken naar de verdeling van capaciteit over de verschillende type
locaties, laat de data zien dat van de in totaal 144.701 bedden 85.158 bedden zich
in een reguliere woning bevinden (59 procent van het totaal aantal bedden).

Er zijn geen exacte cijfers bekend over het aantal huisvestingslocaties voor arbeidsmigranten,
waaronder reguliere woningen, dat niet bij SNF is geregistreerd. SNF geeft aan in
te schatten dat in de meeste gemeenten ongeveer een kwart tot een derde van het totaal
aantal «bedden» voor arbeidsmigranten SNF-geregistreerd is. Echter, de verdeling van
gebouwtypen zoals in de SNF-data kan niet zomaar geëxtrapoleerd worden naar de schatting
van het aantal niet-SNF-geregistreerde woningen. Het is mogelijk dat de verdeling
naar gebouwtypen hierin anders is, waardoor het relatieve aandeel van reguliere woningen
groter of kleiner kan zijn.

Vraag 3

Deelt u de visie dat het ontoereikend is dat het SNF-locatieregister alleen in te
zien is door de branche zelf? Ziet u hierin een probleem voor gemeenten die in dit
systeem geen inzicht hebben, wat handhaving in de weg staat?

Antwoord 3

SNF beschikt over een apart locatieregister. In deze database staan alle locaties
van ondernemingen die SNF-geregistreerd zijn. De ondernemingen registreren de locaties
die zij inzetten voor de huisvesting van arbeidsmigranten in het locatieregister en
voeren de mutaties maandelijks en voorafgaand aan een inspectie door.

Alleen SNF zelf heeft inzage in het volledige register. Een geregistreerde onderneming
heeft inzage in de gegevens van de eigen locaties die in het register staan. Het register
is niet openbaar voor derden, dus ook niet voor gemeenten.

Ik herken dat het gemeenten zou kunnen helpen als ze de gegevens van SNF-geregistreerde
locaties in hun gemeente konden inzien. Hiermee zouden zij meer inzicht kunnen krijgen
in de huisvestingslocaties voor arbeidsmigranten binnen hun gemeentegrenzen. In sommige
gemeenten is er namelijk onvoldoende zicht op de locaties waar arbeidsmigranten verblijven,
wat onder andere handhaving bemoeilijkt.

Echter, ik merk ook op dat SNF een privaat keurmerk is. Ondernemingen melden zich
vrijwillig aan om het keurmerk te krijgen. Hoewel ik SNF daarom niet kan verplichten
om het locatieregister openbaar te maken voor gemeenten, heeft SNF mij desgevraagd
wel aangegeven open te staan om in gesprek te gaan met individuele gemeenten, om passende
afspraken te maken op het gebied van gegevensdeling. Met enkele gemeenten heeft SNF
al een convenant afgesloten over gegevensdeling en dit zou in de toekomst met meer
gemeenten afgesproken kunnen worden. Ik moedig gemeenten dan ook aan om dergelijke
afspraken met SNF te maken en zal zelf ook met SNF verder bespreken welke rol ik kan
spelen om dergelijke afspraken te bevorderen.

Daarnaast is het belangrijk om op te merken dat waarschijnlijk de meeste locaties
waar arbeidsmigranten verblijven, zoals in mijn antwoord op vraag 2 ook aangegeven,
niet geregistreerd of gecertificeerd zijn door SNF. Inzage in slechts de SNF-locaties
zou dus geen volledig beeld geven van alle huisvestingslocaties voor arbeidsmigranten
in een gemeente. Aangezien de SNF-geregistreerde locaties gecontroleerd worden op
een bepaalde kwaliteitsnorm, is het mogelijk dat er juist bij de niet-SNF-geregistreerde
locaties meer misstanden voorkomen. Enkel de toegang tot het SNF-register zou voor
gemeenten zodoende niet direct leiden tot meer zicht op locaties waar handhaving waarschijnlijk
het meest urgent nodig is. Ik vind het dan ook van belang dat er vooral ook op niet-SNF-geregistreerde
locaties meer zicht komt en dat er op deze locaties wordt gehandhaafd door gemeenten.
Ik zal in dat kader ook in gesprek gaan met gemeenten om te verkennen welke ondersteuning
zij nodig hebben om meer zicht te krijgen op de huisvestingslocaties voor arbeidsmigranten
binnen hun gemeente.

Om meer grip te krijgen op de kwaliteit van huisvestingslocaties voor arbeidsmigranten
in de gemeente, moedig ik gemeenten daarom vooral aan om het instrumentarium van de
Wet goed verhuurderschap (Wgv) in te zetten. De Wgv biedt bijvoorbeeld de mogelijkheid
om een verhuurvergunning voor de verhuur aan arbeidsmigranten in te voeren. Daarmee
kunnen er eisen worden gesteld aan onder andere het maximaal aantal personen aan wie
verhuurd mag worden en de voorzieningen die aanwezig moeten zijn ten behoeve van voedsel
en hygiëne. Hierop kan vervolgens gehandhaafd worden. Met de Wet betaalbare huur kan
er daarnaast gehandhaafd worden op de huurprijs.

Vraag 4

Bent u bereid om in gesprek te gaan met SNF om de registers openbaar te maken voor
gemeenten, zodat zij beter kunnen handhaven op illegale huisvestingspraktijken? Zo
nee, waarom niet?

Antwoord 4

Zoals hierboven bij vraag 3 aangegeven, kan ik SNF niet verordenen om het register
volledig openbaar te maken voor gemeenten. Ik moedig gemeenten wel aan om afspraken
te maken met SNF over gegevensdeling en zal zelf ook met SNF verder bespreken welke
rol ik kan spelen om dergelijke afspraken te bevorderen. Daarnaast vind ik het van
belang dat gemeenten andere middelen inzetten om beter zicht te krijgen op het aantal
arbeidsmigranten dat in de gemeente woont en werkt, bijvoorbeeld op het gebied van
registratie in de Basisregistratie Personen, en te handhaven op de kwaliteit van huisvesting
voor arbeidsmigranten via het instrumentarium op basis van de Wgv. Zoals in mijn antwoord
op vraag 3 ook gezegd, zal ik hierover ook met gemeenten het gesprek aangaan om te
bezien welke ondersteuning zij hierbij aanvullend nodig hebben.