Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Coenradie over de inzet van RTGB-toetsers voor boa's

Antwoord van Minister Van Weel (Justitie en Veiligheid) (ontvangen 18 september 2026).
Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2025–2026, nr. 2654.

Vraag 1 en 2

Bent u bekend met signalen dat gecertificeerde RTGB-toetsers (Regeling Toetsing Geweldsbeheersing),
die door de Politieacademie zijn opgeleid en gecertificeerd, hun bevoegdheid slechts
beperkt kunnen inzetten omdat zij uitsluitend boa's mogen toetsen van gemeenten waarmee
hun werkgever een convenant heeft?

Hoe beoordeelt u de signalen dat beschikbare, gecertificeerde RTGB-toetsers door de
huidige convenantconstructie niet volledig kunnen worden ingezet, terwijl er in de
praktijk behoefte bestaat aan extra toetscapaciteit?

Antwoord 1 en 2

De RTGB geeft aan wie er als toetser kan optreden om de boa’s te certificeren. Dit
zijn ambtenaren van de politie, ambtenaren in vaste dienst bij een overheidsinstantie
die opsporingsambtenaren in dienst heeft of werknemers in vaste dienst bij een particuliere
werkgever van buitengewoon opsporingsambtenaren. De toetsers worden altijd gecertificeerd
door de Politieacademie.

Zoals ook aangegeven in het eerste Halfjaarbericht Politie 20261 kunnen boa-werkgevers gebruik maken van elkaars gecertificeerde toetsers. De certificering
in een dergelijk geval vindt daarmee plaats uit hoofde van de boa-organisatie waar
de toetser in vaste dienst is. Er dient hiervoor een overeenkomst te bestaan tussen
de beide boa-werkgevers. Hiermee is het mogelijk om extra toets-capaciteit te creëren.
Gelet op de grote impact van de toepassing van geweld en geweldmiddelen door opsporingsambtenaren,
wordt de examinering en certificering hiervoor op dit moment gezien als publieke taak.
Het is onwenselijk dat gecertificeerde toetsers zich als ZZP’ers laten inhuren om
toetsen af te nemen vanwege het risico dit het toezicht op de (objectieve) afname
van toetsen erg bemoeilijkt.

Vraag 3

Hoeveel gecertificeerde RTGB-toetsers zijn momenteel bevoegd om RTGB-toetsen af te
nemen en hoeveel van hen kunnen vanwege de huidige convenantconstructie niet of slechts
gedeeltelijk worden ingezet?

Antwoord 3

Er is geen landelijk register van het aantal gecertificeerde toetsers. De Politieacademie
heeft een overzicht van het aantal toetsers die zij de afgelopen vijf jaar heeft ge(her)certificeerd.
De afgelopen vijf jaar (sinds 2021) heeft de Politieacademie circa 25 toetsers getoetst
en gecertificeerd voor externe boa-werkgevers. Het gaat hierbij om toetsers van onder
meer gemeenten, vervoersbedrijven, provincies en andere publieke of private boa-organisaties.
Voor de Fiscale Inlichtingen- en Opsporingsdienst, de Koninklijke Marechaussee, de
Dienst Justitiële Inrichtingen en de Douane heeft de Politieacademie sinds 2021 circa
94 toetsers getoetst en gecertificeerd. Zoals ook bij het antwoord op vraag 1 en 2
staat aangegeven kunnen deze personen (onder voorwaarden) ook toetsen afnemen voor
andere werkgevers. Zij doen dit als ambtenaar van politie, bij de boa-werkgever waar
zij in vaste dienst zijn of bij andere boa-werkgevers namens hun eigen werkgever.
Het is niet bekend hoeveel gecertificeerde toetsers niet gelden als ambtenaar van
politie of in vaste dienst zijn bij een boa-werkgever, en dus niet als toetser via
deze constructie kunnen worden ingezet.

Vraag 4 en 5

Deelt u de opvatting dat beschikbare en gecertificeerde toetscapaciteit optimaal benut
zou moeten worden, zeker nu er signalen zijn dat boa's moeite hebben om tijdig een
RTGB-toets af te leggen? Zo nee, waarom niet?

Bent u bereid te onderzoeken of de huidige convenantconstructie kan worden verruimd
of worden aangepast, zodat gecertificeerde RTGB-toetsers ook buiten de bestaande convenanten
kunnen worden ingezet? Zo nee, waarom niet?

Antwoord 4 en 5

De beschikbare en gecertificeerde toets-capaciteit zou zo optimaal mogelijk benut
moeten worden. Met het oog op de impact van de toepassing van geweld en geweldmiddelen
op burgers en de kwaliteit en objectiviteit van het toetsen, hecht ik er waarde aan
om de uitvoering van de toetsen niet vrij te laten aan de markt en voor de uitvoering
van de toetsen nadere regels te stellen. Het afnemen van de toetsen en het certificeren
staat in direct verband met de toepassing van geweld door de boa’s en daarmee met
het geweldsmonopolie van de overheid.

Voor dit jaar heeft de Politieacademie aangegeven nogmaals toetsen af te zullen nemen
voor de her-certificering voor 2027, waardoor er geen acuut probleem is waarvoor de
toets-mogelijkheden zouden moeten worden opgerekt. Voor de lange termijn ben ik bezig
met een structurele oplossing. Belangrijke aandachtspunten hierbij zijn de registratie,
de randvoorwaarden, de waarborgen en de juridische/wettelijke vastlegging.