Schriftelijke vragen : Een massale grensoversteek bij Ceuta

Vraag 1

Wat is het meest recente bekende aantal illegale migranten dat sinds 30 juli 2026
vanuit Marokko de grens met de Spaanse exclave Ceuta is overgestoken? Hoeveel potentiële
illegale migranten zijn nog onderweg? En wat is de meest recente situatie in Melilla?

Vraag 2

Deelt u de opvatting dat een lidstaat die zijn buitengrens niet effectief bewaakt
en die illegale migranten niet tegenhoudt en terugstuurt niet alleen zijn eigen grens
opent, maar die van alle lidstaten, Nederland inbegrepen? Welke consequentie verbindt
het kabinet daaraan voor de Nederlandse opstelling jegens Spanje?

Vraag 3

Bent u ermee bekend dat de Italiaanse regering naar aanleiding van deze gebeurtenissen
heeft bepleit Spanje tijdelijk uit het Schengengebied te weren? Deelt u de conclusie
dat de massale illegale grensoversteek bij de Spaanse exclaves (en eerder al het massale
generale pardon voor illegalen) een onaanvaardbaar risico voor andere lidstaten, inclusief
Nederland, vormt en bent u bereid de Italianen te steunen in hun inzet? Zo nee, waarom
niet?

Vraag 4

Welke andere instrumenten staan lidstaten dan ter beschikking wanneer een medelidstaat
zijn buitengrens structureel niet effectief bewaakt, en is het kabinet bereid die
instrumenten in te zetten? Zo nee, waarom niet?

Vraag 5

Wat is u bekend over de wegkijkende en/of zelfs faciliterende rol van Marokko in deze
massale illegale grensoversteek? Welke financiële, diplomatieke, visumgerelateerde
consequenties, etc. bepleit en verbindt u hieraan richting Marokko?

Vraag 6

Deelt u de opvatting dat een Pact waarvan de verplichte grensprocedure niet werkt
voor een groot deel van de groep die nu de buitengrens overschrijdt, zijn belangrijkste
belofte niet waarmaakt? Indien u die opvatting niet deelt, waaruit blijkt dan dat
het Pact in deze eerste praktijktest wel werkt?

Vraag 7

Hoe beoordeelt u de beslissing van het Spaanse Tribunal Supremo dat grensweigering
niet mag worden toegepast op migranten die zwemmend Ceuta of Melilla willen bereiken,
maar dat die dus niet mogen worden terugoverhandigd aan Marokko en in Spanje in procedure
moeten worden genomen?1 Ziet u een verband met de recente toestroom van pogingen van migranten om zwemmend,
soms met wetsuit en andere voorwerpen, die enclaves te bereiken?

Vraag 8

In deze uitspraak wordt verwezen naar de uitspraak van het EVRM-Hof in Straatsburg
Hirsi-Jamaa tegen Italië? Deelt u de mening dat dit andermaal aantoont dat deze jurisprudentie
moet worden teruggedraaid? Kunt u dit toelichten?

Vraag 9

Deelt u de opvatting dat het onaanvaardbaar is dat de gevolgen van een grens die elders
niet wordt bewaakt uiteindelijk neerslaan in Nederlandse gemeenten? Welke concrete
en aanvullende instroombeperkende maatregelen neemt het kabinet nog deze zomer om
dat te voorkomen?

Vraag 10

Bent u tevens bereid om, gelet op deze ontwikkelingen in combinatie met de enorme
druk op de Nederlandse samenleving en opvangcapaciteit, alsnog over te gaan tot invoering
van het noodrecht met betrekking tot asiel? Zo nee, waarom niet?

Vraag 11

Kunt u bevestigen dat de binnengrenscontroles thans lopen tot uiterlijk 30 september
2026? Bent u bereid deze tenminste te verlengen en te intensiveren zolang de druk
op de zuidelijke buitengrens aanhoudt en de Kamer daarover zo snel mogelijk te informeren?

Vraag 12

Bent u ermee bekend dat UNHCR op zijn publieksvoorlichting voor Spanje, beschikbaar
in het Spaans, Arabisch, Engels, Frans en Oekraiens en voorzien van een instructievideo,
uitlegt hoe men aan de grensposten van Ceuta en Melilla asiel aanvraagt? Deelt u de
conclusie dat dit neerkomt op het stimuleren van illegale migratie?

Vraag 13

Kunt u aangeven welk deel van de Nederlandse bijdrage aan UNHCR in 2025 en 2026 aan
voorlichting van dit type is besteed?

Vraag 14

Bent u ermee bekend dat sinds 12 juni 2026 de Europese lijst van veilige landen van
herkomst geldt, waarop Marokko is opgenomen? Kunt u bevestigen dat het inwilligingspercentage
voor Marokkaanse onderdanen onder de twintig procent ligt, en dat daarmee de verplichte
asielgrensprocedure van toepassing is op Marokkaanse verzoekers die na 12 juni 2026
aan de buitengrens een verzoek indienen?

Vraag 15

Deelt u de mening dat dergelijke bestormingen vanuit een veilig land als Marokko niet
mogen worden «beloond» met een asielprocedure en dat de groep die op deze manier Ceuta
heeft bereikt dus direct moet worden teruggestuurd? Zo nee, waarom niet? Is het kabinet
bereid dit standpunt over te brengen aan de Spaanse en Marokkaanse overheden?

Vraag 16

Op welke manier gaat u voorkomen en monitoren of deze migranten naar Nederland doorreizen?

Vraag 17

Wilt u deze vragen één-voor-één en zo spoedig mogelijk beantwoorden?