Mededeling (uitstel antwoord) : Uitstel beantwoording vragen van de leden Flach en Stoffer over zwerfstroom en aanhoudende problemen bij veehouderijen

Mededeling van Minister Van Veldhoven-van der Meer (Klimaat en Groene Groei) (ontvangen
27 juli 2026).

Vraag 1

Deelt u de constatering dat er tenminste signalen zijn dat meerdere veehouderijbedrijven
dierenwelzijns- en andere problemen hebben mogelijk als gevolg van zwerfstroom?1
2

Vraag 2

Hoe waardeert u de kritiek van experts, waaronder hoogleraar elektromagnetisme Frank
Leferink, op de uitgevoerde second opinion door DNV?3

Vraag 3

Bent u op de hoogte van de brief verstuurd vanuit gedeputeerde staten Zuid-Holland
aan de provinciale staten?4

Vraag 4

Hoe waardeert u de breed gedeelde conclusies die getrokken zijn naar aanleiding van
uitgevoerd onderzoek, de second opinion en overleg tussen betrokkenen en experts dat
het voorkomen van de problematiek op twee losse maar in de buurt van elkaar gelegen
bedrijfslocaties doet vermoeden dat er sprake is van bedrijfsoverstijgende oorzaken,
dat de problematiek overeenkomt met andere bekende gevallen van zwerfstroom, dat elektrificatie
mogelijk nieuwe uitdagingen oplevert waardoor vraagstukken over zwerfstroom meer gaan
spelen, dat er nog geen eenduidige oorzaak van de problematiek is aan te wijzen en
dat derhalve multidisciplinair onderzoek nodig is?

Vraag 5

Is de veronderstelling juist dat er concrete veiligheidsnormering is beneden 2,5 kHz
(netcode/technische code) en boven 150 kHz (op basis van de Europese EMC-richtlijn),
maar niet in het middengebied?

Vraag 6

Is de veronderstelling juist dat zwerfstroom voorkomen kan worden via technische oplossingen,
bijvoorbeeld door goede filtering bij elektrische installaties, ook in het frequentiegebied
tussen 2,5 en 150 kHz?

Vraag 7

Is het uw voornemen om meer grip te krijgen op de problematiek van zwerfstroom? Zo
ja, hoe?

Vraag 8

Is de veronderstelling juist dat de huidige normering geen uitsluitsel geeft wat betreft
de invloed van elektrische verschijnselen op biologisch gedrag of stress bij dieren?

Vraag 9

Deelt u de mening dat een probleem dat zich in de praktijk voordoet, maar institutioneel
moeilijk te adresseren is, toch opgepakt en uitgezocht moet worden?5

Vraag 10

Bent u bereid in overleg te gaan met betrokken experts over de noodzaak en eventuele
opzet van het gevraagde multidisciplinair onderzoek naar zwerfstroom?

Mededeling

Op 13 juli 2026 zijn vragen gesteld door de leden Flach en Stoffer (beide SGP) over
zwerfstroom en aanhoudende problemen bij veehouderijen (kenmerk: 2026Z16156) aan de Minister van Klimaat en Groene Groei en de Staatssecretarissen van Landbouw,
Visserij, Voedselzekerheid en Natuur en van Infrastructuur en Waterstaat. Vanwege
het reces en benodigde interdepartementale afstemming is het niet mogelijk deze vragen
binnen de termijn te beantwoorden. Wij zullen u de beantwoording zo spoedig mogelijk
doen toekomen.