Mededeling (uitstel antwoord) : Uitstel beantwoording vragen van het lid Ouwehand over het bericht dat undercoverbeelden bij Nederlandse fokkers geweld tonen tegen konijnen

Mededeling van Staatssecretaris Erkens (Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur)
(ontvangen 16 juli 2026).

Vraag 1

Was u zich beiden al bewust van de omstandigheden waaronder konijnen in de Nederlandse
vleeskonijnenfokkerij worden gehouden? Kunt hier uiteenzetten hoe dieren moeten leven
in de vleeskonijnenhouderij in ons land?

Vraag 2

Heeft u de beelden bekeken die de afgelopen maanden op zestien verschillende konijnenhouderijen
in Nederland zijn gemaakt, waarop te zien is op welke wijze konijnen op deze bedrijven
uit hun kooien worden getrokken om afgevoerd te worden naar het slachthuis?1
2

Vraag 3

Heeft u gezien dat de konijnen op ruwe wijze aan hun oren en aan hun vacht worden
opgetild en zeer ruw in transportkratten worden gegooid en geduwd?

Vraag 4

Heeft u gezien dat er ook gebruik wordt gemaakt van winkelwagentjes, die vol worden
gegooid met konijnen, waarbij de dieren die onderin terecht zijn gekomen met hun pootjes
op het raster van de winkelwagen zitten terwijl er een stapel van vier á vijf lagen
konijnen bovenop ze wordt gegooid tot het winkelwagentje vol is, waardoor de dieren
die onderin zitten worden geplet onder het gewicht van hun soorgenoten?

Vraag 5

Heeft u gezien dat er zelfs konijnen worden doodgeslagen tegen de grond?

Vraag 6

Wat vindt u van dit alles?

Vraag 7

Is dit de manier waarop in de Nederlandse veehouderij met dieren mag worden omgegaan?
Zo nee, kunt u uitvoerig uiteenzetten welke overtredingen u hier allemaal ziet?

Vraag 8

Klopt het dat er op dit moment tussen de 25 en 30 vleeskonijnenhouderijen zijn in
Nederland? Hoeveel zijn het er precies?

Vraag 9

Hebt u gezien dat bij 16 Nederlandse konijnenhouderijen is gefilmd en dus bij (ruim)
meer dan de helft van de bedrijven?

Vraag 10

Bent u ermee bekend dat in 2019 ook al beelden naar buiten kwamen over ernstig dierenleed
in de Nederlandse konijnenhouderij, waarna toenmalig Minister Schouten aangaf dat
zij begrijpt dat mensen hierdoor «geschokt, verdrietig en verontwaardigd zijn»?3

Vraag 11

Bent u ermee bekend dat vier jaar later opnieuw werd bevestigd dat konijnen in de
veehouderij ernstig lijden, waarna toenmalig Minister Adema aangaf dit «verschrikkelijk»
te vinden?4

Vraag 12

Deelt u de mening dat er hierdoor niet kan worden gesproken over een incident, maar
dat er sprake is van structureel en ernstig dierenleed en ernstige overtredingen in
de konijnenhouderij? Zo nee, waarom niet?

Vraag 13

Kunt u aangeven hoeveel controles sinds 2017 hebben plaatsgevonden bij konijnenhouderijen,
uitgesplitst naar jaar? Klopt het dat er in elk geval in 2024 en 2025 geen enkele
controle van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) heeft plaatsgevonden
bij konijnenhouderijen, ondanks de eerdere misstanden die in 2019 en ook in 2023 nog
zijn geopenbaard?

Vraag 14

Kunt u aangeven hoeveel controles op het laden van konijnen voor transport hebben
plaatsgevonden sinds 2017, uitgesplitst naar jaar?

Vraag 15

Hoe kan het dat aan burgers, maatschappelijke organisaties en volksvertegenwoordigers
nu al jaren wordt verteld dat de NVWA risicogericht toezicht houdt, terwijl in een
sector zoals de vleeskonijnenhouderij, waar de risico’s op ernstig dierenleed en ernstige
overtredingen overduidelijk groot en bekend zijn, niet wordt gecontroleerd?

Vraag 16

Hoe verklaart u dat er, jaren nadat de eerste berichten van ernstig dierenleed in
konijnenhouderijen naar buiten kwamen, nog steeds sprake is van structureel en ernstige
dierenleed en ernstige overtredingen?

Vraag 17

Hoelang duurt een cyclus van fok en geboorte van jonge konijnen tot aan het eindstadium
van de vetmesterij op een gemiddeld vleeskonijnenbedrijf? Hoe veel van deze cycli
vinden jaarlijks plaats en hoe vaak per jaar worden de vetgemeste konijnen op een
gemiddeld bedrijf afgevoerd naar de slacht?

Vraag 18

Hoe geloofwaardig vindt u de reactie van één van de boeren, die bij RTL Nieuws namens
de gehele vleeskonijnensector reageerde, dat ze echt geschrokken waren van de beelden,
terwijl deze beelden ook op zijn eigen bedrijf waren gefilmd?

Vraag 19

Denkt u dat de betreffende boeren niet weten hoe de konijnen op hun eigen bedrijven
uit hun kooien worden getrokken en in kratten worden gesmeten wanneer het tijd is
om de vetgemeste dieren af te voeren naar de slacht? Liggen zij dan in bed als de
konijnen op hun eigen bedrijf worden gevangen voor de slacht?

Vraag 20

Deelt u het vermoeden dat de vleeskonijnenfokkers niet zozeer geschrokken zijn van
wat er op de beelden te zien is, omdat dat hen wel bekend is, maar vooral van het
feit dat deze beelden naar buiten zijn gekomen?

Vraag 21

Denkt u dat een «stevig gesprek», dat de NVWA met de sector zegt te willen gaan voeren,
een gepaste reactie is voor een sector die nu al verschillende keren via undercoverbeelden
is ontmaskerd als een sector waarin dieren structureel ernstig lijden en waarin ernstige
overtredingen worden begaan?

Vraag 22

Deelt u de mening dat een dergelijke sector geen uitvluchten meer mag krijgen door
zelf met «verbeterplannen» te komen, maar dat de schandalige manier waarop in de vleeskonijnenhouderij
met weerloze dieren wordt omgegaan stevig moet worden bestraft en serieuze consequenties
moet hebben?

Vraag 23

Welke consequenties verbindt u aan het structurele lijden van konijnen in de vleeskonijnenhouderij
en de ernstige overtredingen die keer op keer naar buiten komen voor de toekomst van
deze sector in ons land?

Vraag 24

Kunt u zich voorstellen dat veel burgers begrijpen dat er belastinggeld wordt gestoken
in het uitkopen van veehouderijen en dat er subsidies worden verstrekt om de veehouderij
te laten omschakelen naar een duurzamer en diervriendelijker landbouw, maar dat het
indruist tegen hun rechtsgevoel als veehouderijbedrijven die zó met dieren omgaan
en die zich schuldig maken aan ernstige overtredingen ook doodleuk in aanmerking komen
voor uitkoopregelingen en subsidies? Zo nee, waarom niet?

Vraag 25

Gaat u ervoor zorgen dat bij veehouderijbedrijven die zich schuldig maken aan ernstige
overtredingen strikte handhaving en sanctionering wordt ingezet, in plaats van straffeloze
beloning in de vorm van uitkoopregelingen of omschakelsubsidies op kosten van de belastingbetaler?
Zo ja, kunt u uiteenzetten hoe u dit aan gaat pakken? Zo nee, waarom vindt u het gerechtvaardigd
om schaarse middelen uit het stikstoffonds op te maken aan bedrijven die ernstige
overtredingen begaan en zo omgaan met dieren?

Vraag 26

Deelt u de mening dat de schandalige manier waarop konijnen uit hun kooien werden
gehaald en (via winkelwagentjes) in transportkratten werden gegooid en geduwd nooit
meer voor mag komen? Zo nee, waarom vindt u dat de vleeskonijnensector ernstige overtredingen
mag blijven begaan? Zo ja, hoe gaat u zorgen dat dit niet meer gebeurt?

Vraag 27

Erkent u dat er in het huidige veehouderijsysteem voor konijnen sprake is van structureel
lijden, ook als de veehouder zich aan alle regels houdt, omdat de tot nu toe toegestane
manier van huisvesting totaal niet is aangepast aan de natuurlijke behoeften, het
welzijn en de integriteit van deze dieren? Deelt u de mening dat er een einde moet
komen aan dit structurele dierenleed?

Vraag 28

Hoeveel konijnen worden er in Nederland jaarlijks gefokt? Kunt u bevestigen dat uit
schattingen blijkt dat rond de 350.000 konijnen per jaar niet levend de stallen uitkomen,
omdat ze er sterven vanwege de slechte omstandigheden?5 Zo nee, om welke aantallen gaat het dan en waar baseert u dat op?

Vraag 29

Bent u ermee bekend dat de toenmalig landbouwminister in 2020 liet weten in gesprek
te gaan met de konijnensector over het centraal registeren van het aantal konijnen
dat sterft in de stallen en dat deze cijfers vanaf 2025 beschikbaar zouden komen?6
7

Vraag 30

Kunt u deze cijfers met de Kamer delen? Zo nee, waarom niet?

Vraag 31

Hoe beoordeelt u het in termen van dierwaardigheid dat konijnen moeten leven in een
kooi, zonder ruimte om te rennen, graven, schuilen of knagen, dag en nacht in een
ammoniaklucht doorbrengend, waarbij de mannetjes die worden gehouden voor hun zaad
in hun eentje in kooien zitten, net als (een groot deel van) de moederdieren op het
moment dat zij geen jongen hebben?

Vraag 32

Onderschrijft u de analyse van de Universiteit Utrecht die in haar rapport de gedragsbehoeften
van konijnen heeft gedefinieerd, waaronder exploreren, knagen, foerageren en scharrelen,
het onderhouden van sociale banden, het vertonen van maternaal en nestgedrag, het
vertonen van zooggedrag en het ontvangen van moederzorg voor jongen?8

Vraag 33

Onderschrijft u de analyse van de Universiteit Utrecht dat konijnen zich moeten kunnen
terugtrekken om agressie te vermijden, dat ze moeten beschikken over voldoende vlucht-,
schuil- of uitwijkmogelijkheden, dat ze moeten kunnen liggen en rusten, dat ze zich
moeten kunnen afzonderen van het nest voor moederdieren ter voorkoming van infanticide
en verwonding van de jongen en dat ze moeten beschikken over voldoende ruimte voor
beweging, zodat ze kunnen springen, huppelen en rennen?

Vraag 34

Onderschrijft u dat konijnen behoefte hebben aan eten en drinken van onbeperkt beschikbaar
schoon water en van voldoende geschikt voer op een manier die aansluit bij de voorkeur
van deze dieren?

Vraag 35

Onderschrijft u de analyse van Universiteit Utrecht dat vleeskonijnen in kleine kooien
of hokken gevoelig zijn voor hittestress? Welke maatregelen worden op dit moment getroffen
om deze dieren tegen de hitte te beschermen?

Vraag 36

Hebben de konijnenfokkers in hun fokprogramma’s rekening gehouden met minder dieren
(lagere stalbezetting) in de zomermaanden omdat het risico op hittestress dan groot
is?

Vraag 37

Kunt u uiteenzetten welke maatregelen u op korte termijn gaat treffen, en met welk
tijdpad, om een einde te maken aan het ernstige en structurele dierenleed in de konijnenhouderij,
inclusief handhaving en beëindiging van de bedrijven die zich schuldig hebben gemaakt
aan ernstige overtredingen?

Mededeling

Op 6 juli heeft het lid Ouwehand (PvdD) schriftelijke vragen gesteld (2026Z15839) over het bericht dat undercoverbeelden bij Nederlandse fokkers geweld tonen tegen
konijnen. Helaas is beantwoording binnen de gebruikelijke termijn niet mogelijk, omdat
het vanwege (interdepartementale) afstemming meer tijd vergt om de vragen te beantwoorden.

Ik zal uw Kamer zo spoedig mogelijk de antwoorden op de vragen doen toekomen.