Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Stultiens over het bericht dat een Amerikaanse farmaceut miljarden aan belastingvoordeel in NL ontvangt.

Antwoord van Staatssecretaris Eerenberg (Financiën), mede namens de Minister van Economische
Zaken en Klimaat (ontvangen 22 mei 2026).

Vraag 1

Bent u bekend met het artikel «Amerikaanse farmaceut krijgt miljarden aan belastingvoordeel
in Nederland (Trouw)»1?

Antwoord 1

Ja.

Vraag 2

Kunt u aangeven wat de tien grootste gebruikers van de innovatiebox zijn en wat de
budgettaire derving is per bedrijf? Zo nee, waarom kunnen journalisten deze informatie
dan wél boven tafel krijgen?

Antwoord 2

Nee. In de antwoorden op de Feitelijke Kamervragen bij de Voorjaarsnota 2026 is de
verdeling van het budgettaire belang over de gebruikers van de innovatiebox inzichtelijk
gemaakt op basis van de aangiftegegevens van de Belastingdienst over 2023. Vanwege
de geheimhoudingsplicht van artikel 67 Algemene wet inzake rijksbelastingen (AWR)
kan ik niet ingaan op individuele gevallen. Het is daarom niet mogelijk om exacte
informatie of exacte bedragen per belastingplichtige te noemen. Ik heb geen zicht
op de bronnen van journalisten, maar in algemene zin staat het bedrijven vrij om inzicht
te geven in hun eigen fiscale verplichtingen en daarbij behorende belastingvoordelen,
bijvoorbeeld via hun jaarverslag.

Vraag 3

Klopt het dat ruim 90 procent van het voordeel uit de innovatiebox naar ASML, MSD
& Booking gaat2? In hoeverre is deze belastingkorting doelmatig en politiek wenselijk volgens u?

Antwoord 3

Vanwege de geheimhoudingsplicht van artikel 67 AWR kan ik niet specifiek ingaan op
de individuele posities van belastingplichtigen. Ik herken wel het beeld dat het voordeel
van de innovatiebox grotendeels terecht komt bij een aantal internationaal opererende
bedrijven. Deze bedrijven nemen een groot deel van de investeringen in R&D voor hun
rekening. Daarnaast spelen deze bedrijven een centrale rol in de innovatie-ecosystemen
in Nederland en betalen ze een relatief groot deel van de totale vennootschapsbelasting
in Nederland. De innovatiebox bewerkstelligt kort samengevat dat winsten uit succesvolle
R&D-activiteiten in Nederland effectief minder zwaar worden belast dan andere winsten.
Als een innovatief bedrijf met kwalificerende activiteiten hogere winsten behaalt,
dan heeft dat bedrijf een groter innovatieboxvoordeel maar betaalt het dus ook meer
vennootschapsbelasting in Nederland. Dit sluit aan bij de doelstellingen van de innovatiebox
om het fiscale vestigingsklimaat voor innovatieve bedrijven te bevorderen en om innovatie
in Nederland te stimuleren.

Vraag 4

Hoe legt u aan gewone belastingbetalers en mkb-ondernemers uit dat zij jaarlijks een
miljard extra belasting moeten betalen voor een belastingkorting aan één bedrijf dat
vrijwel al haar activiteiten naar het buitenland heeft verplaatst?

Antwoord 4

Het kabinet is het niet eens met de suggestie dat gewone belastingbetalers en mkb-ondernemers
jaarlijks extra belasting moeten betalen doordat Nederland een innovatiebox heeft.
De innovatiebox heeft volgens het kabinet namelijk per saldo een positief effect op
de Nederlandse economie. Bedrijven die vrijwel al hun activiteiten naar het buitenland
verplaatsen kunnen geen of nauwelijks winst toerekenen aan Nederland op basis van
internationale transfer pricing-regels. Als er geen winst in Nederland wordt gemaakt,
levert de innovatiebox ook geen belastingvoordeel op. Het feit dat een bedrijf wel
gebruikmaakt van de innovatiebox, bewijst juist dat er nog steeds economische activiteiten
(zoals R&D, octrooibeheer of productontwikkeling) in Nederland plaatsvinden en dat
er in Nederland belasting wordt betaald.

De innovatiebox is niet automatisch toepasbaar op alle winsten. Bedrijven moeten aantonen
dat de winsten voortkomen uit zelf ontwikkelde innovaties in Nederland. Als een bedrijf
geen of minder R&D in Nederland verricht, kan het ook geen of minder gebruik maken
van de regeling. Daarnaast worden voordelen gekort als R&D-werkzaamheden binnen het
concern worden uitbesteed.

Vraag 5

Wat is de economische onderbouwing achter het extra fiscaal stimuleren van zeer winstgevende
uitvindingen uit het verleden? In hoeverre draagt dit daadwerkelijk bij aan extra
innovatie bij uitdagers van gevestigde belangen?

Antwoord 5

De combinatie van WBSO in de aanloopfase (directe korting op loonkosten) en de innovatiebox
bij doorgroeien (lager effectief tarief op de winst) vormen tezamen het generieke
innovatie-instrumentarium. Bedrijven wegen de combinatie van de voordelen van beide
regelingen mee bij hun beslissingen over het land waarin ze investeren in R&D. Uit
de evaluatie van de innovatiebox uitgevoerd door SEO Economisch Onderzoek en Dialogic
blijkt dat de innovatiebox bijdraagt aan R&D-investeringen, hoewel het effect minder
sterk is dan bij de WBSO. De maatschappelijke baten van innovatie slaan door spill-over effecten breder neer. Ook toeleveranciers van bedrijven met veel innovatie hebben
meer kans om door te groeien en te innoveren. Naast de innovatiebox (outputzijde;
winsten) worden bedrijven in Nederland ook aan de inputzijde (kosten) gestimuleerd
om te innoveren door de afdrachtvermindering speur- en ontwikkelingswerk (WBSO). De
innovatiebox is daarnaast primair bedoeld om Nederland aantrekkelijk te houden voor
innovatieve ondernemingen, zowel om bedrijvigheid uit het buitenland aan te trekken
als om te voorkomen dat bestaande activiteiten vertrekken. Zonder een dergelijke regeling
zou Nederland zichzelf uit de markt prijzen, omdat veel andere landen inmiddels vergelijkbare
of gunstigere fiscale regimes hebben. Het gaat hierbij niet alleen om nieuwe innovatie,
maar ook om het behouden van bestaande economische waarde (zoals octrooien en kennisintensieve
arbeidsplaatsen).

Vraag 6

Bent u bereid om de innovatiebox zo vorm te geven dat hij wél doelmatig wordt en meer
gericht op kleinere bedrijven, bijvoorbeeld door nadere voorwaarden te stellen over
maximaal fiscaal voordeel, door het voordeel te maximeren op daadwerkelijk gemaakte
kosten voor desbetreffende innovatieve activiteiten of door een temporele beperking?

Antwoord 6

Het hoofddoel van de innovatiebox is het bevorderen van het fiscale vestigingsklimaat
voor innovatieve bedrijven. Het kabinet hecht een groot belang aan een stabiel en
voorspelbaar fiscaal vestigingsklimaat. Het kabinet onderschrijft in dat kader de
primaire doelstelling van de innovatiebox, namelijk het bevorderen van het vestigings-
en investeringsklimaat voor innovatieve ondernemingen. Uit de evaluatie blijkt dat
de regeling hieraan bijdraagt door Nederland aantrekkelijk te houden voor R&D-investeringen
en hoogwaardige werkgelegenheid. Het kabinet kiest er daarom voor om de bestaande
regeling in de huidige vorm voort te zetten. Dat neemt niet weg dat het kabinet gaat
onderzoeken hoe de toegang tot de regeling kan worden verbeterd. Daarbij zal ook aandacht
zijn voor kleinere bedrijven. Uw Kamer wordt hier na de zomer verder over geïnformeerd.

Vraag 7

Bent u bereid om te voorkomen dat bedrijven die hun activiteiten (grotendeels) naar
het buitenland verplaatsen nog langer gebruik kunnen maken van de innovatiebox? Zo
nee, waarom niet?

Antwoord 7

Bedrijven kunnen alleen gebruikmaken van de innovatiebox voor winsten die voortkomen
uit zelf ontwikkelde innovaties in Nederland. Wanneer een bedrijf vrijwel al zijn
activiteiten naar het buitenland heeft verplaatst, kan het bedrijf geen of nauwelijks
winst aan Nederland toerekenen op basis van internationale transfer pricing-regels.
In dat geval kan een bedrijf dus ook niet of in zeer beperkte mate profiteren van
de innovatiebox.

Daarnaast wordt nogmaals benadrukt dat het kabinet een groot belang hecht aan een
stabiel en voorspelbaar vestigingsklimaat. Uit de evaluatie blijkt dat de innovatiebox
hieraan bijdraagt. Het kabinet kiest er daarom voor om de regeling in de huidige vorm
voort te zetten.