Schriftelijke vragen : De stagnatie van de Nederlandse economie volgens het IMF

Vraag 1

Bent u bekend met het rapport van het Internationaal Monetair Fonds (IMF) inzake de
Nederlandse economie van 13 mei 2026?1

Vraag 2

Hoe beoordeelt het kabinet de conclusie van het IMF dat de economische groei van Nederland
stagneert richting één procent en dat sprake is van grote onzekerheid omtrent de economische
vooruitzichten?

Vraag 3

Erkent het kabinet dat Nederland in toenemende mate kampt met structurele problemen
die investeringen, economische groei en concurrentievermogen onder druk zetten?

Vraag 4

Indien het antwoord op vraag 3 ontkennend luidt, waarom niet?

Vraag 5

Hoe beoordeelt het kabinet de constatering van het IMF dat netcongestie, een direct
gevolg van de energietransitie, een «binding constraint» (lees: bindende beperking)
vormt voor investeringen en economische ontwikkeling in Nederland?

Vraag 6

Hoeveel economische schade wordt naar schatting jaarlijks veroorzaakt door netcongestie
met als gevolg uitgestelde aansluitingen en vertraagde investeringen?

Vraag 7

Is het antwoord op vraag 6 aanleiding voor het kabinet om haar klimaatambities terug
te schroeven en de energietransitie voorlopig te staken?

Vraag 8

Indien het antwoord op vraag 7 ontkennend luidt, waarom niet?

Vraag 9

Hoe beoordeelt het kabinet de constatering van het IMF dat stikstofgerelateerde beperkingen
een belangrijke belemmering vormen voor investeringen en economische ontwikkeling
in Nederland?

Vraag 10

Erkent het kabinet dat het huidige stikstofbeleid ertoe leidt dat woningbouw, infrastructuurprojecten,
uitbreiding van industrie en economische ontwikkeling ernstig worden vertraagd?

Vraag 11

Indien het antwoord op vraag 10 ontkennend luidt, waarom niet?

Vraag 12

Indien het antwoord op vraag 10 bevestigend luidt, wat gaat het kabinet concreet doen
om deze schadelijke ontwikkelingen een halt toe te roepen?

Vraag 13

Hoe beoordeelt het kabinet de conclusie van het IMF dat het woningtekort ambitieuze
hervormingen vereist?

Vraag 14

Welke rol speelt de bevolkingsgroei als gevolg van immigratie volgens het kabinet
bij de voortdurende druk op woningmarkt, infrastructuur en voorzieningen?

Vraag 15

Kan het kabinet uiteenzetten hoeveel extra woningen volgens de huidige prognoses nodig
zijn als gevolg van de verwachte bevolkingsgroei als gevolg van immigratie nu en in
de komende tien jaar?

Vraag 16

Deelt het kabinet de analyse dat immigratie, een belangrijke oorzaak van het woningtekort,
de Nederlandse economie afremt?

Vraag 17

Indien het antwoord op vraag 16 ontkennend luidt, waarom niet?

Vraag 18

Deelt het kabinet de analyse van het IMF dat de huidige coalitieplannen de lasten
op arbeid verhogen, arbeidsparticipatie verminderen en loonkosten verhogen?

Vraag 19

Indien het antwoord op vraag 18 ontkennend luidt, waarom niet?

Vraag 20

Indien het antwoord op vraag 18 bevestigend luidt, wat gaat het kabinet concreet doen
om hier verandering in te brengen?

Vraag 21

Waarom kiest het kabinet ervoor arbeid zwaarder te belasten (via onder meer de vrijheidsbijdrage)
terwijl het IMF juist waarschuwt dat hogere lasten op arbeid leiden tot minder gewerkte
uren en lagere arbeidsparticipatie?

Vraag 22

Hoe verhoudt dit zich volgens het kabinet tot het uitgangspunt dat werken moet lonen?

Vraag 23

Bent u bekend met de recente uitspraak van hoogleraar arbeids- en macro-economie Pieter
Gautier2 dat ongeveer een kwart van het bruto binnenlands product naar toeslagen gaat en dat
dit het belastingstelsel onnodig complex maakt?

Vraag 24

Indien het antwoord op vraag 23 bevestigend luidt, hoe beoordeelt het kabinet deze
realiteit?

Vraag 25

Deelt het kabinet de analyse dat het huidige belasting- en toeslagenstelsel leidt
tot verstorende prikkels, hoge uitvoeringskosten en verminderde transparantie voor
Nederlandse burgers en ondernemers?

Vraag 26

Welke concrete stappen gaat het kabinet zetten om het belasting- en toeslagenstelsel
fundamenteel te vereenvoudigen?

Vraag 27

Hoe groot verwacht het kabinet dat de totale klimaatgerelateerde uitgaven zullen zijn
richting 2030 en 2050, zeker gezien het feit dat het IMF de oplopende klimaatgerelateerde
uitgaven een risico voor de houdbaarheid van de overheidsfinanciën noemt?

Vraag 28

Hoe beoordeelt het kabinet de spanning tussen enerzijds steeds hogere klimaatgerelateerde
lasten en anderzijds het behoud van concurrentievermogen, industrie en economische
groei?

Vraag 29

Erkent het kabinet dat hoge energieprijzen en klimaatgerelateerde lasten bijdragen
aan een verslechtering van het Nederlandse vestigings- en investeringsklimaat?

Vraag 30

Indien het antwoord op vraag 29 ontkennend luidt, waarom niet?

Vraag 31

Indien het antwoord op vraag 29 bevestigend luidt, wat gaat het kabinet concreet doen
om het Nederlandse vestigings- en investeringsklimaat te verbeteren?

Vraag 32

Hoe beoordeelt het kabinet signalen uit de industrie dat bedrijven en investeringen
Nederland verlaten vanwege hoge energiekosten, regeldruk, onzeker beleid en toenemende
klimaatverplichtingen?

Vraag 33

Is het kabinet van mening dat het huidige economische beleid de Nederlandse concurrentiepositie
ten opzichte van landen als de Verenigde Staten en China verbetert?

Vraag 34

Indien het antwoord op vraag 33 ontkennend luidt, wat gaat het kabinet concreet doen
om de Nederlandse concurrentiepositie te verbeteren?

Vraag 35

Welke concrete maatregelen gaat het kabinet nemen om verdere stagnatie van de Nederlandse
economie, afnemende investeringen en verlies van concurrentievermogen tegen te gaan?

Vraag 36

Deelt het kabinet de conclusie van de indiener dat uit de IMF-bevindingen blijkt dat
het Nederlandse beleid omtrent klimaat (hoge kosten en investeringen), stikstof (vastlopen
uitbreiding huizen en industrie), immigratie (oorzaak woningtekort) en belastingen
(geen prikkel om te werken) in grote mate bijdraagt aan de stagnatie van de economie?

Vraag 37

Indien het antwoord op vraag 36 ontkennend luidt, waarom niet?

Vraag 38

Indien het antwoord op vraag 36 bevestigend luidt, wat gaat het kabinet concreet doen
aan het beleid omtrent klimaat, stikstof, immigratie en belastingen om de positie
van Nederland te verbeteren?

Vraag 39

Wat doet het kabinet in algemene zin met rapporten, adviezen en bevindingen van het
IMF?

Vraag 40

Kunt u deze vragen zo spoedig mogelijk en afzonderlijk van elkaar beantwoorden?