Schriftelijke vragen : Het bericht 'Pijnlijke conclusie: peperdure maatregelen tegen witwassen niet effectief en oneerlijk'
Vragen van de leden Inge van Dijk en Straatman (beiden CDA) aan de Ministers van Financiën en van Justitie en Veiligheid over het bericht «Pijnlijke conclusie: peperdure maatregelen tegen witwassen niet effectief en oneerlijk» (ingezonden 13 maart 2026).
Vraag 1
Bent u bekend met het artikel van RTL en het achterliggende rapport van de Algemene
Rekenkamer «Gevolgen Groot, opbrengsten onbekend»?1
Vraag 2
Deelt u de hoofdconclusie van de Algemene Rekenkamer dat de huidige anti-witwasaanpak
onvoldoende effectief en efficiënt is?
Vraag 3
Kun u een inschatting maken van de jaarlijkse kosten die banken maken als gevolg van
de personele inzet ter bestrijding van witwassen en hoe deze kosten doorberekend worden
aan klanten?
Vraag 4
In hoeverre acht u de genoemde kosten proportioneel in verhouding tot de effectiviteit
van het beoogde doel van witwasbestrijding, mede gelet op neveneffecten zoals het
risico op discriminatie, de toegenomen regeldruk voor bedrijven en verenigingen en
het mogelijke afhaken van vrijwilligers waardoor maatschappelijk initiatief onder
druk kan komen te staan?
Vraag 5
Kunt u uitleggen waarom in het rapport wel de effecten van de Wet ter voorkoming van
witwassen en financieren van terrorisme (Wwft) op (oud-)politici (Politically Exposed
Persons, PEP’s) zijn onderzocht, maar bijvoorbeeld niet is gekeken naar de effecten
op maatschappelijke organisaties zoals (sport)verenigingen, terwijl deze laatste groep
ook signalen van administratieve lasten en belemmeringen meldt?2
Vraag 6
Bent u bereid deze effecten op maatschappelijke organisaties alsnog te laten onderzoeken
om zo een volledig beeld te krijgen van de neveneffecten?
Vraag 7
Vindt u de huidige personele inzet bij De Nederlandsche Bank (DNB) en de Financial
Intelligence Unit Nederland (FIU) proportioneel ten opzichte van de zeer grote personele
inzet bij banken voor het verzamelen en melden van ongebruikelijke transacties, mede
gelet op signalen dat de opvolging van deze meldingen niet altijd inzichtelijk is?
Vraag 8
Hoe beoordeelt u de signalen dat de huidige werkwijze van de FIU ertoe leidt dat niet
alle ongebruikelijke transacties worden opgepakt, dat de aanpak onvoldoende risico-
en datagedreven is en dat er weinig wordt gedaan aan kwaliteitsverbetering en structurele
terugkoppeling richting banken en bent u bereid hier concrete stappen op te zetten?
Vraag 9
Klopt het dat DNB een strengere toezichtfilosofie hanteert dan toezichthouders in
andere landen en dat Nederland de Europese anti-witwasregels strikter toepast, waardoor
de administratieve lasten voor Nederlandse financiële instellingen hoger uitvallen?
Vraag 10
In hoeverre hebben deze hogere compliancekosten gevolgen voor de concurrentiepositie
van Nederlandse banken ten opzichte van banken in andere landen?
Vraag 11
Hoe reflecteert u op uw rol en die van uw ministerie ten aanzien van de beperkte inhoudelijke
betrokkenheid bij de effectiviteit van het toezicht van DNB en bent u bereid om het
gesprek over de effectiviteit en de gevolgen van de anti-witwasaanpak structureel
te verankeren in de toekomstige overlegstructuur met DNB?
Vraag 12
Wanneer kunnen we de integrale kabinetsreactie ontvangen op het Algemene Rekenkamerrapport
«Gevolgen Groot, opbrengsten onbekend», inclusief een verbeterplan hoe de anti-witwasaanpak
concreet meer risicogestuurd ingericht kan worden om zo de efficiëntie te verhogen?
Vraag 13
Kan de Minister erop toezien dat bovengenoemde vragen meegenomen worden in de aanstaande
kabinetsreactie?
Indieners
-
Gericht aan
E. Heinen, minister van Financiën -
Gericht aan
D.M. van Weel, minister van Justitie en Veiligheid -
Indiener
Inge van Dijk, Kamerlid -
Medeindiener
Jeltje Straatman, Kamerlid
Gerelateerde documenten
Hier vindt u documenten die gerelateerd zijn aan bovenstaand Kamerstuk.