Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van de leden Van Oosterhout en Bushoff over de vijf nieuwe putten in gasveld Geesbrug

Antwoord van Staatssecretaris De Bat (Economische Zaken en Klimaat) (ingezonden 11 maart
2026). Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2025–2026, nr. 1137.

Vraag 1

Aangezien u een positief besluit heeft afgegeven aan Vermilion om vijf nieuwe putten
te boren in het gasveld Geesbrug in Drenthe, op welke manier zijn de direct omwonenden
betrokken bij de besluitvorming daarrond?

Antwoord 1

Voor het boren van putten is een omgevingsvergunning nodig. Deze is op 29 oktober
2025 voor vier putten verleend. Op dit moment zijn de putten nog niet geboord. Conform
de verplichting uit de omgevingswet heeft Vermilion contact gehad met omwonenden in
de omgeving. Vermilion heeft daarbij gesproken met de bewoners van de meest nabij
gelegen woningen. Vermilion zal enkele maanden voor de start van de werkzaamheden
nader over de boringen communiceren met de betrokkenen.

Vraag 2

Welke conclusies zijn uit de risicoanalyse getrokken aangaande het risico op aardbevingen
en potentiële schade aan huizen en natuur? Worden er financiële voorzieningen getroffen
om eventuele schade te kunnen vergoeden?

Antwoord 2

Het gasveld valt in de laagste seismisch risico categorie. Sinds 2009 wordt er gas
gewonnen uit het gasveld. Destijds, maar ook bij de recent aangevraagde wijziging
van het winningsplan is gekeken naar de adviezen van de vaste adviseurs en daarbij
is ook ingegaan op de seismische risico’s. Er heeft sinds de start van de winning
geen beving plaatsgevonden als gevolg van het winnen uit dit gasveld. Op grond van
art. 6:177 van het Burgerlijk Wetboek is Vermilion verplicht tot het vergoeden van
schade die ontstaat door bodembeweging als gevolg van de gaswinning uit het gasveld
Geesbrug. De bewoners nabij de gaswinning kunnen schade waarvan zij denken dat die
door mijnbouw is veroorzaakt, melden bij de Commissie Mijnbouwschade.

Vraag 3

Zullen er nieuwe, door het Rijk of door Vermilion betaalde nulmetingen plaatsvinden
in de omgeving van het boorgebied?

Antwoord 3

Nee. TNO heeft mij geadviseerd dat het onwaarschijnlijk is dat de beperkte bodemdaling
of een eventuele beving leidt tot directe schade aan gebouwen in of nabij het winningsgebied.
Vanwege de kleine kans op schade is geen aanleiding tot het uitvoeren van bouwkundige
opnames (nulmetingen) in de omgeving van Geesbrug.

Vraag 4

Tot hoeveel Megaton CO2-equivalent zal de bijkomende hoeveelheid gas leiden, specifiek voor scope 1, scope
2 en scope 3?

Antwoord 4

Tijdens het uitvoeren van de boringen vinden emissies in de vorm van CO2 plaats. De scope 1 en scope 2 emissies zijn tijdelijk van aard en beperkt in omvang.
Het brandstof- en energieverbruik tijdens de boringen zijn beoordeeld in de omgevingsvergunning
en getoetst aan de eisen van de Omgevingswet.

Met de aanpassing van het winningsplan is de maximaal hoeveelheid te winnen gas naar
beneden bijgesteld. Het aangevraagde leidt dus niet tot extra scope 3-emissies ten
opzichte van wat eerder is vergund. Daarbij is de CO2-uitstoot van de winning en transport van gas dat wordt gewonnen uit Nederlandse kleine
velden enkele malen lager dan de uitstoot van geïmporteerd aardgas.

Vraag 5

Aangezien u op dit moment de uitspraak van het Europees Hof voor de Rechten van de
Mens over scope 3 nader aan het bestuderen bent om precies in kaart te kunnen brengen
wat dit betekent voor bijvoorbeeld de vergunningverlening, waarom kiest u er dan voor
om toch al dit besluit goed te keuren met alle risico’s op nieuwe rechtszaken van
dien?

Antwoord 5

Zoals bij vraag 4 aangegeven, is de maximale hoeveelheid te winnen gas uit het gasveld
Geesbrug met de aanpassing van het winningsplan naar beneden bijgesteld. Het aangevraagde
leidt dus niet tot extra scope 3-emissies ten opzichte van wat eerder is vergund.
Er zijn om deze reden geen extra scope 3-emissies om te beoordelen conform de uitspraak
van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens.

Vraag 6

Hoe is gaswinning tot en met 2049 nog te verenigen met de nationale en internationale
klimaatdoelstellingen, in het bijzonder in het licht van de recente uitspraak in de
Bonaire-zaak die de staat oplegt om de klimaatdoelen verder aan te scherpen? Welk
percentage van het resterende koolstofbudget zal de optelsom van scope 1-, 2- en 3-emissies
dan innemen?

Antwoord 6

Het kabinet zet erop in de doelen uit de nationale en Europese Klimaatwet te halen.
Dat betekent dat Nederland de netto-uitstoot van broeikasgassen uiterlijk in 2050
tot nul reduceert, en streeft naar negatieve emissies van broeikasgassen na 2050.
Hier stuurt het kabinet op door bij nieuwe en actualisaties van winningsplannen instemming
te beperken tot en met 2045. Daarom heeft het kabinet besloten om de instemming met
het winningsplan Geesbrug te beperken tot en met 2045 in plaats van de gevraagde winning
tot en met 2049.

Vraag 7

Hoe betrouwbaar is de door Vermilion aangegeven maximale bodemdaling van 4,5 centimeter?
Worden cumulatieve effecten daarbij in de analyse meegenomen?

Antwoord 7

TNO heeft de bodemdaling als gevolg van de winning uit het gasveld Geesbrug berekend,
waarbij ook de bodemdaling door gaswinning uit omliggende gasvelden is meegenomen.
TNO komt tot vergelijkbare resultaten als Vermilion.

Vraag 8

Is de in 2009 vergunde grens voor bodemdaling nog adequaat in het licht van nieuwe
wetenschappelijke inzichten en de ervaringen met aardbevingen en bodemdaling in de
afgelopen zeventien jaar?

Antwoord 8

De vergunde grens voor bodemdaling is nog adequaat. Zoals bij vraag 7 aangegeven,
heeft TNO de bodemdaling en het seismisch risico als gevolg van de winning uit het
gasveld Geesbrug berekend en komt daarbij tot vergelijkbare resultaten als Vermilion.
Het is onwaarschijnlijk dat de bodemdaling leidt tot directe schade aan gebouwen in
of nabij het winningsgebied. Het gasveld valt in de laagste seismisch risico categorie.

Vraag 9

Indien bezwaar wordt aangetekend tegen het besluit, welke wettelijke instrumenten
heeft u tot uw beschikking om aan dat bezwaar tegemoet te komen? Is het juridisch
mogelijk het besluit alsnog in te trekken wanneer uit de bezwaren blijkt dat er in
de omgeving weinig draagvlak bestaat?

Antwoord 9

Indien bezwaar wordt aangetekend tegen het besluit zal het besluit in het kader van
de bezwaarprocedure worden heroverwogen. Een besluit kan daarbij alleen worden gewijzigd
of ingetrokken, indien dat gerechtvaardigd wordt door een grond als genoemd in artikel 36,
eerste lid van de Mijnbouwwet. Maatschappelijk draagvlak valt hier niet onder.

Vraag 10

Zal er gehoor gegeven worden aan de oproep van de Commissie Mijnbouwschade om de schaderegeling
in Drenthe rechtvaardiger te maken? Zo ja, op welke manier? Zo nee, waarom niet?

Antwoord 10

Ja, het vorige kabinet heeft de aanbevelingen die de Commissie Mijnbouwschade in haar
verslag «Afhandeling Schademeldingen Ekehaar en Hooghalen» doet, ontvangen en heeft
de Kamer aangegeven verkennende gesprekken op te starten. Deze gesprekken worden op
korte termijn gestart.