Schriftelijke vragen : De overstap van de Belastingdienst naar Microsoft

Vraag 1

Bent u nog steeds van mening dat de overstap van de Belastingdienst naar Microsoft1 slechts is voorzien van «een zeer magere onderbouwing»?2

Vraag 2

Staat u nog steeds achter uw stelling dat de Belastingdienst niet heeft onderbouwd
dat er geen Europese alternatieven voor Microsoft zouden zijn?

Vraag 3

Voldoet de onderbouwing voor de overstap van de Belastingdienst aan het geldende cloudbeleid?3 Kunt u hard maken dat tijdig aan alle eisen is voldaan?

Vraag 4

Heeft de Belastingdienst, door zich in 2021 te committeren aan de overstap naar Microsoft,
het onmogelijk gemaakt om alsnog af te wijken van dit besluit en tijdig een Europees
alternatief te implementeren?

Vraag 5

Deelt u de mening dat, gezien (geo)politieke ontwikkelingen en de duidelijke wens
van de Kamer om de digitale autonomie van Nederland te bevorderen, de overstap van
de Belastingdienst naar Microsoft alsnog heroverwogen dient te worden?

Vraag 6

Bent u op de hoogte van het rapport van de Cyber Safety Review Board uit 2024 over
de beveiliging van Microsoft, waaruit blijkt dat het bedrijf de cyberveiligheid structureel
niet op orde heeft?4,
5 Hoe beoordeelt u het argument dat Microsoft de beste beveiliging biedt in het licht
van de conclusies uit dit rapport?

Vraag 7

Bent u bereid om, in samenwerking met de Belastingdienst, duidelijk te maken welke
aanvullende middelen, expertise of capaciteit nodig zijn om alsnog af te zien van
de overstap naar Microsoft en zo snel mogelijk een Europees alternatief te realiseren?

Vraag 8

Welke «workarounds» worden nu gebruikt door ambtenaren in hun digitale werkomgeving?
Bent u bereid om te onderzoeken of deze belemmeringen weg te nemen zijn zonder de
overstap naar Microsoft te maken?

Vraag 9

Waarom zijn de CIO Rijk en de overige IT-dienstverleners van het Rijk «pas in een
zeer laat stadium» betrokken in het proces van de Belastingdienst? Wanneer is dit
gebeurd, en waarom pas op dat zeer late moment?6

Vraag 10

Deelt u de mening dat de Belastingdienst in 2021, door uit te gaan van Microsoft 365
en Windows 11 als «gouden standaard,» geen gedegen verkenning heeft gedaan van Europese
alternatieven?

Vraag 11

Deelt u de mening dat de scenario’s van de Belastingdienst, zoals die in de (beslis)nota
van 28 juni 2025 zijn beschreven,7 onvolledig zijn omdat ze in de basis uitgaan van een werkomgeving die is ingericht
voor Microsoft?

Vraag 12

Wanneer heeft de Belastingdienst precies besloten om deze scenario’s uit te werken?
Welke specifieke «(geo)politieke en maatschappelijke ontwikkelingen» gaven hier aanleiding
toe?8

Vraag 13

Acht u de keuze van de Belastingdienst om voor de werkomgeving over te stappen naar
Microsoft inmiddels onafhankelijk en voldoende onderbouwd?

Vraag 14

In het geval u de mening deelt van de indieners dat er geen degelijke onafhankelijke
verkenning is uitgevoerd naar Europese alternatieven, kunt u er op toezien dat deze
alsnog op korte termijn wordt uitgevoerd met als doel om een alternatieve Europese
route voor de cloudmigratie van de Belastingdienst te schetsen?

Vraag 15

Waarop baseert de Belastingdienst de aanname dat de onderzochte scenario’s «naar verwachting
binnen het aangepaste cloudbeleid passen dat momenteel door BZK wordt herzien»?9 Kunt u duidelijk uitleggen waar dit uit blijkt, aangezien dit beleid nog niet is
vastgesteld en er sindsdien ook Kamermoties10 zijn aangenomen om de eisen voor soevereiniteit verder aan te scherpen?

Vraag 16

Kunt u per scenario, uitgewerkt door de Belastingdienst, een realistische schatting
maken van de aanvullende kosten die hier bij gemoeid zouden zijn? Welk scenario acht
u vanuit het soevereiniteitsbelang het meest geschikt?

Vraag 17

Wat bedoelt u met uw antwoord dat «de Belastingdienst de ontwikkelingen van Europese
en soevereine alternatieven [volgt]» en «[actief] kijkt naar de mogelijkheden van
soevereine en of Europese cloudoplossingen»? Zijn er afspraken gemaakt over wat dit
concreet betekent en welke verwachtingen heeft u precies van de Belastingdienst?11,
12

Vraag 18

Waarom «volgt» de Belastingdienst enkel de ontwikkeling van een soeverein alternatief
als MijnBureau, in plaats van dat zij dit met overtuiging afneemt? Ziet u mogelijkheden
voor een schaalbare pilot binnen de Belastingdienst om een soeverein alternatief voor
Microsoft op de werkvloer uit te proberen?

Vraag 19

Deelt u de mening dat meer departementen en uitvoerders MijnBureau moeten afnemen
om het project levensvatbaar te maken en waardevolle inzichten op te doen voor soevereine
werkplekken?

Vraag 20

Welke aanvullende afspraken zijn met Microsoft gemaakt om de risico’s in het voorkeursscenario
van de Belastingdienst «zo beheersbaar mogelijk» te maken?13 Beaamt de CIO Rijk dat de risico’s zo veel als mogelijk zijn beheerst?

Vraag 21

Acht u het acceptabel dat het mailverkeer van de Belastingdienst, waarin fiscale informatie
en informatie over «rulings» wordt gecommuniceerd, straks afhankelijk wordt van Microsoft?14

Vraag 22

Acht u het acceptabel dat het mailverkeer van de Belastingdienst onder Amerikaanse
surveillancewetgeving zoals de CLOUD Act, sectie 702 van de Foreign Intelligence Surveillance
Act (FISA), en Executive Order 12333 komt te vallen? Hoe verhoudt dit zich tot de
fiscale geheimhoudingsplicht?15

Vraag 23

Deelt u de mening dat het rapport uit 2022 van GreenbergTraurig, waarin wordt gesteld
dat het risico dat de VS gebruik maakt van de CLOUD Act klein is, achterhaald is door
de geopolitieke ontwikkelingen nu ook de AIVD en de MIVD minder informatie met de
Amerikanen delen?16

Vraag 24

Beschikt Microsoft in het geval er «double key encryption» wordt toegepast over een
sleutel naar deze data? Zo ja, hoe is het versleutelen van data dan een geschikte
mitigerende maatregel?

Vraag 25

Klopt het dat de exitstrategie, waarin binnen negen maanden data uit de Microsoft-cloudomgeving
wordt gehaald, «met hulp van Microsoft» wordt uitgevoerd?17 Is de exitstrategie om wég te komen van Microsoft daardoor niet ook afhankelijk geworden
van Microsoft?

Vraag 26

Kunt u de garantie van Microsoft, dat zij zich tegen alle vormen van politieke druk
vanuit de VS zullen verzetten, hard maken? Welke concrete afspraken zijn hierover
gemaakt? Kunt u bijpassende documentatie met de Kamer delen?

Vraag 27

Zijn er nog meer nota’s of notities met betrekking tot de overstap naar Microsoft
die gebruikt zijn om de afweging te maken, maar nog niet gedeeld zijn met de Kamer?
Kunt u deze alsnog openbaar maken?

Vraag 28

Kunt u deze vragen afzonderlijk van elkaar beantwoorden en toezeggen dat u, tot deze
beantwoord zijn, zich ten volste in zal spannen om een Europees alternatief voor de
kantoorautomatisering van de Belastingdienst alsnog mogelijk te maken?