Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Ergin over "de beantwoording van ingezonden vragen d.d. 6 december 2024” (n.a.v. bericht ‘Kamermotie over onderzoek naar Nederlanders met migratieachtergrond maakt veel los’)

Antwoord van Staatssecretaris Nobel (Sociale Zaken en Werkgelegenheid) (ontvangen
21 februari 2025). Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2024–2025, nr. 916.

Vraag 1

Kunt u aangeven wanneer (dag, maand, jaar en tijdstip) de opdracht aan het Sociaal
en Cultureel Planbureau (SCP) is verstrekt om het Samenleven In Meervoud (SIM-)onderzoek
te actualiseren?1 Kunt u tevens toelichten wat u bedoelt met «actualiseren»?

Antwoord 1

Na eerdere mondelinge overleggen tussen SZW en SCP over een nieuwe editie van het
SIM is op 4 oktober 2024 de formele uitnodigingsbrief verzonden aan het SCP om een
plan van aanpak en kostenbegroting in te dienen voor de opzet en uitvoering van het
SIM2025. Het plan van aanpak van het SCP is op 13 november 2024 door SZW ontvangen.
De opdrachtbevestiging is op 27 november 2024 door SZW aan het SCP verstuurd.

Met «actualiseren» wordt (opnieuw) uitvoeren bedoeld. Het SCP heeft reeds eerder (in
2006, 2010, 2015 en 2020) op verzoek en met een financiële bijdrage van SZW (en rechtsvoorgangers)
het SIM uitgevoerd. Met nieuw veldwerk in 2025 wordt de bestaande tijdreeks met een
nieuwe meting uitgebreid. Daarmee is sprake van een actualisatie van de data met een
nieuwe editie. Deze editie kent bovendien een opzet die ook geactualiseerd is in het
licht van de veranderende samenstelling van de bevolking en de perspectieven daarop
zoals bijvoorbeeld neergelegd in het WRR-rapport «Samenleven in verscheidenheid».
In lijn hiermee is de titel van het onderzoek aangepast in «Samenleven in meervoud».

Vraag 2

Bent u bereid om de opdracht die door het kabinet aan het SCP is verstrekt integraal
toe te sturen naar de Kamer? Zo nee, waarom niet?

Antwoord 2

In het kader van het SIM2025 zal het SCP in 2025 een Europese aanbesteding starten
voor het daarvoor noodzakelijke veldwerk, waarbij veldwerkbureaus in concurrentie
kunnen inschrijven voor het uitvoeren van dit veldwerk. De opdrachtbrief aan het SCP
bevat financiële informatie over het beschikbare budget en kan derhalve om aanbestedingstechnische
redenen niet integraal worden toegestuurd aan de Kamer.

Vraag 3

Kunt u aangeven hoe u invulling wenst te geven aan uw voornemen om de uitvoering van
de motie zorgvuldig ter hand te nemen?2

Antwoord 3

De landelijke gegevensverzameling via het SIM2025 over opvattingen, ervaringen en
waardeoriëntaties onder de Nederlandse bevolking, zal plaatsvinden volgens de gebruikelijke
en hoge wetenschappelijke standaarden die het SCP in zijn onderzoeksactiviteiten hanteert.
Daarbij wordt ook de veldwerkstrategie gehanteerd die bijvoorbeeld ook bij vorige
edities van SIM is toegepast en die haar kwaliteit heeft bewezen. De neutraliteit
en objectiviteit is, doordat het onderzoek door een onafhankelijk planbureau wordt
uitgevoerd, daarbij gewaarborgd. Deze totale opzet staat garant voor een hoge uitvoerings-
en datakwaliteit en een zorgvuldige en weloverwogen aanpak en uitvoering.

Vraag 4, 5, 6 en 7

Deelt u de opvattingen van de Staatssecretaris Rechtsbescherming op zondag 8 december
2024 dat de motie «schrikwekkend» is en het feit dat de motie breed is aangenomen
berust op een «ongeluk»? Zo nee, waarom niet?

Hoe kijkt u terug op uw appreciatie van de motie gelet op het feit dat Staatssecretaris
Rechtsbescherming heeft aangegeven dat de motie «overbodig» is?

Deelt u de mening dat deze motie, gezien het appreciatiekader van bewindspersonen
en de uitspraken van de Staatssecretaris Rechtsbescherming en de Minister-President,
als «overbodig» had moeten worden aangemerkt?

In hoeverre kunt u spreken van eenheid van kabinetsbeleid als verschillende kabinetsleden
in zeer korte tijd verschillende appreciaties kenbaar maken over de motie?

Antwoord 4, 5, 6 en 7

Zoals ik in mijn antwoord op vraag 9 bij de beantwoording van de Kamervragen van het
lid Ergin over het bericht «Kamermotie over onderzoek naar Nederlanders met migratieachtergrond
maakt veel los»3 al heb aangegeven, heeft het kabinet de motie zo geïnterpreteerd dat het bestaande
onderzoek en werkwijze van de SCP het uitgangspunt is. De motie kon met deze interpretatie
van het kabinet, «oordeel kamer» worden gegeven en is met deze appreciatie in stemming
gebracht.

Vraag 8 en 9

Hoe kijkt u naar de oproep van nota bene de Nationaal Coördinator tegen Discriminatie
en Racisme (NCDR), het instituut wat in het leven is geroepen om racisme en discriminatie
te (h)erkennen en te bestrijden, die stelt dat deze motie bijdraagt aan het normaliseren
van racisme en discriminatie en het creëren van tweederangsburgers?4 Hoe kijkt u in het bijzonder naar zijn opmerking dat het opstellen, aannemen en uitvoeren
van de motie zijn werk als Nationaal Coördinator tegen Discriminatie en Racisme ondermijnt?

Wat is uw reactie op de oproep van de samenwerkende regionale moskeekoepels (K9),
gericht aan het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP), dat gevraagd is uitvoering
te geven aan de motie? Deelt u het standpunt van de K9 dat het SCP, bij uitvoering
van de motie, een rol krijgt die indruist tegen de neutrale en objectieve positie
als onderzoekspartner?

Antwoord 8 en 9

Zoals ik ook in de beantwoording op de Kamervragen van Groenlinks/Partij van de Arbeid
van 10 december 20245 heb aangegeven en ook in het antwoord op vraag 1 van de onderhavige set vragen, is
het SIM een onderzoek dat in een lange traditie staat die teruggaat tot 2006, en een
grootschalig onderzoek is dat onder de gehele bevolking, zowel mèt als zònder migratieachtergrond,
wordt uitgevoerd door het SCP. Met dit onderzoek wordt de positie en ontwikkeling
in de sociaal-culturele oriëntaties van de gehele bevolking in Nederland in kaart
gebracht.

Dit soort onderzoek is bedoeld om onze informatiepositie en ons beleid op het gebied
van integratie en samenleven te versterken. Het is juist bedoeld om ons als samenleving
verder te helpen. Het vormt een hoeksteen onder de wetenschappelijke en beleidsinformatie
op het thema samenleven en integratie.

Het SIM2025 stond al gepland en staat dus los van hetgeen in de motie Becker6 werd gevraagd.

Het SCP voert de SIM-onderzoeken uit binnen de taakopdracht en werkwijze zoals vastgelegd
in de aanwijzingen voor de Planbureaus uit 2012, waarin wordt bepaald hoe de drie
planbureaus in Nederland opereren. Het SIM past binnen de taakomschrijving van het
SCP en het SCP is als planbureau zowel wat betreft wetenschappelijke expertise en
status als voor wat betreft zijn onafhankelijkheid bij uitstek geschikt om dit onderzoek
neutraal, objectief en onafhankelijk uit te voeren.