Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van de leden Lodders en Aukje de Vries over het bericht 'Brussels plans attack on low tax member states'

Antwoord van Staatssecretaris Vijlbrief (Financiën – Fiscaliteit en Belastingdienst)
(ontvangen 29 september 2020).

Vraag 1

Bent u bekend met het artikel «Brussels plans attack on low tax member states»?1

Antwoord 1

Ja.

Vraag 2, 3 en 4

Kunt u meer informatie geven over dit precieze voorstel? Wat houdt artikel 116 van
het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VwEU) precies in? Wanneer
is, conform de verdragsgeschiedenis, een gebruik van dit artikel wenselijk? Hoe verhoudt
dit artikel zich tot eerdere voorstellen, zoals het inzetten van de paralelle bepaling?

Bent u bekend met dit voorstel? Op welke momenten is dit besproken met de Nederlandse
regering of vertegenwoordigers van Nederland? Wat is de inbreng geweest van Nederland?

Wat vindt u van dit voorstel? Deelt u de mening dat belastingen een nationale bevoegdheid
zijn en moeten blijven, welke is neergelegd in de aangenomen motie Lodders/Leijten?2

Antwoord 2, 3 en 4

Volgens het aangehaalde artikel onderzoekt de Commissie of (en zo ja, hoe) artikel 116
VwEU kan worden ingezet in de strijd tegen oneerlijke belastingconcurrentie. Artikel 116
biedt de Commissie mogelijkheid om in te ingrijpen als de nationale wetgeving van
een lidstaat niet voldoet aan de mededingingsvoorwaarden en zodoende een verstoring
veroorzaakt van de interne markt. De besluitvormingsprocedure is hierbij gekwalificeerde
meerderheid. Mocht dit artikel gebruikt worden voor belastingaangelegenheden dan zou
hiermee afgeweken worden van de geldende unanimiteitsbesluitvorming. Dit artikel is
tot nu toe nog nooit eerder gebruikt en volgens het krantenbericht zit dit onderzoek
nog in een verkennende fase. Op dit moment ligt er dus nog geen voorstel en is het,
naar mijn mening, te prematuur om op dit onderwerp te reageren. Als de Commissie een
concreet voorstel over dit onderwerp publiceert, dan ontvangt u via de gebruikelijke
route van een BNC (Beoordeling Nieuwe Commissievoorstellen) fiche over de inzet van
de Nederlandse regering.

Vraag 5, 6 en 7

Wat vindt u van de suggestie die onder dit voorstel ligt dat de Nederlandse regering
niks zou doen en niks gedaan zou hebben aan belastingontwijking en -ontduiking? Kunt
u nogmaals aangeven welke stappen de afgelopen tien jaar gezet zijn tegen belastingontwijking
en -ontduiking? Kunt u dit afzetten tegenover de acties van andere lidstaten, bijvoorbeeld
Italië?

Valt het u ook op dat de Europese Unie vooral «inbreuken op de interne markt» ziet
wanneer het gaat om kleine lidstaten, en dat grote lidstaten minder aangepakt worden,
conform het credo «Frankrijk is nu eenmaal Frankrijk»? Wat vindt u hiervan?

Deelt u de mening dat er ook andere prangende «inbreuken in de interne markt» zijn,
zoals de beschermde beroepen in landen als Frankrijk en Italië, het bijna decennialang
negeren van begrotingsregels door grote landen zoals Frankrijk en Italië, en het beschermen
van de eigen bedrijven tegen concurrentie?

Antwoord 5, 6 en 7

Nederland heeft in de afgelopen jaren inderdaad veel maatregelen getroffen om belastingontwijking
en -ontduiking aan te pakken. Zo heeft Nederland, op basis van afspraken die gemaakt
zijn in de Europese Unie en in de OESO, een aantal fiscale anti misbruikmaatregelen
genomen en fiscale informatie uitwisselingsafspraken ingevoerd. Daarbij is Nederland
bij de implementatie van deze regelgeving vaak een stap verder gegaan dan de minimumstandaarden,
juist omdat het ons menens is om de strijd aan te gaan met belastingontwijking. Daar
bovenop heeft Nederland ook nationaal fiscale maatregelen getroffen. Hierbij kan gedacht
worden aan de bronbelasting op rente en royalty’s die per 2021 in werking zal treden
en gericht is op het aanpakken van geldstromen naar laagbelaste landen en landen die
op de Europees zwarte lijst staan. Verder ben ik voornemens, zoals ook al aangekondigd
in het onlangs gepresenteerde belastingplan 2021, om verliesverrekening aan te passen
en belastingontwijking tegen te gaan die door middel van zogenoemde informeel-kapitaalstructuren
kan plaatsvinden. Kortom, ik deel uw mening dat Nederland de afgelopen jaren inderdaad
veel heeft gedaan om belastingontwijking en -ontduiking aan te pakken. En daar houdt
het wat mij betreft niet op. Echter, op dit moment weten wij nog niet wat het voorstel
van de Commissie zal gaan inhouden. Daarom lijkt het mij voorbarig om de Nederlandse
situatie af te zetten tegen die van andere lidstaten.

Vraag 8

Hoe verklaart u dit voorstel van de Commissie, terwijl de Commissie eerder zelf aangaf
dat «Article 116 TFEU is not a possible legal basis for proposals on tax harmonisation.
[...] Articles 113 and 115 TFEU are the only legal bases allowing the Council to adopt
measures of approximation of Member States’ laws, regulatory or administrative provisions
concerning taxation»?3

Antwoord 8

Daarover heb ik geen informatie.

Vraag 9

Kunt u de Kamer op de hoogte houden van de voortgang van dit voorstel?

Antwoord 9

Ja. De Kamer zal geïnformeerd worden via een BNC fiche over het standpunt van de regering
op het moment dat de Commissie een concreet voorstel heeft gepubliceerd.