Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Kerstens over het bericht 'Een op de vier medewerkers in verpleeghuizen Nijmegen besmet met corona'

Antwoord van Minister De Jonge (Volksgezondheid, Welzijn en Sport) (ontvangen 4 juni
2020).

Vraag 1

Heeft u kennisgenomen van het bericht «Een op de vier medewerkers in verpleeghuizen
Nijmegen besmet met corona»?1

Antwoord 1

Ja, daar heb ik kennis van genomen.

Vraag 2

Herkent u het beeld dat daarin wordt geschetst dat grofweg 25 procent van de verpleeghuismedewerkers
in de regio Nijmegen is besmet met het coronavirus?

Antwoord 2

Ik heb het artikel gelezen waarin is aangegeven dat verpleeghuismedewerkers van 17
verpleeghuiszorglocaties in de regio Nijmegen met milde klachten zijn getest. Aangegeven
is dat van de helft van de 450 geteste medewerkers de onderzoeksresultaten bekend
waren en hiervan was ca. 25 procent besmet.

Vraag 3

Heeft u inzicht in hoe het beeld omtrent besmettingen van medewerkers in de verpleeghuissector
in de rest van Nederland is? Zo ja, wilt u dat met de Kamer delen? Zo nee, bent u
dan bereid een dergelijk inzicht (door middel van nader onderzoek) per direct te verwerven
en te delen?

Antwoord 3

Nee, ik beschik niet over landelijke informatie omtrent besmettingen van medewerkers
in de verpleeghuissector. Binnen de meldplicht wordt alleen verzameld of iemand die
positief getest is zorgmedewerker is, dit is niet onderverdeeld per sector. Er lopen
wel initiatieven om het testen van zorgmedewerkers per sector beter te gaan volgen,
zowel het aantal positief geteste medewerkers als het aantal geteste medewerkers.

Ik beschik wel over cijfers van het ziekteverzuim in de VVT (verpleeghuiszorg en thuiszorg
gezamenlijk).2 Over de periode van week 9 tot en met week 15 ligt het ziekteverzuim in de VVT 1,89%
hoger, dan in dezelfde periode vorig jaar. Ook in de andere sectoren zien we van een
toename van het ziekteverzuim over deze periode; gehandicaptenzorg (+1,36%), ziekenhuizen
(+0,88%) en voor de GGZ (+0,88%). Uit de cijfers blijkt dat het ziekteverzuim in week
13, 14 en 15 gedaald is. Er zijn in die weken dus minder zieke medewerkers.

Vraag 4, 5

Wat is volgens u de verklaring van het hoge percentage besmette verpleeghuismedewerkers?
Bent u van oordeel dat de tot nu toe geldende richtlijnen omtrent het gebruiken van
beschermingsmiddelen, het gebrek aan voldoende beschermingsmiddelen, het in zeer beperkte
mate testen van medewerkers in verpleeghuizen en/of de tot nu toe van kracht zijnde
instructie dat medewerkers met milde klachten en zolang ze geen koorts hebben aan
het werk dienen te blijven, aan die hoge besmettingsgraad hebben bijgedragen?

Is er naar uw mening een verband tussen de hoge besmettingsgraad van medewerkers in
verpleeghuizen en het aantal coronabesmettingen onder bewoners van verpleeghuizen
en dus (mogelijk) ook tussen het in bovenstaande vraag genoemde beleid en laatstbedoelde
besmettingen?

Antwoord 4, 5

Het RIVM geeft aan dat er voor het toenemend aantal meldingen van COVID-19 in de verpleeghuizen
meerdere redenen kunnen zijn. De kans op verspreiding in de verpleeghuizen is hoog,
mede vanwege de gesloten setting, het langdurig verblijf en het intensieve contact
tussen bewoners en zorgpersoneel en tussen bewoners onderling. Ook kan het te maken
hebben met het feit dat bij mensen met dementie hygiëne maatregelen lastiger te handhaven
zijn. Omdat er dus veel factoren een rol kunnen spelen is het lastig om precies aan
te geven wat de oorzaak is van de stijging van de meldingen in verpleeghuizen en welke
factoren in welke mate hieraan hebben bijgedragen, zowel wat betreft bewoners als
medewerkers. Wel geeft het RIVM aan dat het aantal besmette verpleeghuislocaties nauwelijks
toe neemt ten opzichte van vorige weken. De bezoekersregeling lijkt effectief.

Vraag 6

Bent u bereid tot aanpassing van uw beleid op een of meerdere genoemde punten in de
vierde vraag? Zo ja, vanaf wanneer? Zo nee, waarom niet?

Antwoord 6

Met het inmiddels geïntensiveerde testbeleid verwacht ik dat wordt bijgedragen aan
de beperking van het ziekteverzuim.

Vraag 7

Kunt u garanderen dat bij het bijvoorbeeld aanscherpen van de richtlijnen rondom het
gebruik van beschermingsmiddelen voldoende beschermingsmiddelen beschikbaar zullen
zijn?

Antwoord 7

In mijn brief van 15 april 20203 (en de brieven over de stand van zaken omtrent Corona-beleid) heb ik de maatregelen
aangegeven die moeten bijdragen aan het tekort van persoonlijke beschermingsmiddelen.

Vraag 8

Komt naar uw mening aanpassing van het «ziekmeldingsbeleid» feitelijk neer op de volgende
keuze tussen twee kwaden: eerder mogen ziekmelden betekent minder beschikbare personeelsleden
en dus mogelijk minder zorg voor bewoners, terwijl handhaving van de regels leidt
tot onacceptabel hoge besmettingspercentages onder medewerkers en mogelijk meer risico
voor bewoners? Hoe gaat u dit dilemma oplossen?

Antwoord 8

Het «ziekmeldingsbeleid» is al enige tijd als volgt: een zorgmedewerker met symptomen
van COVID-19 (hoesten en/of neusverkouden en/of koorts) kan direct getest worden.
Totdat de testuitslag bekend is blijven medewerkers met koorts thuis. Medewerkers
zonder koorts blijven bij voorkeur thuis of gebruiken persoonlijke beschermingsmiddelen
zodat de medewerker de cliënt niet besmet. Op deze manier wordt de zorgverlener als
de cliënt beschermd. Daarnaast is het aan zorgaanbieders om te zorgen voor voldoende
personeel. Overigens werken zorgaanbieders zelf ook aan andere oplossingen, zoals
onder andere het versneld opleiden van nieuwe zorgverleners en het inzetten van zorgverleners
die door het sluiten van de dagbesteding daar niet meer kunnen werken.

Vraag 9

Tot hoeveel extra medewerkers in verpleeghuizen heeft het door het vorige kabinet
daarvoor uitgetrokken geld inmiddels geleid?

Antwoord 9

De extra impuls van € 2,1 miljard voor de verpleeghuiszorg om de zorgaanbieders in
staat te stellen om aan het kwaliteitskader verpleeghuiszorg te voldoen, wordt in
deze kabinetsperiode in tranches beschikbaar gesteld (2018–2021). In de derde voortgangsrapportage
«Thuis in het verpleeghuis»4 heb ik uw Kamer geïnformeerd over de laatste stand van zaken. De eerstvolgende voortgangsrapportage
informeer ik u over de nieuwe cijfers.

Vraag 10

Wilt u deze vragen zo spoedig mogelijk en separaat (dus niet enkel en alleen in uw
volgende «coronabrief») beantwoorden?

Antwoord 10

Ja.