Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Hijink over problemen met de toekenning van de kwaliteitsgelden verpleeghuiszorg

Antwoord van Minister De Jonge (Volksgezondheid, Welzijn en Sport) (ontvangen 25 juni
2019).

Vraag 1

Wat vindt u ervan dat zorgorganisatie Accolade Zorg anticiperend op de bedoeling om
met de kwaliteitsgelden de kwaliteit van de zorg te verbeteren, in 2018 al gestart
is met het werven van personeel?1

Antwoord 1

Met ingang van 2017 heb ik extra middelen beschikbaar gesteld om het kwaliteitskader
verpleeghuiszorg te implementeren. Landelijk gezien is er een bedrag van € 100 miljoen
in 2017 en een bedrag van € 435 miljoen vanaf 2018 structureel in de tarieven verwerkt.
Daar bovenop heb ik in 2019 een landelijk kwaliteitsbudget beschikbaar gesteld van
€ 600 miljoen, dat in 2020 verder oploopt naar € 1.100 miljoen. De zorgorganisatie
Accolade Zorg geeft aan dat zij in 2018 al is gestart met het werven van extra personeel,
anticiperend op de bedoeling om met de kwaliteitsgelden de kwaliteit van de zorg te
verbeteren. De extra middelen die opgenomen zijn in de basistarieven 2017 en 2018
zijn echter ook bedoeld om extra personeel te werven.

Vraag 2

Wat vindt u van de handelwijze van het zorgkantoor die geen kwaliteitsgelden beschikbaar
wil stellen, omdat de zorginstelling in 2018 al personeel had geworven, dus daarmee
niet in aanmerking komen voor het kwaliteitsbudget van 2019? Kunt u uw antwoord toelichten?

Antwoord 2

Naar aanleiding van de brief van Accolade Zorg is vanuit VWS contact opgenomen met
deze zorgorganisatie en met het zorgkantoor. Dit gesprek heeft geleid tot de constatering
dat Accolade Zorg met het werven van extra zorgpersoneel in 2018 de extra middelen
voor de implementatie van het kwaliteitskader goed heeft besteed. Accolade Zorg heeft
in 2018 gemiddeld 22 fte extra zorgverleners ingezet. Uit het gesprek is ook naar
voren gekomen dat het zorgkantoor aan Accolade Zorg een kwaliteitsbudget voor 2019
heeft toegekend dat rekening houdt met de kosten voor het extra personeel dat in de
loop van 2018 is aangenomen. Ook Accolade Zorg is dus – net zoals alle verpleeghuizen
in Nederland – in aanmerking gekomen voor het kwaliteitsbudget 2019. De hoogte van
het toegekende budget is daarbij conform het landelijke zorginkoopbeleid door het
zorgkantoor bepaald op basis van het kwaliteitsplan en de bijbehorende meerjarenbegroting
voor de inzet van extra zorgpersoneel en andere investeringen in het kwaliteitskader.
De handelwijze van het zorgkantoor die in de vraag wordt verondersteld, is dus niet
aan de orde.

Vraag 3

Vindt u het acceptabel dat starre regelgeving van het zorgkantoor deze zorginstelling
dwingt om te bezuinigen, terwijl zij vooruitlopend op het streven om meer personeel
in de zorg te werven aan de wens van u en de Tweede Kamer voldoet? Kunt u uw antwoord
toelichten?

Antwoord 3

Zoals ik heb aangegeven bij antwoord 2 heeft Accolade Zorg de extra middelen voor
het kwaliteitskader in 2018 goed besteed. Met de inzet van 22 extra fte aan zorgmedewerkers
heeft zij conform de bedoeling belangrijke stappen gezet op weg naar de volledige
implementatie van het kwaliteitskader.

Tegelijkertijd kwam uit het gesprek naar voren dat de afspraken in het landelijke
inkoopbeleid voor 2019 in het bijzondere geval van Accolade Zorg mogelijk leiden tot
een onbedoelde verlaging van het kwaliteitsbudget. De bijzondere situatie is dat er
in het basisjaar 2018 sprake was van een negatief exploitatieresultaat door de combinatie
van (1) volledige benutting van de beschikbaar gestelde extra middelen voor het kwaliteitskader
voor de inzet van extra zorgpersoneel in 2018 en (2) incidenteel hogere personeelskosten
in 2018 vanwege tijdelijke extra inhuur en inzet voor personeel wegens specifieke
situaties in de bedrijfsvoering (zoals verbouwingen, verhuizingen en ziekteverzuim).
In een dergelijke bijzondere situatie leiden de incidenteel hogere personeelskosten
tot een vertekend beeld in het basisjaar 2018. Doordat de omvang van het kwaliteitsbudget
2019 wordt gebaseerd op de extra personeelsinzet ten opzichte van het basisjaar 2018,
is het in de beschreven bijzondere situatie dan erg lastig om het exploitatieresultaat
in 2019 op orde te brengen.

In de bestuurlijke afspraken over het kwaliteitsbudget 2020 tussen ActiZ en ZN is
onderkend dat de regels voor het kwaliteitsbudget op een aantal punten een belemmering
vormden om maatwerk te leveren. In 2020 is er meer ruimte om gemotiveerd af te wijken.
Dit kan ook met terugwerkende kracht voor 2019. In de aanvullingen op het landelijk
inkoopbeleid voor 2020 is dit opgenomen. Het zorgkantoor heeft aangegeven op korte
termijn samen met Accolade Zorg te bezien of en op welke wijze er voor deze zorgaanbieder
gemotiveerd kan worden afgeweken (met terugwerkende kracht naar 2019). Een en ander
altijd met het doel van het kwaliteitskader in ogenschouw houdend.

Vraag 4

Bent u bereid om in gesprek te gaan met het zorgkantoor om te kijken hoe deze discussie
tussen zorginstelling en zorgkantoor kan worden opgelost? Zo nee, kunt u toelichten
waarom niet?

Antwoord 4

Zie antwoord 3. De bestuurlijke afspraken over het kwaliteitsbudget 2020 bieden het
zorgkantoor meer ruimte voor maatwerk. Op grond daarvan gaat het zorgkantoor in gesprek
met de genoemde zorginstelling.

Vraag 5

Krijgt u meer meldingen van zorginstellingen die in 2018 extra personeel hebben aangenomen
en die van het zorgkantoor te horen krijgen dat deze niet gefinancierd kunnen worden
uit het kwaliteitsbudget? Welke gevolgen heeft dit voor het aantrekken van nieuwe
medewerkers?

Antwoord 5

Er zijn meerdere signalen, waarbij zorgaanbieders aangeven dat ze in 2018 extra personeel
hebben aangenomen en dit niet gefinancierd krijgen vanuit het kwaliteitsbudget. Vanaf
2018 is er structureel € 435 miljoen in de tarieven verwerkt, waarmee dit personeel
gefinancierd kan worden. Daarnaast heeft het zorgkantoor de ruimte om bijvoorbeeld
bij voorinvesteringen in bijzondere gevallen afspraken te maken om ten laste van de
85% een compensatie te verstrekken. Dit kan met terugwerkend kracht voor 2019.