Amendement : Amendement van de leden Dassen en Westerveld over het waarborgen van de onafhankelijkheid van de juridische counseling

Nr. 36
AMENDEMENT VAN DE LEDEN DASSEN EN WESTERVELD

Ontvangen 23 maart 2026

De ondergetekenden stellen het volgende amendement voor:

In artikel I, onderdeel AD, wordt aan het voorgestelde artikel 36 een lid toegevoegd,
luidende:

3. In de regels, bedoeld in het tweede lid, wordt de onafhankelijkheid van de kosteloze
juridische counseling, bijstand of vertegenwoordiging gewaarborgd.

Toelichting

Met dit amendement wordt op wetsniveau vastgelegd dat kosteloze juridische counseling
uitsluitend wordt verstrekt door geaccrediteerde, onafhankelijke maatschappelijke
organisaties, en expliciet niet door de IND. Het wetsvoorstel laat de invulling van
de juridische counseling over aan de Minister bij ministeriële regeling, zonder nadere
afbakening op wetsniveau. De Raad van State heeft geadviseerd de hoofdlijnen van deze
regeling in de wet vast te leggen, zodat de wetgever de belangrijkste keuzes maakt
over de inrichting van dit recht.

De IND is de beslissende partij in de asielprocedure. Het beleggen van juridische
counseling bij deze instantie ondermijnt de vereiste onafhankelijkheid en kan leiden
tot belangenconflicten. Voor effectieve rechtsbescherming is het noodzakelijk dat
counseling wordt verleend door partijen die onafhankelijk zijn van de besluitvorming.
Dit sluit aan bij aanbevelingen van de Council of Bars and Law Societies of Europe
(CCBE), waarin wordt benadrukt dat juridische counseling onafhankelijk dient te worden
verleend en niet door overheidsinstanties die betrokken zijn bij de besluitvorming.

Daarnaast heeft juridische counseling een duidelijk juridisch karakter, zoals begeleiding
bij de aanvraag en advies over rechtsmiddelen. Dit vereist deskundigheid en vertrouwelijkheid,
die beter gewaarborgd zijn bij onafhankelijke en geaccrediteerde organisaties.

Tot slot moet worden voorkomen dat juridische counseling in de plaats treedt van rechtsbijstand
waar deze al bestaat. Toegang tot tijdige en onafhankelijke juridische ondersteuning
is essentieel voor een zorgvuldige asielprocedure.

Met dit amendement wordt daarom vastgelegd dat counseling onafhankelijk wordt georganiseerd
en dat de Minister uitsluitend de nadere uitwerking regelt.

Dassen Westerveld