Brief regering : Halfjaarlijkse rapportage markttoezichts- en handhavingsacties elektrische fietsen en evaluatie helmplicht snorfiets

Nr. 1251
BRIEF VAN DE MINISTER VAN INFRASTRUCTUUR EN WATERSTAAT

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 7 juli 2026

Met deze brief wordt u geïnformeerd over de halfjaarlijkse rapportage van markttoezichts-
en handhavingsacties op elektrische fietsen. Omdat beide onderwerpen betrekking hebben
op de verkeersveiligheid van lichte voertuigen, stuur ik uw Kamer tevens de recent
uitgevoerde evaluatie van de helmplicht voor de snorfiets uitgevoerd door Stichting
Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid (SWOV).

Halfjaarlijkse rapportage markttoezicht en handhaving elektrische fietsen

Op basis van input van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA), de Inspectie
Leefomgeving en Transport (ILT), Politie en Douane, is aan uw Kamer toegezegd vanaf
juli aanstaande halfjaarlijks te rapporteren over de volgende indicatoren:

• Het aantal (markt)toezichts- of handhavingsacties in relatie tot fietsen met trapondersteuning
(of ongekeurde bromfietsen in de verschijningsvorm van een elektrische fiets).

• Het aantal opgelegde boetes door de politie in relatie tot fietsen met trapondersteuning
(of ongekeurde bromfietsen in de verschijningsvorm van een fiets).1

De NVWA en ILT voeren momenteel de eerste gezamenlijke inspecties uit naar elektrische
fietsen om te controleren of zij voldoen aan de essentiële veiligheidseisen en niet
als ongekeurde bromfietsen op de markt worden gebracht. Hiermee wordt het markttoezicht
versterkt en sluiten handhavingsinterventies beter op elkaar aan. Deze gezamenlijke
inspecties worden vervolgens geëvalueerd en uw Kamer ontvangt na de zomer de resultaten.

Ook onderzoekt de NVWA in samenwerking met de Europese Commissie en markttoezichtautoriteiten
van acht andere lidstaten verschillende elektrische fietsen op de essentiële veiligheidseisen.
De NVWA is daarnaast gestart met de controle van de essentiële veiligheidseisen van
zeven verschillende merken fietsaccu’s. De voorlopige resultaten van beide trajecten
worden in de volgende halfjaarlijkse rapportage begin volgend jaar meegenomen. De
politie heeft dit jaar tot en met mei, 1.642 boetes opgelegd voor het laten staan
of gebruiken van een voertuig zonder goedkeuring voor toelating tot het verkeer op
de weg. Er is hierbij geen uitsplitsing in de cijfers mogelijk naar het soort voertuig,
maar volgens de politie was bij het merendeel van deze geconstateerde overtredingen
een fatbike betrokken.

Input van Douane is in deze rapportage nog niet meegenomen. Momenteel wordt een taakbijlage
opgesteld onder het convenant van het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat
en Douane. Met de taakbijlage wordt minimaal eerstelijns douanetoezicht ingericht
en wordt de samenwerking met de ILT geregeld ten aanzien van het tegenhouden en/of
in beslag nemen van ongekeurde bromfietsen (bijvoorbeeld in de verschijningsvorm van
een fatbike).

Tot slot wordt naar aanleiding van de motie Goudzwaard2 momenteel de mogelijkheden in kaart gebracht om bij de halfjaarlijkse rapportage
begin volgend jaar specifiek ook de e-commerce en bijbehorende grensoverschrijdende
handhaving mee te nemen.

Evaluatie helmplicht snorfiets

Op 1 januari 2023 is de landelijke helmplicht voor bestuurders en passagiers van de
snorfiets ingevoerd. Het doel van deze maatregel is om het aantal verkeersdoden en
-gewonden onder snorfietsers te verminderen. Bij de inwerkingtreding is aangegeven
de effecten van deze maatregel drie jaar na invoering te evalueren.

SWOV heeft deze evaluatie uitgevoerd door middel van een vragenlijststudie en een
studie naar statistieken over verkeersslachtoffers, verkeersongevallen en blootstelling
in het verkeer. Zie bijlage 1. Het evaluatieonderzoek laat zien dat de maatregel effectief
is geweest. Uit ongevalsgegevens blijkt dat snorfietsers nu minder vaak hoofdletsel
oplopen dan vóór de helmplicht.

SWOV concludeert verder dat sinds de invoering van de helmplicht voor snorfietsers
veel bestuurders hun gedrag hebben aangepast. Het merendeel draagt nu een helm, anderen
rijden minder kilometers op de snorfiets of stappen over op ander een vervoermiddel.
In plaats van de snorfiets stapten mensen over op de auto, (elektrische) fiets, het
openbaar vervoer of ging men lopen.

Deze veranderingen lijken positief uit te pakken voor de verkeersveiligheid.

De mensen die overstapten naar een ander vervoermiddel zijn vaak terechtgekomen bij
vervoermiddelen met een lager risico per kilometer.

De resultaten van dit onderzoek geven geen reden om de helmplicht voor de snorfiets
te herzien. De inzichten worden meegenomen in het vervolgproces rond de leeftijdsgebonden
helmplicht voor gebruikers en passagiers van elektrische fietsen (waaronder fatbikes)
en lichte elektrische voertuigen (LEVs).

De Minister van Infrastructuur en Waterstaat,
V.P.G. Karremans