Brief regering : Werkagenda Betere Beschikbaarheid Geneesmiddelen bij Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord afspraak E5

Nr. 985
BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN EN SPORT

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 2 juli 2026

Hierbij biedt het kabinet u de Werkagenda aan van afspraak E5 van het Aanvullend Zorg-
en Welzijnsakkoord (AZWA), getiteld «We verbeteren toegang tot bestaande geneesmiddelen
voor patiënten». Deze Werkagenda is opgesteld door alle partijen uit de geneesmiddelenketen1 samen met het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. De formele ondertekening
zal half juli plaatsvinden.

Belang van de Werkagenda Betere Beschikbaarheid Geneesmiddelen

De totstandkoming van deze Werkagenda is een betekenisvolle stap. Geneesmiddelentekorten
vormen al jaren een zorgelijk en hardnekkig probleem. Een geneesmiddelentekort kan
betekenen dat een patiënt zijn dagelijkse medicatie niet krijgt, dat een apotheker
moet zoeken naar alternatieven, of dat zorgverleners kostbare tijd kwijtraken aan
het oplossen van leveringsproblemen in plaats van aan zorg.

De oorzaken van geneesmiddelentekorten zijn divers en reiken vaak verder dan de eigen
landsgrenzen: problemen bij de productie van grondstoffen, verstoringen bij fabrikanten,
logistieke knelpunten bij groothandels, en informatieachterstanden verder in de keten
bij apothekers en zorgverzekeraars. Geneesmiddelen komen via een lange keten bij patiënten
terecht, met veel partijen die van elkaar afhankelijk zijn.

Het kabinet is daarom blij dat alle partijen in de geneesmiddelenketen zich samen
verantwoordelijk voelen voor oplossingen. Met de uitwerking van afspraak E5 hebben
producenten, groothandels, zorgverzekeraars, apothekers, artsen, ziekenhuizen en patiënten
gezamenlijk gedragen afspraken gemaakt om beschikbaarheidsproblemen te voorkomen,
te signaleren, beter te communiceren en effectiever op te lossen. Niet één partij
pakt het probleem aan, maar de hele keten doet dat samen.

Bijdrage van de Werkagenda Betere Beschikbaarheid Geneesmiddelen

In de Werkagenda worden de afspraken die onder E5 zijn gemaakt concreet uitgewerkt.
Voorbeelden van afspraken zijn het opstellen van uniforme definities van geneesmiddelentekorten,
het zorgen voor snellere aanpassing van vergoeding statussen wanneer een preferent
product niet leverbaar is en het opstellen van een inkoopleidraad om structurele knelpunten
te voorkomen. Ook wordt onderzocht of het haalbaar is om informatie over tekorten
samen te brengen, zodat alle ketenpartijen sneller en gerichter kunnen handelen.

De eerste zes afspraken van de Werkagenda waren al eerder opgenomen in het AZWA. Boven
op deze afspraken zagen de partijen uit de geneesmiddelenketen en het kabinet aanvullende
kansen om hun gezamenlijke inzet te versterken. Dit heeft geleid tot vijf extra afspraken
en de toevoeging van het onderzoek naar een informatiepunt onder afspraak 5: Goed
afgestemde reactie op (dreigende) tekorten.

Vervolgproces

Nu de Werkagenda definitief is, starten we met de uitvoering van de afspraken. Sommige
afspraken zijn overigens al van start en worden voortvarend opgepakt. Ik zal uw Kamer
in ieder geval informeren over de voortgang van de implementatie van de werkagenda
in de periodieke brieven over beschikbaarheid van geneesmiddelen, waarbij de Kamer
de eerstvolgende in het eerste kwartaal van het nieuwe jaar ontvangt.

Naast de afspraken in de AZWA-Werkagenda doet het kabinet nog meer aan het verbeteren
van de beschikbaarheid van geneesmiddelen. Het kabinet heeft zich gecommitteerd om
tekorten zoveel mogelijk te voorkomen en de leveringszekerheid van geneesmiddelen
te verbeteren. Zo kijkt het kabinet bijvoorbeeld naar het verder verstevigen van de
relaties met grote producerende landen, zoals India, en het stimuleren van en behoud
van productie van kritieke geneesmiddelen in Nederland en Europa. Het kabinet is ook
recent gestart met de onafhankelijke evaluatie van het preferentiebeleid. Op 1 april
2026 is de Kamer geïnformeerd over de maatregelen die het kabinet inzet om geneesmiddelentekorten
aan te pakken.2

De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,
S.T.M. Hermans