Brief regering : Tijdelijke wijziging verwerking Passenger Name Record gegevens

32 761
Verwerking en bescherming persoonsgegevens

Nr. 44
BRIEF VAN DE MINISTER VAN JUSTITIE EN VEILIGHEID

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 24 juni 2026

De huidige terroristische dreiging in Nederland en de veiligheidssituatie in Europa
vragen om passende maatregelen om de interne veiligheid van Nederland en de Europese
Unie te beschermen. Het gebruik van passagiersgegevens is een belangrijk instrument
dat bijdraagt aan het voorkomen, opsporen, onderzoeken en vervolgen van terroristische
misdrijven en ernstige criminaliteit, zonder de reismogelijkheden van passagiers te
beperken. De Passagiersinformatie-eenheid Nederland detecteert, met behulp van Passenger
Name Record gegevens (hierna: PNR-gegevens), de mogelijke betrokkenheid van luchtvaartpassagiers
bij een terroristisch misdrijf of andere vormen van ernstige criminaliteit, zoals
mensenhandel.

De afgelopen jaren heb ik uw Kamer verschillende keren geïnformeerd over de aanpassingen
in de verwerking van de PNR-gegevens.1 Deze aanpassingen waren nodig om de verwerking van de gegevens in lijn te brengen
met het arrest van het Hof van Justitie van de Europese Unie (hierna: het Hof) van
21 juni 2022.2 Door middel van deze brief informeer ik u dat ik gebruik maak van de ruimte die het
Hof biedt om tijdelijk de selectie van intra-EU vluchten op te schorten. Dit betekent
concreet dat de Passagiersinformatie-eenheid Nederland tijdelijk de passagiersgegevens
van alle intra-EU vluchten gaat verwerken en opslaan. Dit besluit heb ik genomen in
verband met de veiligheidsrisico’s die de huidige terroristische dreiging in Nederland
met zich mee brengt. In 2027 wordt op basis van het intra-EU selectie-advies voor
2027 besloten of de opschorting verlengd moet worden of dat op dat moment weer een
selectie gemaakt dient te worden van intra EU-vluchten.3 In deze brief licht ik toe hoe ik tot dit besluit ben gekomen.

Toelichting besluit tijdelijke opschorting selectie intra-EU vluchten

In het geval dat er sprake is van een terroristische dreiging die reëel en actueel
of voorzienbaar is, biedt het Hof de lidstaten de ruimte om passagiersgegevens van
alle intra-EU vluchten te verzamelen en te verwerken.4 Uit het selectieadvies voor de intra-EU selectie 2026 dat ik van het Openbaar Ministerie
heb ontvangen, volgt dat Nederland op dit moment te maken heeft met een dergelijke
terroristische dreiging die reëel en actueel of voorzienbaar is. Ik heb daarom besloten
tijdelijk de intra-EU selectie op te schorten waardoor de Passagiersinformatie-eenheid
Nederland passagiersgegevens van alle intra-EU vluchten zal verwerken.

Met deze opschorting wordt enerzijds beoogd om voorbereidingshandelingen van terroristen
tijdig te onderkennen, in het bijzonder het in- en uitreizen van mogelijke terroristen
via de lucht. Anderzijds worden deze passagiersgegevens gebruikt in het kader van
opsporen, onderzoeken en vervolgen, indien er ondanks alle inspanningen toch een (terroristisch)
misdrijf plaatsvindt.

Zoals aangegeven in mijn brief van 16 maart 2026 is de Europese Commissie in het laatste
kwartaal van 2025 gestart met een evaluatie van de implementatie van de PNR-Richtlijn
door lidstaten.5 De resultaten van de evaluatie van de Europese Commissie worden voor het eind van
de zomer verwacht en zullen worden betrokken bij het wetstraject dat is beschreven
in voornoemde brief.

De komende tijd zal ik mij onverminderd blijven inzetten om ernstige criminaliteit
en terrorisme zo effectief mogelijk te bestrijden, met respect voor de bescherming
van de persoonsgegevens van luchtvaartpassagiers. Daarbij blijf ik de gevolgen van
het arrest van het Hof in Europees verband adresseren. Een afschrift van deze brief
wordt met de Autoriteit Persoonsgegevens gedeeld.

De Minister van Justitie en Veiligheid,
D.M. van Weel