Brief regering : Verslag informele Telecomraad 29-30 april

Nr. 1204
BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ECONOMISCHE ZAKEN EN KLIMAAT

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 28 mei 2026

Op 29 en 30 april 2026 vond de informele Telecomraad plaats. Met deze brief bied ik
uw Kamer het verslag van deze informele Telecomraad aan.

De Staatssecretaris van Economische Zaken en Klimaat,
W.J.M. Aerdts

Verslag informele Telecomraad

Beleidsdebat I: versterken van toepassing van verantwoorde AI

Tijdens het eerste beleidsdebat vroeg het Cypriotisch voorzitterschap welke specifieke
acties de lidstaten ondernemen om het gebruik van innovatieve, betrouwbare en ethische
AI te bevorderen. Het Cypriotisch voorzitterschap onderstreepte het belang van samenwerking
tussen de lidstaten om AI op verantwoorde en duurzame wijze te kunnen verspreiden
in Europa. De Europese Commissie (hierna: Commissie) benoemde dat innovatie, toepassing
en governance in de EU hand in hand moeten gaan. De Vice-President voor technologische
soevereiniteit Henna Virkkunen onderstreepte een aantal goede voorbeelden van versnelling
van AI-toepassing, zoals een Europees netwerk van meer dan 250 medische instellingen
en overheden die participeren in digitale innovatie hubs om juridische documenten
beter te analyseren. Daarnaast onderstreepte de Commissie het belang van AI-fabrieken
en AI-gigafabrieken en het belang van coördinatie en samenwerking op het gebied van
AI-toepassing.

Nederland benadrukte dat AI een positieve uitwerking kan hebben in verschillende sectoren
en noemde enkele voorbeelden waarmee Nederland de bevordering van AI-toepassing stimuleert.
In dit kader noemde Nederland de investering in de nationale AI-coalitie en de investering
in het realiseren van AI-gedreven, proefdiervrije biomedische innovaties. Volgens
Nederland is gecoördineerde en coherente actie tussen de overheid en industriële sectoren
randvoorwaardelijk voor spoedige AI-toepassing. Nederland stelde dat de overheid een
voorbeeldfunctie heeft en dat de Nederlandse overheid daarom actief inzet op het bevorderen
van digitalisering binnen de overheid.

Een groot aantal lidstaten deelde de ambitie om de inzet van betrouwbare AI te stimuleren.
Er werden verschillende mogelijke instrumenten aangedragen om deze ambitie te realiseren.
Een aantal instrumenten werd meermaals genoemd, waaronder het bevorderen van AI-toepassing
en -kennis door ambtenaren, het belang van openbare aanbestedingen van verantwoorde
AI, het ondersteunen van het MKB en het bieden van juridische zekerheid, het opzetten
van de AI regulatory sandbox om met name het MKB te ondersteunen, het versterken van
vaardigheden in algemene zin, het belang van data van goede kwaliteit en interoperabiliteit
en het belang van investeringen in AI-infrastructuur via AI-antennes, AI-fabrieken
en AI-gigafabrieken.

Beleidsdebat II: bescherming van kinderrechten online

Het Cypriotisch voorzitterschap introduceerde het tweede beleidsdebat met de notie
dat de bescherming van kinderrechten online een dringende kwestie is. De Commissie
benadrukte het belang van dit onderwerp, en noemde het groeiende bewijs voor de noodzaak
van een online minimumleeftijd voor sociale media en verwees naar de blauwdruk van
de Commissie voor leeftijdsverificatie. De Commissie vermeldde betreffende AI-gegenereerde
content dat de regels voor AI-chatbots vanaf augustus van kracht worden. Verder dient
de AI Omnibus nieuwe waarborgen te bevatten tegen Child Sexual Abuse (CSA)-materiaal
op basis van generatieve AI.

Nederland benadrukte dat de bescherming van minderjarigen online een prioriteit is
voor het kabinet. Nederland is voorstander van een Europese minimumleeftijd voor 15
jaar, zolang online platforms onveilig zijn voor kinderen. Harmonisatie en een EU
gecoördineerde aanpak zijn daarbij van groot belang vanwege de grensoverschrijdende
aard van de platformen en hun diensten. Nederland noemde het onderzoek dat momenteel
uitgevoerd wordt naar de meest passende juridische verankering in bestaande EU-wetgeving
inzake een minimumleeftijd en eventueel nationale mogelijkheden. De resultaten van
dit onderzoek worden uiterlijk voor het zomerreces gepubliceerd. Nederland gaf aan
bereid te zijn de resultaten te delen. Aanvullend is ingebracht dat het kabinet momenteel
verkent of de EU-blauwdruk in Nederland geïmplementeerd kan worden of dat er andere
mogelijkheden zijn voor implementatie van leeftijdsverificatie. Daarbij wordt rekening
gehouden met de effectiviteit, handhaafbaarheid en gebruiksvriendelijkheid van leeftijdsverificatie-instrumenten
alsook fundamentele rechten zoals privacy, gegevensbescherming, non-discriminatie
en digitale toegankelijkheid. Het kabinet verwacht de verkenning voor het zomerreces
te hebben afgerond en zal de Kamer daarover informeren.

Tijdens de bijeenkomst heeft een meerderheid van lidstaten zich uitgesproken over
de noodzaak van een gezamenlijke Europese aanpak om kinderen online beter te beschermen.
Deze lidstaten zijn van mening dat een Europese benadering fragmentatie tegengaat,
vertrouwen en interoperabiliteit bevordert, en bijdraagt aan juridische zekerheid
voor online platformen en ouders, en ervoor zorgt dat instrumenten als online leeftijdsverificatie
moeilijker te omzeilen zijn. Wel zijn er verschillende zienswijzen over de invulling
van een Europese aanpak. Een groeiende groep lidstaten, waaronder Nederland, is voorstander
van een Europese minimumleeftijd. Tegelijkertijd geeft een kleinere groep lidstaten
de voorkeur aan het vaststellen van nationale maatregelen voor een minimumleeftijd
voor sociale media, dan wel het behoud van flexibiliteit voor lidstaten. Deze lidstaten
zijn niet per definitie tegen samenwerking in EU-verband, maar zijn van mening dat
de aanpak gericht moet zijn op ondersteunende maatregelen of gezamenlijke standaarden
voor leeftijdsverificatie.

Een aantal lidstaten verwelkomde de EU-blauwdruk en ziet dit als een Europese basis
om nationaal op voort te bouwen. Een groot aantal lidstaten, waaronder Nederland,
benadrukte de noodzaak van privacy-vriendelijke leeftijdsverificatie. Enkele lidstaten
riepen op tot een toekomstbestendige en technologie-neutrale aanpak voor leeftijdsverificatie
om ook toekomstige uitdagingen het hoofd te kunnen bieden.

Lunchdebat: bescherming Europese kritieke infrastructuur

Tijdens het lunchdebat is een gesprek gevoerd over de groeiende onderlinge afhankelijkheid
van kritieke infrastructuren en de Europese inzet om de bijkomende risico’s en de
impact van deze onderlinge afhankelijkheden te beperken. Een verstoring in één sector
kan snel doorsijpelen naar andere sectoren, wat het belang onderstreept dat moet worden
overwogen of de aanpak van risico’s over sectoren heen voldoende geïntegreerd is op
EU-niveau. Vanuit de meeste lidstaten werd waardering geuit voor de bestaande inspanningen
om de cross-sectorale zwaktes te identificeren, incidenten te voorkomen, informatie
uit te wisselen en met elkaar response te oefenen, bijvoorbeeld in de context van
samenwerking tussen EU lidstaten binnen Parallel and Coordinated Exercise (PACE).
Hierbij benadrukten enkele lidstaten het belang van zeekabels.