Brief regering : Standen van de Uitvoering VRO 2024

Nr. 398 BRIEF VAN DE MINISTER VAN VOLKSHUISVESTING EN RUIMTELIJKE ORDENING

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 4 maart 2026

Middels deze brief informeer ik u over de voornaamste knelpunten welke de uitvoeringsorganisaties
die behoren tot het beleidsterrein van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening (VRO),
zijnde het Rijksvastgoedbedrijf (RVB), het Kadaster, De Huurcommissie (DHC) en de
Toelatingsorganisatie Kwaliteitsborging Bouw (TloKB), hebben opgenomen in hun standen
van de uitvoering respectievelijk het jaarverslag over 2024. Tevens informeer ik u
over de voortgang en resultaten van reeds eerder gesignaleerde knelpunten.

Het RVB heeft reeds voor de zomer van 2025 haar stand van de uitvoering naar de Kamer
verzonden. Aangezien deze brief betrekking heeft op alle standen van de uitvoering
welke behoren tot beleidsterrein van VRO, is het RVB voor de volledigheid opgenomen.

Knelpunten Standen van Uitvoering 2024

Bovengenoemde organisaties hebben allen separaat een Stand van de Uitvoering opgesteld
en/of een paragraaf in het jaarverslag opgenomen inzake de knelpunten waar zij in
de uitvoering van hun dagelijkse praktijk hinder aan ondervinden.

De rode draad die bij alle organisaties terug te lezen is in de Stand van de Uitvoering
betreft een toename in de vraag naar de dienstverlening. Echter bestaan er, in min
of meerdere mate, complicerende factoren die het voor de uitvoering lastig maken (tijdig)
te voorzien in de vraag. Onderstaand enkele voorbeelden, ter illustratie.

Als opdrachtnemer staat het RVB voor grote complexe opgaven, zoals het onderhoud en
nieuwbouw van het vastgoed van Defensie, het zorgen voor veilige en leefbare gevangeniscomplexen
en de stijging in het aantal benodigde beveiligde werkplekken voor Rijksmedewerkers.
Het RVB moet keuzes maken in de prioritering van opdrachten, hiertoe is zij continu
in gesprek met de gebruikers van het vastgoed en marktpartijen die werken aan onderhoud,
beheer en realisatie. Om uitvoering te geven aan de opdrachten zijn voldoende beschikbare
middelen noodzakelijk, dit geldt voor de kosten van projecten, beheer en onderhoud
en de bekostiging van het apparaat RVB. Het RVB is niet verantwoordelijk voor de bekostiging
van het vastgoed echter is zij wel deels eigenaar van het vastgoed. Defensie en Rijkswaterstaat
zijn andere eigenaren. In de praktijk wordt er niet te allen tijde voorzien in voldoende
financiering voor de uitvoering van de opdrachten. Het RVB kan hierdoor haar opdrachten
niet tijdig en/of optimaal uitvoeren, met als gevolg achterstallig onderhoud. Hetgeen
leidt tot oplopende kosten en mogelijke gevolgen voor de veiligheid en leefbaarheid.

Als uitvoerder ziet het RVB door de stijging van het aantal opdrachten en de complexiteit
van de opdrachten dat er een toename in de productie nodig is. Door middel van standaardisering,
digitalisering en samenwerking met de markt werkt het RVB aan een verhoging van de
productie, om aan de toename in opdrachten te kunnen voldoen. Daarbij blijft het RVB
afhankelijk van externe factoren als vertraagde vergunningsprocedures, netcongestie,
stijgende kosten en beschikbaarheid van materialen en grondstoffen in combinatie met
een krappe arbeidsmarkt. Middels (inter-)departementale overleggen en gesprekken met
stakeholders blijven de knelpunten onderwerp van gesprek en wordt in de gezamenlijkheid
gezocht naar werkbare oplossingen.

Het Kadaster ondervindt voornamelijk hinder in de uitvoering van haar taken voor een
moderne uitvoeringspraktijk, door de complexiteit en actualiteit van de wetgeving
op het gebied van datadelen en analyse. Achterstallig onderhoud van de wetgeving heeft
impact op de continuïteit van de organisatie en op de efficiency van de uitvoering.
De organisatie kan hierdoor haar taken niet op een moderne en efficiënte manier invullen
en medeoverheden niet voorzien in de benodigde data. Juridische belemmeringen bij
het uitvoeren van onderzoeken, hebben als gevolg dat medeoverheden niet voldoende
worden voorzien van de benodigde data die nodig zijn voor de besluitvorming over maatschappelijke
opgaven. Het Kadaster heeft het departement in 2025 een voorstel gedaan waarin gevraagd
wordt om tijdelijke toestemming voordat wetgeving is geregeld.

Voor DHC is het ontbreken van een duidelijke wettelijke methode om het risico op oververhitting
bij bestaande bouw aan te tonen, een voornaam knelpunt. Als gevolg van het ontbreken
van deze wettelijke methode, kan DHC geen verzoekschriften in behandeling nemen die
gaan over warmteoverlast in bestaande bouw (voor 1 januari 2021). Stichting Koninklijk
Nederlands Normalisatie Instituut (NEN) is voornemens te komen tot een Nederlands
Technische Afspraak (NTA) inzake hitte in gebouwen. De NEN werkt momenteel aan het
aanscherpen van de onderzoeksopzet voor de NTA. Het onderzoek is erop gericht te komen
tot een bepalingsmethode voor hitte in bestaande bouw. DHC en de (beleids-)opdrachtgever
werken constructief samen om voortgang te boeken op dit onderwerp door mogelijkheden
te verkennen.

TloKB ziet graag een harmonisatie van de te heffen tarieven. Elk stelsel kent nu zijn
eigen tariefstructuur. TloKB ervaart een constructieve samenwerking binnen de bestuurlijke
overleggen met de beleidsdirectie van het departement en de eigenaar, waar dit onderwerp
op de agenda stond voor 2025. Evenals de taaktoewijzing bij wet van de CO-taak die
de TloKB in mandaat uitvoert.

Voortgang en behaalde resultaten

Doorlopend wordt door de uitvoeringsorganisaties, in samenwerking met het departement
en overige betrokkenen, gewerkt aan verbetering van (reeds eerder) gesignaleerde knelpunten.
Hetgeen diverse mooie resultaten en nieuwe initiatieven heeft opgeleverd, welke de
uitvoeringspraktijk versterken.

Zo heeft het RVB door het standaardiseren van de interne processen deze processen
weten te versnellen. Momenteel is het RVB bezig met de totstandkoming van een integraal
onderhoudssysteem (OMS) waarbij samenwerking plaats vindt met 40 publieke en private
partijen in een bestuursakkoord om de digitale samenwerkingsketen in gebouwde omgeving
te versnellen. Hetgeen ertoe leidt dat het RVB actief kan inzetten op het wegwerken
van achterstanden en de relatie met stakeholders wordt geïntensiveerd.

Het Kadaster heeft in 2024 samen met andere organisaties de intentieverklaring Federatief
Datastelsel (FDS) ondertekend, als onderdeel van het programma Interbestuurlijke Datastrategie.
Een belangrijk aspect van dit FDS is datadeling. Het Netwerk Publieke Dienstverleners,
waar het Kadaster aan deelneemt, vraagt aandacht voor de knelpunten van gegevensdeling.
In de bestuurlijke overleggen is aandacht voor de voortgang op de benodigde wetgeving
die Kadaster in staat stelt haar maatschappelijke functie beter in te vullen.

DHC heeft stappen gezet in de intensivering van de samenwerking met stakeholders en
overige Alternatieve Geschilbeslechting (ADR) instanties, onder de noemer Samen Impact
Maken. In samenwerking met het departement wordt gewerkt aan het ontsluiten van beschikbare
data, ter ondersteuning van de beleidsmatige keuzes.

TloKB heeft in 2024, op verzoek van beschikkingshouders, gewerkt aan de mogelijkheid
om gegevensaanlevering bij TloKB middels een importportaal te automatiseren. Het portaal
is reeds in gebruik.

De maatschappelijke en politieke ontwikkelingen vragen om te blijven investeren in
het versterken van de wendbaarheid, weerbaarheid en de publieke waarde van ons Ministerie
en de daaraan verbonden uitvoeringsorganisaties. Aandacht voor de signalen uit de
uitvoering is daarom belangrijk, evenals het in de gezamenlijkheid optreden om knelpunten
aan te pakken. Hiertoe worden de onderwerpen uit de Standen van uitvoering periodiek
besproken in de bestuurlijke overleggen tussen uitvoeringsorganisatie, (beleids-)opdrachtgever
en eigenaar en zijn deze opgenomen in de jaarplannen.

Ik hoop u middels deze brief een duidelijk beeld te hebben gegeven van de signalen
en resultaten uit de Standen van Uitvoering 2024.

De Minister van Volkshuisvesting en Ruimte Ordening, E. Boekholt-O’Sullivan

Bijlagen

Volgnummer

Naam

Classificatie

1

Stand van de Uitvoering Rijksvastgoedbedrijf 2025

2

Stand van de uitvoering Kadaster 2024

3

Stand van de uitvoering De Huurcommissie 2025

4

Jaarverslag TloKB 2024