Brief regering : Laatste Voortgangsrapportage Eén tegen eenzaamheid en Aanpak Eén tegen eenzaamheid 2026

Nr. 373
BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN EN SPORT

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 16 december 2025

In mijn eerdere werk als arts in het verpleeghuis zag ik dagelijks wat het gevoel
van eenzaamheid met mensen doet. Er was een groot verschil tussen ouderen met een
sterk sociaal netwerk en ouderen voor wie het contact met zorgmedewerkers het enige
bezoek van de week was. Voor mij werd duidelijk dat menselijk contact een fundament
vormt voor gezondheid, veerkracht en kwaliteit van leven, voor jong en oud.

Daarom vind ik het actieprogramma Eén tegen eenzaamheid zo betekenisvol. Het actieprogramma
heeft vanaf de start in 2018 tot en met dit jaar mooie resultaten bereikt. Het percentage
mensen – vooral in de oudere leeftijdsgroepen – dat zich eenzaam voelt lijkt licht
te dalen van 49,1% in 2022 naar 47,2 in 2024.1 Het percentage mensen (18 jaar en ouder) dat zich eenzaam voelt, daalde van 2022
van 49,10 naar 47,2 in 2024. De urgentie om eenzaamheid te verminderen, blijft echter
hoog. Het percentage dat zich namelijk zeer sterk eenzaam voelt, vermindert nauwelijks
(bijna 1 op de 7 volwassen Nederlanders) en bij mensen onder de vijftig is over de
lange termijn nog steeds een geleidelijke toename van eenzaamheidsgevoelens te zien.
Zowel de Wetenschappelijke Adviescommissie2 van het actieprogramma als de Wereldgezondheidsorganisatie3, benadrukken dat het bevorderen van sociale gezondheid net zo belangrijk is als fysieke
en mentale gezondheid en dat inzet in alle sectoren van de samenleving nodig is. Het
actieprogramma heeft de afgelopen zeven jaar gewerkt aan het opzetten van een sterk
netwerk van gemeenten, de Nationale Coalitie tegen Eenzaamheid, bedrijven, kennisinstellingen
en tal van maatschappelijke organisaties die zich inzetten om eenzaamheid te voorkomen
en te verminderen. Het voortzetten van deze brede maatschappelijke beweging blijft
dus onverminderd van belang. In deze laatste voortgangsrapportage van het actieprogramma
Eén tegen eenzaamheid blik ik, mede namens de Staatssecretaris Jeugd, Preventie en
Sport, per actielijn terug op het afgelopen jaar. Vervolgens ga ik verder in op hoe
de aanpak Eén tegen eenzaamheid er vanaf volgend jaar uitziet.

Resultaten Actieprogramma Eén tegen eenzaamheid 2025

Actielijn 1: Meer bewustwording in de samenleving over eenzaamheid

Het actieprogramma zet in op het herkennen van signalen van eenzaamheid, het bespreekbaar
maken van het onderwerp en het ondernemen van actie; voor jezelf en de ander. Dit
gebeurt onder meer met een publiekscampagne, de Week tegen Eenzaamheid en het ontwikkelen
en toepassen van kennis.

Publiekscampagne Eén tegen eenzaamheid

Binnen de campagne Eén tegen eenzaamheid van 2025 staat verbinding en de behoefte
aan contact centraal. De campagne gaat uit van de centrale gedachte «wat je al graag
doet, doe dat samen.» Om deze verbinding tot stand te brengen laat de campagne verschillende
activiteiten en initiatieven zien die je kunt doen om zo anderen te ontmoeten, zoals
samen sporten, samen eten en vrijwilligerswerk doen. Want wat iemands situatie ook
is, je kan behoefte hebben aan meer contact. Samen iets doen kan helpen. Je doet iets
wat je leuk vindt én ontmoet zo anderen.

De campagne was afgelopen jaar in twee periodes te beluisteren op radio en podcasts
en te zien op social media en in diverse media. De campagne richtte zich op mensen
met eenzaamheidsgevoelens in de leeftijd 25 t/m 55 jaar en biedt ervaringsverhalen
en concrete doorverwijzingen naar activiteiten om andere mensen te ontmoeten en sociale
contacten op te doen. Ook is op social media ingezet op het onder de aandacht brengen
van lokale initiatieven. Na de campagne blijkt uit de evaluatie dat meer mensen iets
samen hebben gedaan met iemand anders, bijvoorbeeld wandelen, samen eten, sporten.
Ook hebben meer mensen contact gezocht met iemand die ze kennen. Het aantal mensen
dat zich eenzaam voelt en van plan is om de komende tijd iets te doen hieraan is stabiel
gebleven. De boodschap dat als je behoefte hebt aan meer contact er verschillende
activiteiten zijn om te ondernemen komt duidelijk en geloofwaardig over (80% resp.
67% geeft dit aan)

Informatievoorziening via eentegeneenzaamheid.nl

De website eentegeneenzaamheid.nl heeft informatie voor mensen die zelf eenzaamheidsgevoelens
ervaren en voor mensen die anderen willen ondersteunen. Zoals een overzicht van activiteiten
waar je sociale contacten kunt opdoen. Ook vinden zij er kennis over eenzaamheid.
De website bevat een specifieke toolkit voor gemeenten en een toolkit voor bedrijven
en organisaties. In de «Etalage Maatschappelijke initiatieven» vinden gemeenten initiatieven
die zij kunnen inschakelen in hun lokale aanpak om eenzaamheid te verminderen. Er
zijn in 2025 28 initiatieven geplaatst. Daarnaast geeft de website informatie over
de jaarlijkse Week tegen Eenzaamheid. In de afgelopen 12 maanden bezochten 417.000 mensen
de website, wat leidde tot ruim 1,1 miljoen page views.

Week tegen Eenzaamheid

Van 25 september tot en met 1 oktober 2025 vond de zestiende Week tegen Eenzaamheid
plaats. Het is een actieweek waarin door heel het land extra aandacht wordt gevraagd
voor het thema eenzaamheid en daarmee het taboe op eenzaamheid wil helpen te doorbreken.
Dit gebeurt door eenzaamheid te agenderen, bespreekbaar te maken en mensen bewust
te maken van het thema.

Door het hele land zijn er honderden activiteiten waar mensen elkaar kunnen ontmoeten
en nieuwe contacten kunnen leggen. Een korte terugblik:

• Het actieprogramma Eén tegen eenzaamheid organiseerde op woensdag 24 september 2025
de Landelijke opening van de Week tegen Eenzaamheid, een netwerkconferentie voor iedereen
die te maken heeft met de opgave eenzaamheid. Zijne Majesteit de Koning en ik waren
hier aanwezig. Daar spraken we met mensen die zich dagelijks inzetten om eenzaamheid
te verminderen. We hoorden onder meer over de samenwerking tussen PostNL en Sociaal
Werk Nederland: het doorgeven van niet-pluis signalen door bezorgers en opvolging
daarvan door sociaal werkers. Over het verminderen van eenzaamheid bij jongeren vanuit
werkgeverschap en hoe Albert Heijn dit aanpakt als werkgever van veel jongeren. Over
eenzaamheid onder een diversiteit aan ouderen. We hoorden hoe ambassadeurs van Stichting
Roze 50+ eenzaamheid meer bespreekbaar maken. We hoorden van het Nationaal Ouderenfonds
over het effect van samen sporten en bewegen bij het voorkomen en verminderen van
eenzaamheid. Zijne Majesteit de Koning opende de Week tegen Eenzaamheid.

• De netwerkconferentie bracht ruim 800 deelnemers samen waaronder vertegenwoordigers
van maatschappelijke organisaties, bedrijven uit de Nationale Coalitie tegen Eenzaamheid,
wethouders, beleidsmedewerkers, ervaringsdeskundigen, vrijwilligers en professionals.

• Gemeenten door het hele land organiseerden activiteiten voor hun inwoners tijdens
de Week tegen Eenzaamheid.

• Gemeenten en initiatiefnemers van een activiteit konden gebruik maken van het «Kom-Erbij
pakket». Dit pakket, met communicatiemiddelen en aankledingsmaterialen voor activiteiten,
werd 760 keer aangevraagd voor activiteiten waar zeker 55.000 personen aan deelnamen.

• De Week tegen Eenzaamheid kreeg ook dit jaar veel media-aandacht. Zo waren er bij
de publieke omroep programma’s en documentaires te zien waarin het thema eenzaamheid
centraal stond.

Een impressie van de netwerkconferentie staat op de website van Eén tegen eenzaamheid4.

Deelnemers aan de Nationale Coalitie tegen Eenzaamheid en gemeenten sloten aan op
de campagne en Week tegen Eenzaamheid door zelf acties, activiteiten en campagnes
te houden. Zo heeft bijvoorbeeld stichting Join Us de vrijdag van de Week tegen Eenzaamheid
uitgeroepen tot Social Friday en was in meer dan 75 gemeenten een activiteit als PubQuiz
en Social Bake Off. Op 4 NS-stations was er een «Stel je voor-campagne» die reizigers
aanmoedigt om meer contact met elkaar te maken. De Luisterlijn en Beter Horen sloegen
de handen ineen met de campagne «Iedereen verdient een luisterend oor».

Wetenschappelijke adviescommissie

De Wetenschappelijke adviescommissie (WAC) van het actieprogramma bracht op 10 april
2025 haar laatste briefadvies uit over «eenzaamheidsbeleid». De commissie beveelt
daarin rijksoverheid en gemeenten aan een consistent langetermijnbeleid te ontwikkelen
om gezond sociaal gedrag te bevorderen en eenzaamheid en sociaal isolement terug te
dringen. Ze onderscheidt een elftal «werkzame elementen» die in diverse sectoren van
de maatschappij kunnen worden ingezet om sociale verbinding te bevorderen. In het
bijzonder noemt de commissie onderwijs, werk en zorg en ondersteuning als gebieden
waarop ze beloftevolle mogelijkheden ziet, die tot nu toe in beleid nog relatief weinig
aandacht hebben gekregen. Ik neem het advies ter harte en zal verderop in deze brief
beschrijven hoe ik dat doe.

Erkende interventies

Movisie ontving dit jaar een projectsubsidie om veelbelovende initiatieven te begeleiden
bij het beschrijven, onderbouwen en verbeteren van hun aanpak van eenzaamheid. Waar
dat passend is, worden de aanpakken begeleid richting opname in de databank Erkende
Sociale Interventies. Er is gestart met een doorlopende inventarisatie van initiatieven,
wat heeft geresulteerd in een longlist van ruim tachtig interventies. Hierbij wordt
met name gekeken naar aanpakken die zich richten op doelgroepen waarvoor nog weinig
interventies beschikbaar zijn en op oorzakelijke factoren van eenzaamheid die tot
nu toe nog weinig aandacht hebben gekregen. In het najaar van 2025 zijn zeven van
deze aanpakken gestart met een traject van vijf leerbijeenkomsten en maatwerkbegeleiding.
Daarnaast worden er nog eens tien eenzaamheidsinterventies begeleid bij hun (her)beoordeling
voor de databank Erkende Sociale Interventies.

Nationale Wetenschapsagenda

In het kader van de Nationale Wetenschapsagenda, uitgevoerd door de Nederlandse Organisatie
voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO), doen vijf onderzoeksconsortia sinds 2024 onderzoek
naar oorzaken en aard van eenzaamheid, het taboe op eenzaamheid en een effectieve
aanpak ervan. Elk consortium richt zich op een specifieke doelgroep, die tot nu toe
in het onderzoek naar eenzaamheid nog weinig aandacht heeft gekregen. De consortia
hebben bij NWO een gezamenlijk voorstel ingediend voor een «dwarsdoorsnijdend project».
Dit moet leiden tot een gezamenlijke strategie voor het ontwerpen en opzetten van
nieuwe aanpakken om eenzaamheid te verminderen en tot deskundigheidsbevordering van
(toekomstige) professionals en vrijwilligers. De Raad van Bestuur van NWO zal deze
maand besluiten of het wordt gehonoreerd. Bij een positief besluit kunnen de consortia
onder meer gaan werken aan het opbouwen van een duurzaam lerend netwerk rond het thema
eenzaamheid, dat ook na afloop van het onderzoeksprogramma in 2029 blijft voortbestaan.

Actielijn 2: Meer maatschappelijk initiatief tegen eenzaamheid

Maatschappelijke organisaties hebben een belangrijke rol in het verminderen en voorkomen
van eenzaamheid. Met deze actielijn geef ik een impuls aan die initiatieven. Dat doet
het actieprogramma met een breed netwerk aan partners in de Nationale Coalitie tegen
Eenzaamheid, een ondersteuningsaanbod en met het Oranje Fonds in het programma Verminderen
eenzaamheid.

Nationale Coalitie tegen Eenzaamheid

Er is dit jaar verder ingezet op het uitbouwen van duurzame samenwerkingen binnen
de Nationale Coalitie tegen Eenzaamheid. Het actieprogramma heeft netwerkmogelijkheden
georganiseerd om deelnemers van de Nationale Coalitie actief aan elkaar te verbinden.
Binnen de Nationale Coalitie wordt steeds vaker duurzaam samengewerkt tussen partijen.
PostNL en Sociaal Werk Nederland werken inmiddels in bijna alle gemeenten van Nederland
samen aan het vrijwillig en anoniem doorgeven van een «niet-pluis» melding. De samenwerking
tussen Beter Horen en de Luisterlijn is verder gebracht om sociale eenzaamheid te
verminderen. Kinderpostzegels en KPN Mooiste Contactfonds hebben samen een campagne
voor ouders gelanceerd om onder andere eenzame gevoelens van hun kinderen meer bespreekbaar
te maken en de Kinderpostzegelactie van scholen stond dit jaar in het teken van «samen
tegen eenzaamheid». Join Us, Mind Us en Albert Heijn hebben de handen ineengeslagen
om extra aandacht te geven aan het mentaal welzijn en de sociale verbinding van (jonge)
medewerkers van Albert – een mooi voorbeeld van de wijze waarop ook op de werkvloer
de handschoen van het tegengaan van eenzaamheid wordt opgepakt, in lijn met het laatste
WAC-advies «eenzaamheidsbeleid».

Daarnaast stond 2025 in het teken van het verder professionaliseren van de Nationale
Coalitie tegen Eenzaamheid. Er zijn meerdere sessies georganiseerd met een afvaardiging
van de Nationale Coalitie om gezamenlijk te bepalen wat de ambitie en doelen zijn
van de Nationale Coalitie en hoe partijen hier samen mee aan de slag gaan. Dit hebben
zij getoetst bij de andere deelnemers van de Nationale Coalitie, om er een gezamenlijk
verhaal van te maken. De Nationale Coalitie zet zich in voor een samenleving waarin
iedereen zich betekenisvol verbonden voelt en om samen eenzaamheid te verminderen.
Dit doen de leden samen door elkaar te versterken en te ondersteunen, kennis te delen,
goede voorbeelden laten zien en eenzaamheid als thema te agenderen. Er is een kernteam
van Nationale Coalitieleden gevormd, waarin het Ministerie van VWS ook vertegenwoordigd
is. Ook zijn er diverse werkgroepen gevormd om met concrete thema’s aan de slag te
gaan. Eén van de werkgroepen gaat aan de slag met «sociale gezondheid» en welke aangrijpingspunten
dit begrip biedt voor de aanpak van eenzaamheid. Ik ben hier blij mee omdat ik ook
groot belang hecht aan het begrip sociale gezondheid, mede vanwege de connectie met
mentale gezondheid. Sociale gezondheid serieus nemen is ook in lijn met de aanbeveling
van de WAC om door middel van overheidsbeleid «gezond sociaal gedrag» te bevorderen».
Sinds augustus wordt de Nationale Coalitie ondersteund door adviesbureau AEF.

Ondersteuningsaanbod Programma Verminderen Eenzaamheid

Met het programma Verminderen Eenzaamheid (2023–2025) versterken het Oranje Fonds
en het Ministerie van VWS gezamenlijk maatschappelijke initiatieven die zich richten
op het voorkomen, verminderen en verzachten van eenzaamheid, zodat zij toekomstbestending
hun werk kunnen uitvoeren. Inmiddels hebben circa 65 initiatieven een financiële bijdrage
ontvangen. Dit programma wordt verlengd tot 1 april 2028 en opgehoogd tot € 4.900.000.
Vanuit dit programma worden in totaal naar verwachting 75 tot 100 toekenningen gedaan.
Daarnaast is bij de Opening van de Week tegen Eenzaamheid de documentaire «Niet durven
jezelf te verliezen»5 gelanceerd om te laten zien dat eenzaamheid meerdere gezichten heeft en door iedereen
op een andere manier wordt ervaren. Deze documentaire is op veel lokale televisie
omroepen uitgezonden.

Handreiking voor onderwijs

Het Trimbos-instituut is gevraagd een handreiking te maken voor professionals in het
onderwijs wat zij kunnen doen om eenzaamheid onder kinderen en jongeren te voorkomen
en verminderen. Ik heb hiermee gehoor gegeven aan de aanbeveling van de WAC om de
kansen die het onderwijs biedt om eenzaamheid tegen te gaan, beter te benutten. De
handreiking «Eenzaamheid: wat jij als onderwijsprofessional kunt doen»6 is tijdens de Week tegen Eenzaamheid 2025 gelanceerd. De handreiking bevat tips en
handvatten, alsook verwijzingen naar bestaand ondersteuningsaanbod, rond de vraag
hoe je eenzaamheid onder leerlingen kunt signaleren en hoe je hen kunt helpen om het
gevoel van eenzaamheid te verminderen. De handreiking is geschikt voor alle typen
onderwijs.

Actielijn 3: In alle gemeenten een lokale aanpak tegen eenzaamheid

Met deze actielijn zet ik in op het verder versterken van de lokale aanpak van gemeenten
die meedoen met de beweging Eén tegen eenzaamheid. Een sterk lokaal netwerk van inwoners, organisaties, ondernemers en maatschappelijke
initiatieven blijft de basis voor een effectieve aanpak van eenzaamheid. Gemeenten
zijn sinds de Wmo 2015 verantwoordelijk voor het verminderen van eenzaamheid onder
hun inwoners. Het actieprogramma biedt een landelijk ondersteunend kader dat gemeenten
helpt bij een effectieve aanpak en tegelijkertijd ruimte laat voor lokale invulling.
Daarnaast krijgen gemeenten via de brede specifieke uitkering (brede SPUK) van het
Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) tot en met 2025 financiële middelen om hun aanpak
eenzaamheid te versterken. Binnen de brede SPUK GALA worden gemeenten daarnaast gestimuleerd
om extra in te zetten op het versterken van veerkracht en mentale gezondheid van (met
name) jongeren. Dit doen zij door laagdrempelige steunpunten te ontwikkelen en meer
collectieve vormen van ondersteuning te organiseren die vroegtijdig verbinden, normaliseren
en voorkomen dat problemen verergeren.

In 2025 is circa 80% van alle gemeenten aangesloten bij Eén tegen eenzaamheid. Daarvan werkt ruim 80% met een lokale coalitie tegen eenzaamheid. Het actieprogramma
richtte zich in 2025 op het verduurzamen van de bestaande lokale aanpakken, waarbij
gemeenten één-op-één ondersteuning ontvingen van een adviseur vanuit adviesbureau
BMC langs de vijf pijlers van het actieprogramma.

Pijler 1: Bestuurlijk commitment

Bestuurlijk commitment blijft een belangrijke randvoorwaarde voor een sterke lokale
aanpak. Tijdens de Landelijke opening van de Week tegen Eenzaamheid vond een wethouderssessie
plaats waarin bestuurders spraken over het belang van een structurele aanpak van eenzaamheid
binnen hun gemeente.

In diverse gemeenten is zichtbaar dat wethouders het thema nadrukkelijk op de agenda
zetten. Het actieprogramma maakte een artikel over twee voorbeelden uit Hilversum
en ’s-Hertogenbosch7. Zo heeft de wethouder Zorg en Samenleving van Hilversum structureel budget tot 2030
vrijgemaakt voor de aanpak eenzaamheid, waarmee initiatieven van inwoners en organisaties
ondersteund worden. Ook de werkwijze van de wethouder Sociale Structuur in ’s-Hertogenbosch
is een voorbeeld van een sterke bestuurlijke betrokkenheid: de aanpak is daar gekoppeld
aan de bredere programma’s rond gezondheid, armoede en bestaanszekerheid.

Ter ondersteuning is er vanuit het actieprogramma voor lokale beleidsmedewerkers een
concept-raadsinformatiebrief ontwikkeld die helpt het onderwerp eenzaamheid in de
gemeenteraad te agenderen en bestuurlijk draagvlak te versterken.

Pijler 2: Creëer een sterk netwerk

In 2025 heeft ruim 80% van de gemeenten een lokale coalitie of netwerk tegen eenzaamheid
opgebouwd. De regiobijeenkomsten die in 20 regio’s worden georganiseerd, stimuleren
kennisdeling, samenwerking en het leren van goede voorbeelden. In deze bijeenkomsten
is steeds vaker aandacht voor jongeren en de verbinding met maatschappelijke initiatieven.
Zo was onder meer jongerenorganisatie Join Us betrokken bij verschillende bijeenkomsten en leverde zij waardevolle input over hoe
gemeenten jongeren beter kunnen bereiken. Gemeenten geven aan dat deze uitwisseling
bijdraagt aan sterkere netwerken tussen beleid, maatschappelijke partners en inwoners.

Pijler 3: Betrek mensen met gevoelens van eenzaamheid zelf

Het actief betrekken van inwoners met eigen ervaringen is een belangrijk onderdeel
van de lokale aanpak. De focus op jongeren is in 2025 verbreed. Zo worden in Rotterdam
interventieprofielen «jongeren en eenzaamheid» opgesteld die helpen om lokale interventies
beter te laten aansluiten op de behoeften van jongeren. Steeds meer gemeenten betrekken
jongeren bij de vormgeving van hun aanpak, onder meer via ervaringspanels en jongerenparticipatieprojecten.
Het actieprogramma heeft dit ondersteund met een masterclass over eenzaamheid bij
jongeren en een deelsessie tijdens de Landelijke opening van de Week tegen Eenzaamheid,
waarin gemeenten van elkaar leren hoe zij inwoners kunnen bereiken en betrekken bij
beleid en uitvoering.

Pijler 4: Duurzame aanpak

Gemeenten werken aan het duurzaam verankeren van hun lokale aanpak in bestaand beleid
en de sociale basis. In 2025 is een masterclass voor beleidsmedewerkers georganiseerd
over integraal verbinden binnen het sociaal domein. Gemeenten leerden hier hoe zij,
net als het goede voorbeeld uit ’s-Hertogenbosch, het thema structureel kunnen koppelen
aan andere beleidsvelden zoals gezondheid, sport en armoedebestrijding.

Daarnaast hebben de één-op-één adviseurs van het actieprogramma hulpmiddelen ontwikkeld
om gemeenten hierbij te ondersteunen, zoals de zogenaamde brugtekstendie helpen om de aanpak van eenzaamheid te verbinden met andere beleidsdoelen van
de gemeente.

Ook in de regiobijeenkomsten wordt kennis gedeeld over borging en duurzaamheid, waarbij
aandacht is voor het toekomstbestendig maken van lokale netwerken.

Pijler 5: Monitoren en evalueren

Gemeenten gebruiken steeds meer data en kennis om hun aanpak te verbeteren. Er wordt
gebruikgemaakt van formats en instrumenten van het actieprogramma zoals de stakeholderanalyse,
waarmee gemeenten inzicht krijgen in hun samenwerkingspartners en hiaten in het netwerk.
In het voorjaar van 2026 wordt hierover een masterclass georganiseerd.

Aanpak Eén tegen eenzaamheid vanaf 2026

Het afgelopen jaar hebben belangrijke partners van het actieprogramma, zoals gemeenten,
VNG, wetenschappers, bedrijven en maatschappelijke organisaties, input kunnen geven
over wat zij belangrijk vinden om de sterke beweging voort te zetten. Dit vormt de
basis voor de aanpak Eén tegen eenzaamheid vanaf 2026.

Hoe zit deze aanpak eruit?

Doelstelling 1: Mensen kijken meer naar elkaar om. Ze komen in actie als ze zich eenzaam
voelen of eenzaamheid bij een ander herkennen.

Vanaf 2026 zet ik in op versterking van bewustwording en handelingsperspectief onder
brede groepen Nederlanders. De jaarlijkse publiekscampagne Eén tegen eenzaamheid wordt voortgezet, met speciale aandacht voor volwassenen met eenzaamheidsgevoelens.
De campagne stimuleert mensen om actief verbinding te zoeken en lokale initiatieven
te vinden. Daarnaast blijft de Week tegen Eenzaamheid hét landelijke moment waarop
gemeenten, bedrijven en maatschappelijke organisaties ontmoeting en gesprek over eenzaamheid
centraal stellen. De Week tegen Eenzaamheid 2026 zal plaatsvinden van 24 t/m 30 september
met een landelijke openingsconferentie op woensdag 23 september 2026. Hiermee blijft
aandacht voor het thema geborgd en ondersteunt het de beweging in de samenleving.

Doelstelling 2: In de hele samenleving, in alle sectoren, zetten gemeenten, organisaties,
maatschappelijke initiatieven, kennisinstellingen en bedrijven zich duurzaam in voor
het versterken van de sociale verbinding met specifieke aandacht voor eenzaamheid.

Vanaf 2026 wordt de brede maatschappelijke beweging verder verdiept. De regionale
leernetwerken groeien uit tot stabiele samenwerkingsverbanden tussen gemeenten, zorg
en welzijn, onderwijs, werkgevers, sport en cultuur, ondernemers en inwonersinitiatieven.
Gemeenten worden hiermee ook ondersteund bij het bestuurlijk verankeren van eenzaamheid
in het lokaal beleid. De sectoren onderwijs en werk, maar zeker ook zorg en ondersteuning
komen in deze samenwerking dus volop aan bod, conform het laatste WAC-advies. De Nationale
Coalitie tegen Eenzaamheid ontwikkelt zich verder tot een nog sterker netwerk waarin
landelijke organisaties, bedrijven en maatschappelijke organisaties gezamenlijk werken
aan het verminderen en voorkomen van eenzaamheid. In 2026 gaan Nationale Coalitiepartners
aan de slag met concrete thema’s, zoals sociale gezondheid en werkgeverschap. Ook
worden meerdere netwerkmogelijkheden met de partijen van de Nationale Coalitie gefaciliteerd,
zodat nog meer verbindingen ontstaan en kennis wordt gedeeld. Zo zet ik in op meer
maatschappelijk initiatief en landelijke en lokale samenwerking om de sociale verbinding
te versterken.

Doelstelling 3: Er is meer kennis over eenzaamheid en deze kennis wordt toegepast
in de praktijk.

Ik zet via kennisinstelling Movisie in op onderbouwde interventies, monitoring en
kennisdeling. Zo vinden nieuwe inzichten uit lopend onderzoek hun weg naar beleid
en praktijk in gemeenten, maatschappelijke organisaties en de Nationale Coalitie tegen
Eenzaamheid. Om kennis duurzaam te verankeren in beleid en uitvoering worden de regionale
leernetwerken in 2026 verder uitgebouwd. Gemeenten, maatschappelijke organisaties
en professionals wisselen hierin systematisch kennis uit en passen bewezen effectieve
elementen toe. Masterclasses, themabijeenkomsten en digitale updates maken hier standaard
onderdeel van uit. Ook wordt geïnvesteerd in het verder onderbouwen en professionaliseren
van interventies. Eentegeneenzaamheid.nl blijft een toegankelijk en actueel kennisplatform.

Afsluiting

Met deze laatste voortgangsrapportage van het actieprogramma wil ik afsluitend mijn
grote waardering uitspreken voor iedereen die sinds 2018 heeft bijgedragen aan de
beweging Eén tegen eenzaamheid. Dankzij de inzet van gemeenten, professionals en vrijwilligers,
maatschappelijke organisaties, bedrijven, kennisinstellingen en betrokken inwoners
is een stevige, duurzame beweging ontstaan die laat zien dat eenzaamheid geen individueel
vraagstuk is, maar een gezamenlijke verantwoordelijkheid. Ik ben allen dankbaar voor
de vasthoudendheid, grote inzet en betrokkenheid.

Ik ben er trots op dat deze beweging wordt voortgezet. Dat we vanaf 2026 verder bouwen
aan een aanpak waarin eenzaamheid, sociale gezondheid, mentaal welzijn en een sterke
sociale basis steviger worden verankerd in beleid en uitvoering zoals ook beoogd in
het Aanvullend Zorg en Welzijnsakkoord (AZWA). Dat wij samen met gemeenten, zorg-
en welzijnsorganisaties, onderwijs en werkgevers met een integrale aanpak invulling
geven aan de uitgangspunten vroegtijdig signaleren, versterken van sociale netwerken,
en het organiseren van passende ondersteuning dicht bij inwoners.

In de entreehal van de Ministeries van VWS en SZW hangen vanaf deze maand posters
met portretten van mensen die zich dagelijks inzetten tegen eenzaamheid. Vrijwilligers,
professionals en inwoners die zich belangeloos inzetten voor meer contact, aandacht
en ontmoeting. De tentoonstelling vormt een ode aan allen die het verschil maken.
Deze beelden zijn niet alleen zichtbaar voor bezoekers en medewerkers, maar dienen
als inspiratie: iedereen kan iets doen. Voor zichzelf, voor een ander, en voor een
samenleving waarin niemand er alleen voor staat.

De Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,
N.J.F. Pouw-Verweij