Brief regering : Geannoteerde Agenda Telecomraad 5 december 2025

Nr. 1165
BRIEF VAN DE MINISTER VAN ECONOMISCHE ZAKEN EN DE STAATSSECRETARIS VAN BINNENLANDSE
ZAKEN EN KONINKRIJKSRELATIES

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 18 november 2025

Op 5 december 2025 vindt de formele Telecomraad plaats in Brussel. De Minister van
Economische Zaken zal aan deze Raad deelnemen. In deze brief vindt u de geannoteerde
agenda met daarin een beschrijving van de discussiepunten en de Nederlandse inzet.

De Minister van Economische Zaken,
V.P.G. Karremans

De Staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
E. van Marum

Raadsconclusies EU Competitiveness in the Digital Decade

Conclusies

Tijdens de Telecomraad zullen de Raadsconclusies EU Competitiveness in the Digital Decade worden aangenomen. Via raadsconclusies maken EU-Lidstaten richting de Commissie hun
gezamenlijke politieke standpunt of positie op een bepaald onderwerp kenbaar. In dit
geval, dienen de raadsconclusies onder meer om richting te geven aan de Europese Commissie
ten aanzien van de aanstaande evaluatie en mogelijke aanpassing van het Europese beleidsprogramma
«Het Digitale Decennium» (Digital Decade). In 2023 is het Europese beleidsprogramma
voor het digitale decennium gestart. Binnen dit programma hebben de EU-lidstaten en
de Europese Commissie zich gecommitteerd aan ambitieuze doelstellingen en streefcijfers
op het gebied van digitalisering voor 2030. Deze doelstellingen zien met name toe
op het verbeteren van de digitale vaardigheden van burgers en de beroepsbevolking,
het versterken van de digitale infrastructuur en het aanjagen van de digitale transformatie
van het bedrijfsleven en de publieke dienstverlening. De raadsconclusies reflecteren
in grote mate de nationale positie gericht op toekomstbestendig digitaal beleid. De
nadruk van de raadsconclusies ligt op het verbeteren van de digitale concurrentiekracht
van de Europese Unie. Hierbij is het stimuleren van een aantal sleuteltechnologieën
zoals AI, cloud, data, halfgeleiders en kwantum van belang. Daarnaast focussen de
raadsconclusies op het beperken van regeldruk en de noodzaak om Europese wetgeving
te simplificeren.

Nederlandse positie

Het kabinet verwelkomt de komende herziening van het beleidsprogramma gezien de snelle
digitale en geopolitieke ontwikkelingen. De extra aandacht voor regeldruk voor bedrijven
en overheden en voor simplificatie van het digitale acquis is positief.

Krachtenveld

De raadconclusies liggen ter goedkeuring voor in de Telecomraad op 5 december. De
vast te stellen raadsconclusies vormen een goede basis voor de herziening van het
beleidsprogramma «Het Digitale Decennium». Naar de verwachting van dit moment zullen
alle lidstaten instemmen met de Raadconclusies. De Kamer wordt via het verslag van
de Telecomraad geïnformeerd over de definitieve raadsconclusies.

Beleidsdebat over regeldrukvermindering en digitalisering

Beleidsdebat

Tijdens de Telecomraad zal er een beleidsdebat plaatsvinden met als onderwerp «vereenvoudiging en digitalisering: verlagen van lasten voor bedrijven in het digitale
domein». Dit debat wordt georganiseerd naar aanleiding van het Digital Package (digitaal pakket). De Commissie zal naar verwachting 19 november a.s. dit pakket presenteren.
Het pakket zal de plannen van de Commissie bevatten voor het versimpelen van digitale
wetgeving en het verlagen van de regeldruk van deze wetgeving. Het pakket zal naar
verwachting bestaan uit een voorstel voor een omnibus (een pakket met voorstellen
voor gerichte wijzigingen van EU-wetgeving om regeldruk te verminderen), een wetgevend
voorstel voor de European Business Wallet en een Fitness Check van het digitale acquis. In het beleidsdebat zal gevraagd worden naar de belangrijkste
problemen om te adresseren in de Fitness Check van het digitale acquis en naar de belangrijkste maatregelen en tools voor de implementatie
en handhaving van digitale wetgeving om de lasten voor bedrijven en autoriteiten te
verlagen.

Nederlandse positie

Nederland ondersteunt het principe van omnibusvoorstellen als middel om regeldruk
te verlagen, wetgeving te stroomlijnen en uitvoerbaarheid te verbeteren. Tegelijkertijd
wijst Nederland de Commissie op het belang van het uitvoeren van gedegen impact assessments
en het belang van het overeind houden van de doelen van wet- en regelgeving. Ten aanzien
van het door de Commissie gepresenteerde Digitale Pakket, zal uw Kamer worden geïnformeerd
via de gebruikelijke BNC-routes. Zoals ook aangegeven in het non-paper dat het kabinet
over regeldruk in het digitale acquis met uw Kamers deelde op 12 november jl., vindt
het kabinet het belangrijk dat er met het digitale pakket een gecoördineerd initiatief
komt om regeldruk van digitale wetgeving te verlagen, terwijl de doelen van de digitale
wetgeving overeind blijven.1 Tevens is belangrijk voor het kabinet dat de cumulatieve effecten van de digitale
wetgeving worden geanalyseerd en daarbij de consistentie en samenhang van de wetgeving
verbeterd worden zonder afbreuk te doen aan de bescherming van grondrechten, o.a.
via de AVG.

Ten aanzien van de AVG geldt dat deze verordening is ontworpen om verwerkingen van
persoonsgegevens mogelijk te maken die, gelet op de bescherming van het grondrecht
op gegevensbescherming, legitiem en proportioneel zijn.2 Daarbij geldt als uitgangspunt dat de nalevingslast voor een verwerkingsverantwoordelijke
in verhouding staat tot de risico’s die een gegevensverwerking met zich meebrengt
voor de fundamentele rechten van betrokkenen.3 Toch ervaren met name kleinere marktdeelnemers, zoals het mkb, de naleving van de
AVG vaak als complex. In dit licht ziet het kabinet nog ruimte voor betere uitleg
over de toepassing van de AVG. Hierin is een belangrijke rol weggelegd voor de onafhankelijk
opererende toezichthouders, bijvoorbeeld door praktische richtsnoeren te publiceren
en duidelijkheid te geven wanneer er bijvoorbeeld geen DPIA (data protection impact assessment) is vereist, om op die manier zorgen over de naleving van de AVG weg te nemen.4

Het kabinet onderschrijft tevens het belang van praktische tools en ondersteuning
om de regeldruk te verlagen. Toezichthouders en de Europese samenwerkingsverbanden
tussen toezichthouders, zoals de Europese raad voor Gegevensbescherming (EDPB) hebben
hier een belangrijke rol in. Daarnaast is het belangrijk dat toezichthouders voortvarend
blijven werken aan de ontwikkeling van richtsnoeren en andere praktische tools om
naleving van de regelgeving te vergemakkelijken.

Het kabinet ziet stroomlijning van bepaalde rapportageverplichtingen en formats onder
cyberwetgeving, door middel van harmonisatie van definities en drempelwaarden, als
een grote kans om de administratieve lasten voor bedrijven te verlagen. Ten aanzien
van centralisatie van rapportageverplichtingen op Europees niveau ziet het kabinet
juridische en praktische uitdagingen. Het kabinet zal daarom kritisch beoordelen of
voorstellen hieromtrent de regeldruk voor rapportageverplichtingen effectief verminderen,
en of de uitsluitende verantwoordelijk die lidstaten hebben voor nationale veiligheid
wordt geborgd. Hierbij benadrukt het kabinet het belang van het behoud van rapportagestructuren
en bijbehorende dienstverlening op nationaal niveau.

Krachtenveld

De steun voor vereenvoudiging in het digitale domein is breed in de Raad. Verschillende
lidstaten geven hierbij in lijn met Nederland aan dat hierbij ook moet worden gekeken
naar het eenvoudiger maken van het voldoen aan de regels in de praktijk, stroomlijnen
van definities en versterken van de samenwerking tussen toezichthouders.

Beleidsdebat over het vergroten van weerbaarheid tegen cyberaanvallen

Beleidsdebat

In besloten, vertrouwelijke setting zal de Raad spreken over het versterken van de
weerbaarheid van de EU tegen cyberaanvallen. EU-Lidstaten zal worden gevraagd geleerde
lessen over het optreden tegen cyberaanvallen te delen. Ook zal worden gesproken over
hoe cybersecurity beter geïntegreerd kan worden in digitaal beleid en in de bredere
EU-aanpak ten aanzien van weerbaarheid en paraatheid.

Nederlandse positie

Geleerde lessen

In de Nederlandse Cybersecurity Strategie stelt het kabinet dat het vermogen van organisaties
om te reageren, herstellen en leren van cyberincidenten moet worden vergroot. Om dit
te realiseren heeft het kabinet op nationaal niveau al stappen gezet om samenwerkingen
ten tijde van (grootschalige) cyberaanvallen te versterken. Ook op Europees niveau
dragen verschillende initiatieven hieraan bij. Waar relevant zal het kabinet geleerde
lessen naar aanleiding van het Landelijk Crisis Plan Digitaal (LCP-D) en de grootschalige
cyberoefening ISIDOOR IV dan ook opbrengen in de Raad. Het kabinet onderschrijft de
meerwaarde die het leren van andere landen met betrekking tot (grootschalige) cyberincidenten
heeft. Daarom zal het kabinet waar mogelijk en relevant geleerde lessen van voorgaande
cyberincidenten in Nederland delen in de Raad.

Integratie van cybersecurity in de digitale transformatie

Organisaties kunnen bijna niet meer onafhankelijk functioneren in het (digitale) ecosysteem
vanwege de verwevenheid van processen, systemen en netwerken. Deze afhankelijkheden
leiden uiteindelijk tot een groot en groeiend potentieel aanvalsoppervlak voor kwaadwillende
actoren, en aldus een grotere kans op uitval. Toepassing van het principe van cybersecurity-by-design is essentieel om de veiligheid van toeleveringsketens en daarmee de weerbaarheid
van het gehele digitale domein te verhogen. De reeds ontwikkelde (cyber)wet- en regelgeving
zoals de CRA en NIS2 hanteren bovengenoemde principes en zullen de cyberweerbaarheid
binnen de verschillende sectoren sterk verhogen. Vanwege de toenemende complexiteit
binnen het (digitale) landschap acht het kabinet om deze reden belangrijk dat er dynamische
instrumenten worden geïntroduceerd om risico’s te mitigeren. Zo heeft het kabinet
een maatregel opgenomen die de vakminister de bevoegdheid geeft om – in een uiterst
geval – bij een NIS2 organisatie een digitaal product en dienst te verbieden als er
risico’s voor de nationale veiligheid zijn. Daarnaast onderstreept het kabinet het
belang van nationale en Europese investeringen in cybersecurity-innovatie om de digitale sector te ondersteunen bij het toepassen van cybersecurity-by-design en het verbeteren van de weerbaarheid op langere termijn. De Nationale Technologiestrategie
(NTS) voorziet daarom in doelstellingen om cybersecurity een geïntegreerd onderdeel
te maken in alle sectoren van de economie. Ook draagt het kabinet actief bij aan de
uitvoering van nationale en EU-brede risicoanalyses om effectieve (mitigerende) maatregelen
te formuleren.

Brede weerbaarheid en paraatheid

Het kabinet heeft middels de brief aan de Kamer van 6 december 2024 een maatschappij-brede
aanpak geïntroduceerd om de weerbaarheid van Nederland tegen militaire en hybride
dreigingen te versterken. De aanpak ziet onder meer op het fysiek én digitaal beschermen
van vitale processen, door onverminderd in te zetten op het uitvoeren van de Nederlandse
Cybersecurity Strategie. Hiermee benadrukt het kabinet dat digitale weerbaarheid een
belangrijk onderdeel is van de bredere weerbaarheidsopgave. Omdat cyberaanvallen ook
fysieke gevolgen kunnen hebben, is het belangrijk dat organisaties passende maatregelen
nemen. Dit gebeurt onder andere op basis van risicobeoordelingen en wettelijke kaders,
zoals de Cyberbeveiligingswet waarbij entiteiten maatregelen dienen te nemen met als
doel de continuïteit van de dienstverlening te borgen. Gelet op het grensoverschrijdende
karakter van cyberaanvallen zet het kabinet zich vanuit de weerbaarheidsopgave actief
in bij de verschillende Europese gremia en samenwerkingsverbanden die tot doel hebben
de (digitale) weerbaarheid in de EU te vergroten, ook waar het gaat om de mogelijke
fysieke gevolgen van cyberaanvallen.

Krachtenveld

Voor veel EU-lidstaten is het uitwisselen van geleerde lessen over (grootschalige)
cyberaanvallen waardevol en is het stimuleren van een integrale benadering van digitale
weerbaarheid via de bestaande Europese cybersecuritygremia en -initiatieven van belang.

Diversenpunten

Tijdens de Raad wordt bij de diverse punten over een aantal onderwerpen informatie
gedeeld, waaronder over het voorstel voor de Europese «Business Wallet», een vooruitblik
op het werkprogramma van het aanstaande Cypriotische voorzitterschap, en ontwikkelingen
op het gebied van digitale soevereiniteit. Tevens zal hier informatie gegeven worden
over «roam-like-at home» voor Oekraïne en Moldavië en de uitkomsten van de informele Telecomraad van 9 oktober
jl. Hierover zal ik u via het verslag van deze telecomraad nader informeren.

Call for evidence EU Delivery Act

In haar horizontale interne-marktstrategie van mei 2025 kondigt de Europese Commissie
(hierna: Commissie) een EU Delivery Act. U bent over de strategie geïnformeerd via
een BNC-fiche.5 Gelet op het Commissiewerkprogramma voor 20266 is de Commissie voornemens om in het derde kwartaal van 2026 een voorstel voor genoemde
EU Delivery Act te presenteren. Genoemde Act moet de huidige Postrichtlijn en Pakketverordening
vervangen. Recent heeft de Commissie een verzoek om input gedaan, een zogeheten call for evidence. Het kabinet heeft hierop gereageerd en gepleit voor inzet op minder regels en meer
flexibiliteit voor lidstaten, zonder dat er nieuwe belemmeringen op de interne markt
ontstaan. Verder gaf het aan geen voorstander te zijn van een regulering van de pakketmarkt,
omdat deze al voorziet in voldoende aanbod van hoge kwaliteit tegen concurrerende
prijzen.

Tot slot gaf het kabinet aan geen meerwaarde te zien in specifieke regels voor de
postsector over arbeidsomstandigheden en duurzaamheid. Arbeidsomstandigheden zijn
een bevoegdheid van lidstaten en horizontale regels voldoen wat betreft duurzaamheid.
Met deze inzet blijft er ruimte voor een markt-gedreven transitie van de postmarkt.
Ter voorbereiding op de presentatie van de EU Delivery Act zal de Commissie op een
later moment nog een consultatie houden.