Brief regering : Quick scan naar ervaringen van gemeenteambtenaren en professionals bij het omgaan met mensen die zich soeverein verklaren

Nr. 238
BRIEF VAN DE MINISTER VAN BINNENLANDSE ZAKEN EN KONINKRIJKSRELATIES

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 27 september 2024

Gemeenteambtenaren en andere lokale professionals stellen met enige regelmaat vragen
over het omgaan met mensen die zich soeverein verklaren1. Het gaat dan bijvoorbeeld over hoe verbinding te houden of herstellen met mensen
die vanuit het soevereine gedachtengoed het contact met de gemeente verbreken. En
over het stellen van grenzen aan gedrag dat sommige soevereinen vertonen en dat schadelijk
is voor de democratie, zoals het intimideren van ambtenaren en bestuurders.

Om te leren van ervaringen die gemeenteambtenaren en lokale professionals al hebben
opgedaan bij het omgaan met mensen die zich soeverein verklaren is aan Avans Hogeschool
in maart 2024 opdracht gegeven tot een quick scan. In deze quick scan zijn dilemma’s,
ervaringen, praktische wijsheden en ondersteuningsbehoeften in kaart gebracht.

Dat mensen afhaken en de overheid de rug toekeren is zorgelijk. Het is daarom goed
dat uit de quick scan blijkt dat gemeenteambtenaren en lokale professionals het belangrijk
vinden om individueel contact te krijgen en te behouden met mensen die zich soeverein
verklaren. Zij vinden het van belang daarbij de onderliggende grieven proberen te
begrijpen, zonder het soevereine gedachtengoed te normaliseren.

De quick scan bevestigt de behoefte van gemeenten en lokale professionals aan ondersteuning
van de rijksoverheid bij het omgaan met mensen die zich soeverein verklaren. Inmiddels
heb ik, samen met partners zoals de Vereniging van Nederlandse Gemeenten en de Expertise-Unit
Sociale Stabiliteit een ondersteuningsaanbod opgezet voor lokaal bestuur. De komende
tijd breid ik dit aanbod verder uit. Dit doe ik vanuit mijn verantwoordelijkheid voor
de rechtsstatelijke en maatschappelijke dimensies van het fenomeen soevereinen2. Deze ondersteuning is gericht op het ontwikkelen en delen van kennis en het bieden
van advies bij lokale vraagstukken.

De inzichten uit deze quick scan zal ik delen met gemeenten zodat zij deze kunnen
benutten.

De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
J.J.M. Uitermark