Brief regering : Planning uitwerking contourennota voor de aanpassing van de Mijnbouwwet

Nr. 229
BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ECONOMISCHE ZAKEN EN KLIMAAT

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 15 juni 2023

Via deze brief wil ik uw Kamer informeren over de planning voor de uitwerking van
de contourennota voor aanpassing van de Mijnbouwwet, in lijn met mijn toezegging tijdens
de Commissiedebat Contourennota aanpassing Mijnbouwwet van 23 maart 2023 (Kamerstuk
32 849, nr. 227). De uitwerking kan worden opgedeeld in drie grote onderdelen.

1. Programma duurzaam gebruik diepe ondergrond en stelselwijziging Mijnbouwwet

Ik ben voornemens om als uitwerking van de nationale omgevingsvisie een rijksprogramma
voor duurzaam gebruik van de diepe ondergrond op te stellen, waarin wordt beschreven
in welke gebieden welke activiteiten wel, niet of onder voorwaarden mogen plaatsvinden.
Om dit programma vorm te geven wil ik een zorgvuldige maatschappelijke dialoog voeren
in de gebieden waar mijnbouwactiviteiten nu en in de toekomst mogelijk kunnen plaatsvinden.
Ik werk nu een aanpak uit. De maatschappelijke dialoog zal in het najaar van 2023
en het voorjaar van 2024 gevoerd worden. Vervolgens zal ik de resultaten hiervan beschrijven
in een concept programma dat ik voornemens ben in het najaar van 2024 aan uw Kamer
aan te bieden.

In de contourennota heb ik ook aangekondigd de Mijnbouwwet en onderliggende regelgeving
te herzien. Hiervoor moeten verschillende stappen worden doorlopen, zoals het ontwerpen
van een geheel nieuw stelsel, het raadplegen van o.a. publiek en mijnbouwondernemingen,
decentrale overheden en Staatstoezicht op de Mijnen, het doorlopen van uitvoeringstoetsen,
advisering door de Raad van State, behandeling door het parlement van de voorgestelde
wetswijziging en voorbereiding van de implementatie van het nieuwe stelsel. In de
bijlage heb ik de verschillende processtappen en een indicatieve planning beschreven.
Mijn streven is om de voorgestelde wetswijziging eind 2026 aan de Tweede Kamer aan
te bieden. Ondertussen wil ik binnen de mogelijkheden van de huidige Mijnbouwwet een
aantal zaken reeds oppakken, zoals het periodiek herzien van de vergunningen en het
verkleinen van vergunningen indien er aantoonbaar geen substantiële activiteit heeft
plaatsgevonden in een (deel van de) winningsvergunning in de afgelopen vijf jaar.
Ik zal uw Kamer jaarlijks informeren over de voortgang van de uitwerking van de contourennota,
waaronder het programma duurzaam gebruik diepe ondergrond en de stelselwijziging van
Mijnbouwwet- en regelgeving.

2. Uitsluiten bepaalde mijnbouwactiviteiten

Om op korte termijn invulling te kunnen geven aan de afspraken uit het coalitieakkoord
(bijlage bij Kamerstuk 35 788, nr. 77), om geen nieuwe vergunningen af te geven voor gaswinning onder de Waddenzee, wil
ik op grond van artikel 49 van de Mijnbouwwet een wijziging van het Mijnbouwbesluit
opstellen waarmee dit gebied wordt uitgesloten van het opsporen en winnen van gas.
Mijn streven is voor het zomerreces de internetconsultatie te starten, zodat ik daarna
de reacties kan verwerken en de wijziging uiterlijk begin oktober aan de Raad van
State kan aanbieden voor advies. Na verwerking van het advies kan de wijziging zo
spoedig mogelijk in werking treden. De adviestermijn van de Raad van State is normaal
gesproken drie maanden. Daarnaast wil ik bij AMvB een aantal eerdere beleidsuitspraken
vastleggen, zoals het uitsluiten van schaliegas en het uitsluiten van CCS op land.
Voor het uitwerken van deze maatregelen is meer tijd nodig. Ik ben voornemens om deze
AMvB in het voorjaar van 2024 aan te bieden aan de Raad van State.

3. Verkenning batendeling regio

Als laatste onderdeel heb ik in de contourennota aangekondigd dat ik wil verkennen
hoe de lusten en lasten van mijnbouwactiviteiten anders kunnen worden verdeeld, zodat
de regio waar activiteiten plaatsvinden kunnen meedelen in de baten uit mijnbouwactiviteiten
die van nationaal of economisch belang zijn. Daarbij wil ik ook kijken naar hoe omgegaan
kan worden met activiteiten van nationaal belang die weinig of geen opbrengsten in
geld genereren (bijvoorbeeld opslag van energiedragers). Hiermee geef ik invulling
aan de motie van de leden Mulder en Segers (Kamerstuk 36 200 VIII, nr. 105) en de toezegging tijdens de Commissievergadering Contourennota aanpassing Mijnbouwwet
van 23 maart 2023. Deze verkenning is naar verwachting in oktober gereed. In het najaar
zal ik deze verkenning aan uw Kamer sturen. Mocht naar aanleiding van de verkenning
een aanpassing van wet- of onderliggende regelgeving nodig zijn, dan zal dit worden
meegenomen in de stelselwijziging van de Mijnbouwwet- en regelgeving.

In de tabel hieronder heb ik de planning ten aanzien van de drie verschillende onderdelen
samengevat:

Onderdeel

Planning (in chronologische volgorde)

Internetconsultatie AMvB uitsluiten gaswinning onder de Waddenzee

Vóór zomerreces 2023

Verkenning batendeling regio naar de Tweede Kamer

Najaar 2023

AMvB uitsluiten CCS op land en schaliegas naar Raad van State

Voorjaar 2024

Maatschappelijke dialoog

Voorjaar 2024

Programma Duurzaam Gebruik Diepe Ondergrond naar Tweede Kamer

Najaar 2024

Stelselwijziging Mijnbouwwet en regelgeving naar Tweede Kamer

Najaar 2026

Tot slot heb ik tijdens de Commissiedebat Contourennota aanpassing Mijnbouwwet van
23 maart 2023 ook toegezegd om uw Kamer te informeren over de planning voor de brief
over gestapelde mijnbouwschade, waarin ik ook zal ingaan op de onderwerpen nazorg
en het bewijsvermoeden. Ik zal deze brief na het zomerreces van 2023 met uw Kamer
delen.

De Staatssecretaris van Economische Zaken en Klimaat,
J.A. Vijlbrief

BIJLAGE: INDICATIEVE PLANNING WIJZIGING MIJNBOUWWET EN ONDERLIGGENDE REGELGEVING

Activiteit

Indicatieve planning

Interne voorbereiding, waaronder:

– uitwerking van concept wet- en regelgeving deels paralel aan en deels op basis van
het programma duurzaam gebruik ondergrond

– afstemming met decentrale overheden

– afstemming met overige stakeholders

Heden – 1 juni 2025

Internetconsultatie en verwerken reacties

1 juni 2025 tot medio oktober 2025

Toetsen en verwerken van uitkomsten:

– Adviescollege Regeldruk

– Uitvoerings- en handhavingstoetsen (SodM)

– Raad voor de Rechtspraak

– Uitvoeringstoets decentrale overheden

Medio oktober 2025 tot medio februari 2026

Wetgevingstoets J&V en verwerken van uitkomsten

Medio februari – medio april 2026

Besluitvorming binnen het Rijk via MR

Medio april- begin juni 2026

Advies Raad van State

Juni – oktober 2026

Bij technisch voorschrift: notificatie bij Europese Commissie

Juni – september 2026

Nader rapport

Oktober -november 2026

Indienen

December 2026

Behandeling Tweede Kamer

Aan Tweede Kamer

Behandeling Eerste Kamer

Aan Eerste Kamer