Brief regering : Update mogelijkheid om de Afghaanse studentes van de landbouwschool alsnog hun studie af te laten ronden

Nr. 185 BRIEF VAN DE MINISTER VOOR BUITENLANDSE HANDEL EN ONTWIKKELINGSSAMENWERKING

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 13 juni 2023

Graag informeer ik u hierbij over de stand van zaken rondom opties om 36 Afghaanse
studentes aan het National Agricultural Education College (NAEC) in Kaboel alsnog
hun studie af te laten ronden, zoals ik heb toegezegd tijdens de begrotingsbehandeling
Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking 2023 d.d. 3 november 2022 (Handelingen
II 2022/23, nr. 18, items 4 en 8) en waarover ik u een update gaf op 22 december 2022 middels de brief «Update verschillende
opties om de Afghaanse studentes van de landbouwschool alsnog hun studie af te laten
ronden» (Kamerstuk 34 952, nr. 183).

Zoals in die laatste brief toegelicht, vond onderzoek plaats op drie sporen. Zowel
op het diplomatieke spoor over het gebrek aan kansen, als op het spoor van online
onderwijs voor de studentes, zijn er geen veranderingen opgetreden in het afgelopen
half jaar. Wel zijn er hoopvolle ontwikkelingen te melden in het onderzoek naar het
derde spoor; de mogelijkheid om een landbouwschool in een ander land te vinden waar
de meisjes hun laatste semester kunnen afmaken.

Onderzoek naar passende landbouwscholen heeft plaatsgevonden in Pakistan, Kazachstan,
Kirgizië, Bangladesh, Indonesië en tot slot Dominica. In de eerste drie landen bevinden
zich landbouwscholen die in principe een sluitend curriculum zouden kunnen aanbieden,
maar de opties vallen af omdat de betreffende landen op dit moment geen studentenvisa
voor Afghaanse studenten aanbieden. Voor Bangladesh en Indonesië geldt dat de opleidingen
die in deze landen worden aangeboden niet aansluiten bij het opleidingsniveau van
de studentes.

Het United Nations Development Fund (UNDP), dat voor een eigen uitwisselingsprogramma
met oog op bovenstaande beperkingen in buurlanden van Afghanistan zocht naar mogelijkheden
in andere delen van de wereld, vond onlangs verschillende opties voor uitwisselingen
naar landen in Latijns-Amerika en het Caribisch Gebied. Voor de 36 NAEC studentes
zou een school op het Caribische Eiland Dominica een uitkomst kunnen bieden. Omdat
ik vastberaden ben de studentes zo veel mogelijk te ondersteunen, wordt de 36 studentes
thans aangeboden opgenomen te worden in dit uitwisselingsprogramma van UNDP, waarmee
zij de mogelijkheid krijgen voor 6 maanden hun studie af te maken in Dominica. Nederland
zal daarvoor de financiële steun leveren.

Zoals ook in mijn brief van 22 december 2022 toegelicht, betekent het voorleggen van
de optie van deelname aan het programma aan de studentes niet zonder meer dat dit
voor hen allen ook daadwerkelijk mogelijk zal zijn. Factoren die hierbij spelen zijn
bijvoorbeeld het feit dat familie van de vrouwen niet mee mogen, familie van de vrouwen
anderszins bezwaar maken, of dat vrouwen die niet in bezit zijn van een paspoort dat
waarschijnlijk niet op korte termijn kunnen krijgen. Echter, omdat deze factoren altijd
een rol blijven spelen bij het aanbieden van mogelijke opties voor studeren in het
buitenland, en het feit dat op de andere twee sporen (diplomatieke inzet om binnen
Afghanistan de studie af te maken of online onderwijs) tot op heden geen vooruitgang
mogelijk is, wordt het onderzoek, na het aanbieden van deelname aan het UNDP programma,
afgerond.

Dat betekent dat er een mogelijkheid bestaat dat niet alle meisjes een diploma gaan
behalen. Dat blijft een pijnlijke conclusie. Wel krijgen de meisjes hoe dan ook allemaal
een certificaat van deelname aan de NAEC. Ook worden zij door de Wageningen Universiteit
ondersteund met onder meer een aanbevelingsbrief. Dat dit voor hen wellicht het hoogst
haalbare zal zijn, en dat het niet mogen afmaken van hun opleiding voor zo veel andere
vrouwen in Afghanistan gezien de meest recente ontwikkelingen de realiteit zal zijn,
blijft frustrerend. Zoals u weet zijn de ontwikkelingen in Afghanistan op dit moment
zeer zorgwekkend. Ik blijf me inzetten voor de positie van vrouwen en meisjes, via
projecten en programma’s waar inzet daarop veilig kan plaatsvinden. Onderdeel hiervan
is ook steun aan andere Afghaanse studentes, naast de vrouwen die aan de NAEC hebben
gestudeerd, om hun opleidingen elders te voltooien.

De Minister voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking, E.N.A.J. Schreinemacher