Brief regering : Reactie op verzoek commissie over de Petitie Tijd voor mentale gezondheid

31 288
Hoger Onderwijs-, Onderzoek- en Wetenschapsbeleid

Nr. 565
BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN EN SPORT

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 16 september 2021

De vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft mij verzocht om een
reactie op de petitie «Tijd voor mentale gezondheid», die op 22 juni jl. aan uw Kamer
is aangeboden. In de petitie roepen de organisaties, verenigd in team Geestkracht,
op tot een Preventieakkoord Mentale Gezondheid, als antwoord op de psychische problemen
waar een aanzienlijke groep jongvolwassenen in Nederland tegenaan loopt.

Momenteel laat ik naar aanleiding van de door uw Kamer in februari 2021 aangenomen
motie van de leden Dik-Faber en Diertens1 een verkenning uitvoeren naar de mogelijkheden en contouren van een mogelijk Nationaal
preventieakkoord (Kamerstuk 32 793, nr. 339) mentale gezondheid. Hierbij wordt uitdrukkelijk aandacht besteed aan de doelgroep
jongeren en jongvolwassenen. Het is een belangrijk thema en ik vind het cruciaal dat
het Team Geestkracht, de Nationale Jeugdraad en de Gezonde Generatie bij de verkenning
zijn betrokken en hun ideeën hebben neergelegd over de noodzaak en de mogelijkheden
die zij zien voor de mentale gezondheid van de jeugd. Ook is de verkenning interdepartementaal
ingericht; er is een stuurgroep in het leven geroepen waarbij verschillende directies
van VWS vertegenwoordigd zijn, maar waarbij ook de ministeries van SZW en OCW zijn
aangesloten. In het najaar zal ik uw Kamer informeren over de resultaten van deze
verkenning. Het is echter aan een nieuw kabinet om op basis van de verkenning te besluiten
over een preventieakkoord mentale gezondheid en de wijze waarop de totstandkoming
van een eventueel akkoord zal worden ingevuld.

Het mentale welzijn van jongeren en de impact van de coronacrisis hierop is een terugkomend
onderwerp in gesprekken die ik voer met jongeren en jongvolwassenen. Mede op basis
hiervan zet het kabinet momenteel al diverse activiteiten in gericht op het versterken
van het mentaal welbevinden van jongeren en jongvolwassenen:

– Om de impact van de coronacrisis zo veel mogelijk te verkleinen, ondersteunt het kabinet
via het steunpakket welzijn jeugd initiatieven gericht op versterken van het mentale
welbevinden en de veerkracht van jongeren en jongvolwassenen. Het gaat daarbij bijvoorbeeld
om lokale initiatieven, zoals ervaringscafés, en het intensiveren van luisterlijnen.

– In het Nationaal Programma Onderwijs (Bijlage bij Kamerstuk 35 570 VIII, nr. 185) is de aandacht mede gericht op het mentale welbevinden van jongeren. Zo wordt door
onderwijsinstellingen veel aandacht besteed aan de sociale en persoonlijke ontwikkeling
van studenten en het bespreekbaar maken van mentale klachten. Hierbij wordt vaak aanvullende
begeleiding ingezet, bijvoorbeeld door studentbegeleiders, sociaal werkers en psychologen.
Ook wordt laagdrempelig contact georganiseerd tussen studenten onderling.

– Het afgelopen jaar is een landelijk onderzoek gestart naar het mentale welzijn van
studenten in het hoger onderwijs. De resultaten van dit onderzoek zullen in november
2021 openbaar worden gemaakt. Dit onderzoek is de start van een monitor mentale gezondheid
en middelengebruik, in opdracht van OCW en VWS. Het RIVM is zomer 2021 gestart met
een onderzoek naar het mentaal welzijn van studenten in het mbo.

– Onderwijs, gemeenten en GGD’en werken sinds 2016 samen in de Gezonde School-aanpak
om het mentaal welbevinden van leerlingen in de klas te versterken (welbevinden op
school). En is in het meerjarenprogramma depressiepreventie, dat sinds 2017 loopt,
de wegwijzer Rondom Jong ontwikkeld, waarmee professionals rond jongeren met depressieve
klachten (zoals op scholen, bij de GGD en in de GGZ) hun samenwerking kunnen verbeteren.

– Tot slot, zeer belangrijk, ik ben ook zelf met de Nationale Jeugdraad in gesprek over
het oprichten van een jongerenpanel mentale gezondheid, zodat we het beleid voor jongeren
beter mét jongeren ontwikkelen.

De Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport,
P. Blokhuis