Brief regering : Reactie op het bericht dat de Russische militaire inlichtingendienst via ‘Bonanza Media’ desinformatie verspreidt rond het MH17 strafproces

Nr. 155
BRIEF VAN DE MINISTER VAN BUITENLANDSE ZAKEN

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 17 november 2020

Zoals toegezegd op verzoek van lid Sjoerdsma en marge van de begrotingsbehandeling
Buitenlandse Zaken op 12 november jl. (Handelingen II 2020/21, nr. 24, debat over
de begroting Buitenlandse Zaken 2021) reageer ik hierbij, mede namens de Minister
van Justitie en Veiligheid, de Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
en de Minister van Defensie op het rapport van onderzoekscollectief Bellingcat waarin
gesteld wordt dat de Russische militaire inlichtingendienst GROe via «Bonanza Media»
desinformatie verspreidt rondom het MH17 strafproces.

Zoals ook gemeld in het AIVD Jaarverslag 2019 (Kamerstuk 30 977, nr. 156) en het MIVD Jaarverslag 2019 (Kamerstuk 29 924, nr. 201) heeft het kabinet al langer zorgen over de Russische beïnvloedingssactiviteiten
in Nederland, waarbij de beeldvorming ten aanzien van de toedracht van het neerhalen
van vlucht MH17 een grote rol speelt. Het kabinet heeft Rusland hier in het verleden
ook meermaals op aangesproken.

Bellingcat baseert zijn conclusies op eigen, onafhankelijk, onderzoek. De bevindingen
van Bellingcat lijken de zorgen van het kabinet over verspreiding van desinformatie
door Rusland te staven.

De strategie van het kabinet om verspreiding van desinformatie tegen te gaan kent
drie actielijnen: preventie, de informatiepositie verstevigen en, zo nodig, reactie
(zoals uiteengezet in Kamerbrief «ontwikkelingen beleidsinzet bescherming democratie
tegen desinformatie», Kamerstuk 30 821, nr. 112). Het kabinet hecht grote waarde aan het onafhankelijke en pluriforme medialandschap
in Nederland. De media heeft een belangrijke taak in het adresseren van desinformatie.

Betrokken ministeries en inlichtingen- en veiligheidsdiensten staan doorlopend in
nauw contact om informatie te delen en signalen van mogelijke inmengingsactiviteiten
door buitenlandse actoren te onderkennen en te duiden. Als blijkt dat er sprake is
van ondermijnende inmengingsactiviteiten die nationale veiligheid, politieke, maatschappelijke
en/of economische stabiliteit schaden, dan treedt de overheid op.

Het kabinet heeft Rusland in dit verband dan ook herhaaldelijk aangesproken op het
verspreiden van desinformatie rondom het neerhalen van vlucht MH17, en zal dit waar
nodig ook blijven doen.

In het antwoord op de Kamervragen van de leden Koopmans en Van Wijngaarden (2020Z21541) zal het kabinet nader ingaan op deze kwestie.

Het kabinet blijft zich onverminderd inzetten voor waarheidsvinding, gerechtigheid
en rekenschap voor het neerhalen van vlucht MH17 en heeft het volste vertrouwen in
de onafhankelijkheid van de Nederlandse rechtspraak.

De Minister van Buitenlandse Zaken,
S.A. Blok