Wet bevordering wooncoöperaties

10 juni 2026, wetgeving - De Kamer bespreekt een initiatiefwet van Beckerman (SP) die het makkelijker moet maken om zelf woongemeenschappen op te zetten.

Wooncoöperaties zijn initiatieven van mensen die samen willen wonen in een vorm die bij hen past. Bewoners bepalen zelf hoe hun woning eruitziet en hoe deze wordt beheerd. Hier zijn ze vervolgens ook samen verantwoordelijk voor. Sinds 2015 is de wooncoöperatie opgenomen in de Woningwet.

Het initiatiefwetsvoorstel wil drie problemen aanpakken waardoor wooncoöperaties moeizaam van de grond komen: het gebrek aan een passende definitie in de Woningwet, de financiering, en terughoudendheid van gemeenten.

Wooncrisis

De politiek heeft een diepe wooncrisis veroorzaakt en daarom willen mensen zelf woningen bouwen of beheren, zegt Dijk (SP). Hoe gaat de minister coöperaties ondersteunen en voorkomen dat het blijft bij initiatieven van mensen die voldoende geld hebben?

In de samenleving groeit de behoefte aan vormen van gezamenlijk wonen, vooral voor ouderen, ziet Grinwis (ChristenUnie). Zij staan vaak lang op een wachtlijst, maar als zij kunnen doorstromen, komen hun woningen vrij voor andere woningzoekenden.

Coöperatief wonen lost het woningtekort niet op, denkt Russcher (FVD). Volgens hem wordt door de stikstofcrisis niet genoeg gebouwd en er gaan te veel woningen naar migranten.

Risico's

De financiële risico's van het opzetten van een wooncoöperatie mogen volgens Nobel (VVD) niet bij de belastingbetaler komen te liggen. En als woningen gebouwd worden, bestaat de kans dat ze duurder uitvallen doordat er belastinggeld naartoe gaat in de vorm van subsidies, denkt hij.

We moeten op de woningmarkt waken voor te veel regels en bureaucratie, en te weinig rendement voor investeerders, waarschuwt Clemminck (JA21). Hij is bezorgd over de betaalbaarheid van wooncoöperaties. Creëren we een onrendabele categorie woningen?

De Hoop (PRO, ook namens 50PLUS) benadrukt dat mensen de optie willen hebben om mee te betalen aan een wooncoöperatie zonder er zelf in te gaan wonen. Bijvoorbeeld ouders die een wooncoöperatie willen opzetten zodat jongeren die geen geschikt huis kunnen vinden in hun dorp kunnen blijven wonen.

Gemeenten

Het initiatiefwetsvoorstel vraagt gemeenten om in hun woonvisies op te schrijven hoe ze met wooncoöperaties om willen gaan.

Claassen (Groep Markuszower) wil voorkomen dat wooncoöperaties worden bevoordeeld ten opzichte van andere woonvormen. Niet in elke gemeente is er vraag naar wooncoöperaties, stelt Flach (SGP). Gemeenten moeten hun eigen lokale afwegingen kunnen maken en beleid kunnen kiezen, vinden zij.

Steen (CDA) wil niet dat gemeenten extra taken krijgen zonder dat er extra ondersteuning tegenover staat. En heeft het wel zin om dit van gemeenten te vragen als pijnpunten zoals de hoge grondprijs niet worden weggenomen, vraagt Mooiman (PVV) zich af.

Omdat gemeenten veel ruimte krijgen om hun eigen beleid rondom coöperaties in te vullen, is het belangrijk om over vijf jaar te kijken of de wet heeft gewerkt, stelt Van Leijen (D66). Hij suggereert dat er misschien ook al eerder stappen gezet moeten worden.

De behandeling van het wetsvoorstel gaat op een later moment verder met de reactie van de initiatiefnemer en minister Boekholt-O’Sullivan (Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening) op de inbreng van de woordvoerders.

Zie ook

  • Het overzicht van de laatste debatten in het kort
  • De geredigeerde woordelijke verslagen van Kamervergaderingen (het stenogram). Deze zijn maximaal vier uur na het uitspreken beschikbaar.
  • Kijk debatten terug via Debat Direct