Europese Raad van 19-20 maart

12 maart 2026, debat - De Kamer debatteert met premier Jetten over de Europese top in Brussel op 19 en 20 maart.

De oorlog in Oekraïne en de gewapende conflicten in het Midden-Oosten zullen waarschijnlijk centraal staan tijdens de Europese top. Maar ook onderwerpen als concurrentievermogen, de interne markt, de EU-begroting en migratie staan op de agenda.

Oekraïne

De Hongaarse premier Orbán verzet zich tegen de Europese lening van 90 miljard aan Oekraïne. Het land heeft de steun hard nodig, zegt Klos (D66). Hij spoort de premier aan om dit op te lossen.

De veiligheid van ons continent valt of staat met de veiligheid van Oekraïne, betoogt Krul (CDA).Het land voert een oorlog voor onze vrijheid, zo sluit Maes (VVD) zich daarbij aan. Zorg ervoor dat Hongarije zich alsnog achter het eerder genomen besluit schaart, zo vraagt ze de premier.

Oekraïne heeft forse steun nodig om de strijd tegen Rusland voort te kunnen zetten, zegt Jetten. Hij vindt de blokkade van Hongarije onacceptabel. De Europese Commissie moet hier een oplossing voor vinden.

Nederland geeft meer geld aan Oekraïne dan het Europese gemiddelde. Stop daarmee, vraagt Stöteler (PVV), laat andere landen de gaten dichten en geef het geld uit aan de Nederlanders. Hij ziet ook niets in een EU-lidmaatschap van Oekraïne.

Oekraïne moet doorgaan met hervormingen om in de toekomst te kunnen toetreden tot de EU, zegt de premier. Het perspectief van toetreding is belangrijk voor de Oekraïners, maar het land moet wel aan de toetredingsvoorwaarden voldoen.

Israël, Gaza en Jordaanoever

Humanitaire organisaties worden geweerd uit Gaza, stelt Van Baarle (DENK) vast, honger wordt ingezet als wapen en gewelddadige kolonisten misdragen zich op de Jordaanoever. De regering zou zich daarom in moeten zetten voor het opleggen van sancties en het opschorten van het associatieverdrag met Israël.

Nederland pleit voor een vrije toegang van humanitaire organisaties tot Gaza, zegt Jetten, en heeft de Israëlische regering aangesproken op de verslechterende situatie op de Jordaanoever. Hij probeert in Europa draagvlak te vinden voor maatregelen, maar betwijfelt of daarvoor voldoende steun is.

Energieprijzen

Het conflict tussen enerzijds de VS en Israël en anderzijds Iran heeft grote gevolgen voor de energieprijzen, zegt Van der Lee (GroenLinks). Daarom zou het wat hem betreft goed zijn als er een Europees winstplafond voor gas komt.

De Europese Commissie is bezig met maatregelen die op Europees of nationaal niveau genomen kunnen worden, zegt Jetten. Het opleggen van een winstplafond is volgens hem een optie, maar brengt wel risico's met zich mee, zoals minder investeringen en minder toevoer van gas naar Europa.

Begroting

Bij een sterker Europa hoort een volwassen begroting, zegt Dassen (Volt), zodat de EU kan investeren in zaken als klimaat, energie en veiligheid. Hij vindt het daarom onverstandig dat de regering vraagt om een korting op de Nederlandse bijdrage.

We zullen in de onderhandelingen pleiten voor strategische prioriteiten in de uitgaven van de EU, zegt de premier, zodat het beschikbare geld goed wordt besteed.

Handel

De EU zou de wereldwijde vrijhandel moeten stimuleren, vindt Hoogeveen (JA21), maar met de Industrial Accelerator Act lijkt juist te worden gekozen voor protectionisme. Dit is wat hem betreft de verkeerde richting. We moeten netjes omgaan met gemaakte handelsafspraken met andere landen, reageert Jetten.

Struijs (50PLUS) vraagt aandacht voor het grote belang van de Rotterdamse haven. Voor de handel, maar ook voor de aanvoer van militair materieel. Kijk daarom naar de veiligheid, zegt hij, en los problemen met de netcongestie en bureaucratie op. We moeten de weerbaarheid van Rotterdam goed borgen, zo reageert Jetten.

Voedselzekerheid

Hebben Nederland en Europa wel genoeg aandacht voor het belang van voedselzekerheid? Vermeer (BBB) heeft daar twijfels over en ziet dat boeren weggepest worden door onnodig strenge regelgeving. Hij wijst erop dat door bijvoorbeeld oorlogen de invoer van voedsel kan stilvallen.

De Kamer stemt op 17 maart over de ingediende moties.

Zie ook:

  • Het overzicht van de laatste debatten in het kort.
  • De geredigeerde woordelijke verslagen van Kamervergaderingen (het stenogram). Deze zijn maximaal vier uur na het uitspreken beschikbaar.
  • Kijk debatten terug via Debat Direct.