Begroting Buitenlandse Handel en Ontwikkelingshulp afgerond

15 januari 2026, begroting -De Kamer debatteert met staatssecretaris De Vries (Buitenlandse Handel en Ontwikkelingshulp) over de begroting voor 2026.

Richten op verschillende exportmarkten is verstandig om minder afhankelijk te worden, zegt De Vries. Het handelsverdrag met de Mercosur-landen is daarvan een goed voorbeeld. Zorgt dit verdrag niet voor risico's? Sommige sectoren krijgen meer concurrentie, erkent de staatssecretaris, maar andere krijgen juist meer mogelijkheden om te exporteren. Het totale effect is volgens haar positief.

Nederland zou zich binnen Europa moeten inzetten voor het sluiten van meer handelsakkoorden, vindt Hoogeveen (JA21), bijvoorbeeld met India en Indonesië. Bamenga (D66) is het daarmee eens, maar daarbij moet volgens hem wel voldoende aandacht zijn voor zaken als mensenrechten, milieu en klimaat. Meer handel is goed, maar zou niet mogen leiden tot een "race to the bottom" bij onderwerpen als arbeidsrechten en duurzaamheid, vindt Dassen (Volt).

Van Baarle (DENK) is kritisch over de onderhandelingen met de Verenigde Arabische Emiraten over een handelsverdrag met de EU. Dit land steunt in de oorlog in Sudan de RSF, een organisatie die zich schuldig maakt aan etnische zuiveringen en genocide. Het is belangrijk dat er afspraken worden gemaakt over mensenrechten, reageert de staatssecretaris.

Bezuinigingen

Het kabinet heeft keuzes moeten maken, zegt De Vries, en heeft bezuinigd op ontwikkelingssamenwerking. De uitgaven zijn nog steeds gekoppeld aan het bruto nationaal inkomen (bni), maar zijn lager dan de OESO-norm van 0,7%. Die koppeling zorgt er wel voor dat het budget dit jaar stijgt, stelt Van der Burg (VVD) vast, wat voor sommigen een reden kan zijn om voor de begroting te stemmen.

Onder anderen Kröger (GroenLinks-PvdA), Ceder (ChristenUnie) en Stoffer (SGP) vragen om de begroting voor ontwikkelingssamenwerking toch weer te koppelen aan de OESO-norm. Maar er is geen budget voor het verhogen van de begroting, benadrukt de staatssecretaris. En er zijn ook fracties die juist wel willen bezuinigen.

Markuszower (PVV) wil helemaal stoppen met ontwikkelingshulp: Nederland is geen pinautomaat voor de rest van de wereld. Ontwikkelingshulp leidt volgens hem vaak tot afhankelijkheid, corruptie en verspilling. Het geld kan beter besteed worden aan koopkracht, veiligheid en zorg in Nederland.

Van Ark (CDA) vraagt naar de Afrikastrategie uit 2023. Bezuinigingen betekenen volgens haar dat we minder kunnen doen. Hoge schulden kunnen er bijvoorbeeld voor zorgen dat landen te weinig middelen hebben voor gezondheidszorg. De staatssecretaris ziet hier een rol weggelegd voor internationale organisaties als het IMF.

Gaza

Moet Nederland geld vrijmaken voor de wederopbouw van Gaza? Er moet veel gebeuren, erkent de staatssecretaris. Nederland zal daar volgens haar een bijdrage aan leveren, maar ze wil zich nog niet vastleggen op de omvang daarvan.

De humanitaire nood in Gaza is groot, stelt Dobbe (SP) vast. Daarom zou de financiering van UNRWA wat haar betreft weer verhoogd moeten worden. Teunissen (PvdD) is het daarmee eens, ook omdat uit VN-onderzoek blijkt dat eerdere verdachtmakingen tegen de organisatie niet blijken te kloppen.

De Vries wil de hulp aan Gaza (ook) via andere kanalen laten lopen. Het is volgens haar niet goed om voor hulpverlening afhankelijk te zijn van slechts één organisatie.

Het debat over de begroting begon op 14 januari met de inbreng van de woordvoerders. De Kamer stemt op 20 januari over de ingediende moties en op een later moment over de begroting.

Zie ook:

Het overzicht van de laatste debatten in het kort
De geredigeerde woordelijke verslagen van Kamervergaderingen (het stenogram). Deze zijn maximaal vier uur na het uitspreken beschikbaar.
Kijk debatten terug via Debat Direct