Schriftelijke vragen : Negatieve adviezen van ambtenaren en adviseurs over afspraken met Tata Steel.

Vraag 1

Bent u bekend met het bericht van 15 juli in het FD «Ambtenaren Financiën adviseerden
negatief over afspraken met Tata Steel»?1

Vraag 2

Kunt u bevestigen dat dit advies is opgesteld ter voorbereiding van het overleg van
bewindspersonen op 26 september, en kunt u de volledige beslisnota (ongelakt, voor
zover de wet dit toestaat) alsnog aan de Kamer doen toekomen?

Vraag 3

Aangezien de eerste, en daarmee waarschijnlijk de voornaamste reden, waarom er negatief
geadviseerd wordt volledig is weggelakt, en dit het ingewikkeld voor de Kamer maakt
om de overheid goed te kunnen controleren, kunt u minstens deze zin alsnog delen met
de Kamer (in het kader van Artikel 68 van de Grondwet) of op zijn minst openbaar maken
over welk onderwerp die zin gaat?

Vraag 4

Ben u bereid daarnaast de Kamer (in het kader van Artikel 68 van de Grondwet) te informeren
over het volledige besluitvormingsproces, inclusief de missende passages uit de Woo-documenten
die inhoudelijk relevant zijn?

Vraag 5

Er wordt aangegeven dat meningen van de verschillende bewindspersonen over het tekenen
van de Joint Letter of Intent (JLoI) niet gedeeld kunnen worden. Het is echter wel
van belang om te weten welke redenen bewindspersonen hadden die niet wilde tekenen;
ging dit bijvoorbeeld om de staatskas, economie, gezondheid en/of milieu?

Vraag 6

Wat was de precieze aard van het risico dat ambtenaren aanduidden als «subsidiefuik»?
En hoe beoordeelt u de vrees dat steun aan Tata Steel hierdoor structureel van karakter
zou kunnen worden in plaats van eenmalig? Op welke onafhankelijke en recente bronnen
baseert u uw mening?

Vraag 7

Welke aannames over toekomstige staalprijzen en energiekosten lagen ten grondslag
aan de business case voor de JLoI, en op welke bronnen en scenario's waren deze aannames
precies gebaseerd?

Vraag 8

Kunt u toelichten waarom de aannames van ambtenaren als onvoldoende onderbouwd werden
bestempeld, en bent u bereid deze aannames extern te laten valideren voordat een definitieve
maatwerkafspraak wordt gesloten? Zo nee, waarom niet en op welke onafhankelijke bronnen
baseert u uw mening?

Vraag 9

Hoe verhoudt de door het kabinet voorgenomen maatwerkafspraak met Tata Steel zich
tot de PWC-conclusie dat DRI-installaties op zowel waterstof als gas in centraal Europa,
en dus ook Nederland, niet kunnen concurreren met productie van ijzer uit ijzererts
in andere delen van de wereld, ook na inachtneming van CBAM?2 Kunt u dat met recente en onafhankelijke bronnen onderbouwen?

Vraag 10

Op basis van welke concrete, door het kabinet onafhankelijk getoetste scenario’s en
prijsaannames voor CO2, energie en grondstoffen acht het kabinet het verantwoord om met een maatwerkafspraak
te investeren in een fabrieksconcept dat volgens PwC structureel niet kan concurreren,
en door welke onafhankelijke partij zijn deze scenario’s en aannames getoetst?

Vraag 11

Heeft het kabinet doorgerekend wat de langetermijngevolgen zijn voor werkgelegenheid,
staatssteunrisico’s en de kans op «stranded assets» voor de verschillende scenario’s
voor Tata Steel in Nederland, en door welke onafhankelijke partij zijn deze gevolgen
getoetst?

Vraag 12

Kan de Minister van KGG reflecteren op het feit dat onder andere milieuorganisaties,
omwonenden, de AMVI en de Expertgroep Gezondheid onvoldoende garanties zien voor gezondheidswinst,
maar haar voorganger als één van de belangrijke redenen om te tekenen de gezondheidswinst
benoemde? Op welke onafhankelijke bronnen en toetsing baseert u uw mening?

Vraag 13

Hoe staat het met de uitvoering van motie Oosterhout en Kostić om juridische consequenties
en risico’s voor de staat extern juridisch te toetsen en wanneer kan de Kamer een
analyse van de juridische consequenties en risico’s verwachten?3

Vraag 14

Waarom staat in de beslisnota dikgedrukt dat een totaalverbod op staalslakken grote
impact heeft op Tata Steel, en niet dat het schade brengt aan het milieu? Waarom weegt
de eventuele schade aan het Indiase bedrijf Tata Steel zwaarder dan de schade aan
omwonenden, de leefomgeving en de gehele samenleving?

Vraag 15

Vindt u het de taak van de overheid om zich zorgen te maken over de businesscase van
Tata Steel wanneer giftige staalslakken niet meer klakkeloos door het hele land kunnen
worden verspreid, of moet de nadruk van de overheid liggen om zo snel mogelijk deze
afvalstof niet meer de leefomgeving te laten vervuilen?

Vraag 16

Kunt u reflecteren op het statement «in een krappe arbeidsmarkt is het argument voor
behoud van werkgelegenheid minder relevant», en waarom het kabinet werkgelegenheid
dan toch als argument aandraagt als reden om de maatwerkafspraken te sluiten?

Vraag 17

Aangezien in de brief staat dat waterstof te duur is en biomethaan gebruikt zal worden,
hoe groot wordt bij doorvoering van de plannen de vraag van Tata Steel naar biomethaan,
en is er voldoende biomethaan beschikbaar om Tata Steel hierin te voorzien? Zijn deze
cijfers onafhankelijk gevalideerd en zo niet, bent u bereid deze cijfers alsnog te
laten valideren?

Vraag 18

Kunt u schetsen en onderbouwen in welke mate de biomethaan zal komen uit de vee-industrie
en hoe u het gevaar van een lock-in dan beoordeelt?

Vraag 19

Hoe groot is de klimaatwinst nog wanneer de overstap naar biomethaan wordt gemaakt,
wanneer ook wordt gekeken naar de bredere klimaatimpact van onder andere de afhankelijkheid
van de bio-industrie die wordt gecreëerd door een enorme vraag naar biomethaan?

Vraag 20

Aangezien wordt aangegeven dat stukken die gaan over een standpunt van een organisatie
wat betreft biomethaan niet gedeeld kunnen worden, kunt u aan deze organisatie vragen
of de gegevens uit de brief die ze hebben gestuurd alsnog openbaar mag worden gemaakt
in het belang van de besluitvorming door de Kamer? Zo nee, waarom niet?

Vraag 21

Aangezien Tata Steel ook door wetgeving, zoals rond het EU-ETS, wordt aangezet tot
het reduceren van zijn klimaatimpact, in hoeverre is de additionaliteit van de maatregelen
onder de maatwerkafspraken vastgesteld en onafhankelijk getoetst? Hoeveel klimaatimpact
wordt er gegarandeerd «bovenwettelijk» gereduceerd zoals steeds wordt gesteld?

Vraag 22

Welke andere maatregelen zijn overwogen om Tata Steel te laten verduurzamen, en waarom
wordt hier niet gekozen voor normerend beleid, in plaats van het financieel belonen
van slecht gedrag van een bedrijf dat jarenlang de regels overtreedt, niet op tijd
heeft geïnvesteerd in onderhoud en door de toezichthouder «opportunistisch en calculerend»
wordt genoemd?

Vraag 23

Aangezien in de JLoI is vastgelegd dat veranderingen aan de CO2-heffing een opzeggrond vormen voor Tata Steel, hoe groot schat u de risico’s dat
dit en ander (klimaat, financiën, etc.) beleid negatief worden beïnvloed door eventuele
maatwerkafspraken en in welke mate? Welk precedent schept dit voor afspraken met andere
bedrijven of industrieën?

Vraag 24

Klopt het dat ambtenaren twijfels hebben geuit over de levensvatbaarheid van Tata
Steel op langere termijn? Zo ja, welke concrete twijfels waren dit en in hoeverre
wegen deze mee in de besluitvorming over de maatwerkafspraak?

Vraag 25

Waarom is, ondanks dit ambtelijk advies, toch besloten de intentieverklaring te ondertekenen?
Welke afweging heeft daaraan ten grondslag gelegen?

Vraag 26

De Minister heeft ondertekend «op voorwaarde dat een aantal alternatieve scenario's
zou worden onderzocht», dus kunt u exact aangeven welke scenario's dit zijn, door
wie deze worden onderzocht en wanneer de resultaten daarvan met de Kamer worden gedeeld?

Vraag 27

Aangezien ambtenaren adviseerden deze scenario's door een extern, onafhankelijk bureau
te laten uitvoeren, is dit advies overgenomen? Zo nee, waarom niet, en wie voert het
onderzoek dan wel uit? Wanneer kan de Kamer een analyse van de scenario’s verwachten?

Vraag 28

Is er inmiddels een oplossing gevonden voor de saneringskosten van de grond indien
Tata Steel op enig moment zou besluiten te vertrekken of de productie te staken? Zo
nee, welk bedrag houdt het kabinet hiervoor aan, gegeven dat het eerdere rapport-Wijers
sprak over een niet-onderbouwd bedrag tot € 12 miljard en het kabinet heeft toegegeven
dat daar geen grondige berekeningen voor zijn?

Vraag 29

Bent u bereid, gelet op deze onzekerheid over saneringskosten, harde financiële waarborgen
in de eventuele maatwerkafspraak op te nemen zodat Tata Steel deze kosten op zich
moet nemen, ook gezien de uitspraak van het OM over sanering van 14 juli?

Vraag 30

Bent u bereid om, voordat een definitieve maatwerkafspraak eventueel wordt gesloten,
deze eerst integraal aan de Kamer voor te leggen, zodat de Kamer zich kan uitspreken
over de voorwaarden waaronder overheidsgeld richting Tata Steel gaat?

Vraag 31

Aangezien in de beslisnota duidelijk is gemaakt dat onder de JLoI uitgekomen kan worden
zonder juridische of budgettaire gevolgen, overwegen de bewindspersonen dit nu gezien
onder andere de strafzaak en andere ontwikkelingen rondom Tata Steel?

Vraag 32

Is er voor de beantwoording van deze vragen contact geweest met Tata Steel? Zo ja,
welke informatie is precies gedeeld en in welke vragen en hoe is die informatie in
de beantwoording verwerkt?

Vraag 33

Kunt u deze vragen één voor één, in het licht van Artikel 68 van de Grondwet en in
ieder geval voor het volgende Tata Steel debat beantwoorden?