Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van de leden Ceulemans en Boomsma over het bericht "Hulporganisaties stoppen met werkzaamheden bij Ter Apel: 'Kan niet langer veilig'"

Antwoord van Minister Van den Brink (Asiel en Migratie) (ontvangen 20 juli 2026).

Vraag 1

Bent u bekend met het bericht «Hulporganisaties stoppen met werkzaamheden bij Ter
Apel: «Kan niet langer veilig»»?1

Antwoord 1

Ja.

Vraag 2

Kunt u een feitelijk overzicht geven van de (gewelds)incidenten die zich de afgelopen
weken op en rond het voorterrein van het aanmeldcentrum in Ter Apel hebben voorgedaan,
uitgesplitst naar aantal, aard en ernst? Wat is de stand van zaken rond aanhoudingen
en verdere vervolgstappen?

Antwoord 2

In dat verband verwijs ik u naar de tertaalrapportages die door het college van B&W
van de gemeente Westerwolde periodiek met de Raad wordt gedeeld2. Daarnaast publiceert de politie de politiecijfers proactief op de website: data.politie.nl. Op deze website worden driemaandelijks de maandcijfers van de politie gepubliceerd
op gemeente/plaats-niveau.

Vraag 3 en 4

Om hoeveel personen gaat het bij de door het Rode Kruis genoemde «kleine groep overlastgevers»?
Is dit een vaste groep of een steeds wisselende groep qua samenstelling?

Wat is bekend over hun nationaliteit, hun verblijfslocatie, hun verblijfsstatus en
de fase van hun asielprocedure? Gaat het hierbij inderdaad weer om veiligelanders?

Antwoord 3 en 4

Voor zover nu bekend, werd de overlast veroorzaakt door een relatief kleine groep
mensen, vaak met een kansarme asielaanvraag, die op de locatie Ter Apel verbleef of
mensen van elders zonder een asielaanvraag.

Vraag 5

Hoeveel van deze personen waren al eerder in beeld wegens overlastgevend of crimineel
gedrag? Hoe en met welke maatregelen is tegen hen opgetreden en met welk resultaat?

Antwoord 5

In de eerste twee weken van juli zijn elf aanhoudingen verricht. Een deel van de verdachten
waren eerder bekend bij de politie. Alle elf zaken worden door het Interventieteam
van de IND met voorrang behandeld ten behoeve van snelle en slagvaardige afdoening
van asielprocedure. De strafrechtelijke afdoening dient eerst te zijn afgerond, voordat
aansluitende vreemdelingenrechtelijke maatregelen kunnen worden getroffen.

Vraag 6

Waarom kan deze groep al geruime tijd ernstige overlast en agressie op het voorterrein
blijven veroorzaken? Welke juridische of praktische belemmeringen staan volgens u
in de weg om hier daadkrachtig tegen op te treden?

Antwoord 6

Het COA heeft op 20 mei jl. het besluit moeten nemen om over te gaan tot gecontroleerde
toegang voor de opvanglocatie in Ter Apel, vanwege de aanhoudende druk op deze locatie
door het landelijke tekort aan opvangplekken. Hierdoor is het niet mogelijk om asielzoekers
vanuit Ter Apel voldoende door te laten stromen naar locaties elders in Nederland.
Door deze gecontroleerde toegang is de situatie ontstaan dat asielzoekers die niet
in aanmerking komen voor opvang op grond van de kwetsbaarheidstoets tijdelijk op het
voorterrein bij de opvanglocatie verblijven.

In de afgelopen zeven weken hebben verschillende incidenten plaatsgevonden op het
voorterrein in Ter Apel. De overlast werd veroorzaakt door een relatief kleine groep
mensen, vaak met een kansarme asielaanvraag, die op de locatie Ter Apel verbleef of
mensen van elders zonder een asielaanvraag. Er zijn verschillende maatregelen genomen
om de veiligheid van de hulpverleners, medewerkers en asielzoekers te kunnen borgen.Dit
heeft er helaas niet voor gezorgd dat de situatie in Ter Apel structureel verbeterd
is. Om die reden zijn aanvullende maatregelen genomen waar ik uw Kamer per brief3 op 13 juli jl. over geïnformeerd.

Vraag 7 en 8

Deelt u de mening dat deze groep geen minuut langer iets op het voorterrein, in Ter
Apel en in Nederland te zoeken heeft? Zo nee, waarom niet? Zo ja, deelt u de mening
dat alle inzet erop gericht moet zijn deze groep per direct Nederland uit te krijgen?

Bent u bereid deze personen aansluitend met voorrang in bewaring te stellen en zo
snel mogelijk uit te zetten of over te dragen aan de verantwoordelijke lidstaat? Zo
nee, waarom niet, en welke maatregel stelt u dan in de plaats daarvan voor?

Antwoord 7 en 8

Uitgangspunt is dat bij strafbare feiten normerend wordt opgetreden. Dat vereist nauwe
samenwerking tussen de strafrechtketen, vreemdelingenketen en lokale driehoek. Voor
verdachten moet duidelijk zijn dat het plegen van een misdrijf direct gevolgen heeft
in de vorm van lik-op-stuk. De inzet van de vreemdelingenketen is erop gericht om
de asielprocedures van overlastgevers snel- en slagvaardig af te doen, waarbij de
IND na een onherroepelijke veroordeling altijd beziet of intrekking of weigering van
een asielvergunning mogelijk is, en de DTenV direct na afwijzing voortvarend inzet
op terugkeer naar land van herkomst of overdracht naar de verantwoordelijke lidstaat.

Vraag 9

Welke maatregelen zijn en worden getroffen om te voorkomen dat deze groep voor nog
meer ellende en overlast in het dorp Ter Apel en omgeving gaat zorgen?

Antwoord 9

Bij brief van 13 juli jl. heb ik uw Kamer nader geïnformeerd over extra maatregelen4.

Vraag 10

Kunt u deze vragen afzonderlijk en zo spoedig mogelijk beantwoorden?

Antwoord 10

Omwille van de leesbaarheid heb ik soms de beantwoording van vragen samengetrokken.