Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van de leden Raijer en Wilders over het bericht 'UvA's Room for Disc

Antwoord van Minister Letschert (Onderwijs, Cultuur en Wetenschap) (ontvangen 8 juni
2026). Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2025–2026, nr. 1831.

Vraag 1

Bent u op de hoogte van het bericht van GeenStijl «UvA’s Room for Discussion trekt
uitnodiging Vlaams Belang politicus in om veiligheid en andere redenen»?1

Antwoord 1

Ja.

Vraag 2

Deelt u de mening dat de Universiteit van Amsterdam (UVA) opnieuw zwicht voor activistische
druk door de uitnodiging aan Tom van Grieken van Vlaams Belang in te trekken en dat
universiteiten geen politieke filterbubbel mogen zijn waar alleen welgevallige meningen
welkom zijn? Zo nee, waarom niet?

Antwoord 2

Ik wil voorop stellen dat universiteiten bij uitstek de plekken in de samenleving
zijn voor open debat en dialoog, waarin ruimte is voor een diversiteit aan perspectieven,
zolang dit gebeurt binnen de grenzen van de wet en met inachtneming van de academische
kernwaarden. Het is aan de instellingsbesturen om, bij het faciliteren of organiseren
van bijeenkomsten, in iedere casus een nieuwe afweging te maken of iemand kan komen
spreken. Daarbij moeten zij zowel de academische vrijheid en de vrijheid van meningsuiting,
alsook de veiligheid op de campus waarborgen. Ik vertrouw erop dat zij die afwegingen
weloverwogen maken en dat dat ook in dit geval is gebeurd. Zo heeft de UvA mij laten
weten dat het studentenplatform Room for Discussion heeft besloten het interview te
annuleren. Dit hebben zij gedaan na consultatie bij de UvA en op basis van een brede
afweging. Daarbij is gekeken naar de veiligheid en de benodigde veiligheidsmaatregelen,
maar ook naar de gevolgen voor onderwijs en onderzoek, logistieke overwegingen, eventuele
protocollaire eisen en de wensen van de gast.

Vraag 3

Kan u aangeven of er nog sprake is van academische vrijheid of dat deze is ingeruild
voor ideologische censuur?

Antwoord 3

Ik deel niet uw opvatting dat de academische vrijheid is ingeruild voor ideologische
censuur. Wel is en blijft het van groot belang dat de academische vrijheid gewaarborgd
en actief beschermd wordt. Vanwege de signalen dat de academische vrijheid onder druk
staat, lopen er verschillende trajecten die bijdragen aan het inzicht in de academische
vrijheid in Nederland en het handelingsperspectief om deze beter te borgen en beschermen.
De KNAW werkt bijvoorbeeld aan twee adviezen; juridische borging van academische vrijheid
en vrijheid van meningsuiting in de wetenschappelijke sector. Het is van belang dat
deze twee vrijheden van elkaar worden onderscheiden. Daarnaast start ik, naar aanleiding
van motie Heite, een onafhankelijk onderzoek naar de zorgen over het gebrek aan pluriformiteit
in de wetenschap waarvan ik de resultaten dit najaar verwacht.2

Vraag 4

Kan u aangeven of universiteiten gebruik mogen maken van veiligheid als een smoes
of veiligheid mogen misbruiken als excuus om politiek onwelgevallige sprekers te weren?
Zo nee, welke maatregelen gaat u hiertegen nemen?

Antwoord 4

Ik neem afstand van de suggestie dat universiteiten veiligheid als smoes inzetten
of als argument misbruiken om onwelgevallige sprekers te weren. Zoals toegelicht onder
vraag 2 vertrouw ik erop dat universiteiten in elke casus een weloverwogen afweging
maken, waarbij zij veel waarde hechten aan de academische vrijheid en de vrijheid
van meningsuiting.

Vraag 5

Bent u bereid om universiteiten die structureel de vrijheid van meningsuiting ondermijnen,
financieel te korten? Zo nee, waarom niet?

Antwoord 5

Ik ben daar niet toe bereid en ik heb ook geen indicaties dat hier sprake van zou
zijn.

Vraag 6

Herkent u dat dit soort incidenten bijdragen aan een angstcultuur op universiteiten
waar afwijkende meningen worden weggezet en linkse groepsdruk de norm is? Zo nee,
waarom niet?

Antwoord 6

Nee, ik herken niet dat dergelijke incidenten bijdragen aan een angstcultuur. Het
is te betreuren dat evenementen soms vanwege veiligheidsredenen moeten worden afgezegd.
Iedereen moet zich veilig voelen om mee te doen aan het open debat, waar de ruimte
is voor verschillende perspectieven en waar het ook mag schuren. Zoals eerder aangegeven
in vraag 2 zetten bestuurders zich elke dag weer in voor academische vrijheid en de
vrijheid van meningsuiting, maar hebben ze daarbij ook de ingewikkelde taak om de
veiligheid te waarborgen.