Mededeling (uitstel antwoord) : Uitstel beantwoording vragen het lid Vermeer over het artikel 'IPCC schrapt rampscenario: opwarming hooguit nog ‘maar’ 3,5 graden in 2100'

Mededeling van Minister Karremans (Infrastructuur en Waterstaat) (ontvangen 5 juni
2026).

Vraag 1

Kunt u bevestigen dat nationaal en internationaal onderzoekers al bijna tien jaar
waarschuwen dat het RCP8.5-scenario onwaarschijnlijk is en niet meer gebruikt zou
moeten worden voor beleidsdoeleinden?1,
2,
3

Vraag 2

Waarom heeft het Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC) en in het verlengde
daarvan het Koninklijk Nederlands Meteorologisch Instituut (KNMI) dit advies al die
jaren in de wind geslagen?

Vraag 3

Kunt u bevestigen dat sinds de publicatie van dit RCP8.5-scenario in 2011 er wereldwijd
naar schatting meer dan 100.000 wetenschappelijke artikelen zijn verschenen die gebruikmaken
van dit scenario en een veelvoud aan media-uitingen?

Vraag 4

Hoe kijkt u daarop terug, nu blijkt dat dat scenario nooit plausibel is geweest?

Vraag 5

Kunt u bevestigen dat het midden-scenario voortaan als «business as usual» mag worden
gezien/gebruikt?

Vraag 6

Deelt u de mening dat op basis van het RCP8.5- (en diens opvolger het SSP5-8.5) scenario
het IPCC, het KNMI en in het verlengde daarvan ook de Nederlandse overheid veel te
alarmistisch zijn geweest over klimaatverandering?

Vraag 7

Gaat u de overheidspagina over klimaatverandering met spoed herschrijven in het licht
van de «nieuwe» inzichten omdat daar bijvoorbeeld nog staat dat de zeespiegel in 2100
wel 1,2 meter (of zelfs 2 meter) kan stijgen maar dat dit was gebaseerd op het RCP8.5-scenario?4

Vraag 8

Heeft u de reactie van het KNMI gezien5 op de nieuwe scenario’s en vindt u het acceptabel dat het instituut zelfs nu nog
doet alsof er niets veranderd is dat hoewel het KNMI erkent dat RCP8.5 niet langer
realistisch is, toch weigert haar eigen scenario’s, die op RCP8.5 gebaseerd zijn,
aan te passen?

Vraag 9

Misleidt het KNMI hiermee alle sectoren en (lagere) overheden die gebruikmaken van
de KNMI-scenario’s en gedraagt het KNMI zich in Nederland daarmee niet veel te veel
als eenoog Koning (een kennismonopolist)?

Vraag 10

Hoe kan het dat het IPCC in haar zesde rapport in 2021 al waarschuwde dat RCP8.5 (en
SSP5-8.5) niet langer plausibel was en het KNMI bij de 2023 klimaatscenario’s dit
scenario toch gewoon weer inzette?6

Vraag 11

Kunt u het KNMI vragen met spoed en in het Engels een reactie te schrijven op de kritiek
van Pielke Jr, aangezien de internationaal zeer goed in dit dossier ingevoerde onderzoeker
Roger Pielke Jr op social media onmiddellijk de publieke reactie van het KNMI op de
nieuwe scenario’s bekritiseerde7 en volgens hem de reactie van het KNMI diverse «onjuiste beweringen» zou bevatten
en ook Volkskrant-journalist Maarten Keulemans constateerde dat op social media platform
X8 wat natuurlijk zeer ernstig zou zijn voor een overheid die zelf zegt het bestrijden
van mis- en desinformatie zo belangrijk te vinden?

Vraag 12

Kunt u ervoor zorgen dat het PBL, het KNMI en bewindslieden als uzelf voortaan de
echte reden geven voor het verlaten van RCP8.5 en kunt bevestigen dat een belangrijk
kritiekpunt van Pielke Jr klopt dat diverse onderzoekers, waaronder Detlef van Vuuren
van het PBL, de eerste auteur van de nieuwe scenariopaper9, en ook het KNMI, ten onrechte beweren dat het «rampenscenario» is verlaten vanwege
het succes van het beleid, met name het goedkoper worden van zonne- en windenergie
en ook de Minister suggereerde dit in haar interview bij het programma Ongehoord Nieuws
maar dat de werkelijke reden dat het «rampenscenario» is verlaten is dat de aannames
erachter altijd al onrealistisch geweest zijn, namelijk een explosieve stijging van
steenkoolgebruik in de 21e eeuw?

Vraag 13

Kunt u laten onderzoeken hoe het mogelijk is geweest dat juist dit niet plausibele
RCP8.5-scenario gebruikt werd als het enige referentie- of ook wel business-as-usual-scenario?

Vraag 14

Deelt u de mening dat RCP8.5 nooit als referentiescenario gelabeld had moeten worden
en dat beleidsmakers daarmee jarenlang op het verkeerde been zijn gezet?

Vraag 15

Kunt u navragen en toelichten waarom het PBL het niet eens opportuun achtte om een
persbericht de deur uit te doen, terwijl een PBL-medewerker eerste auteur van de internationale
paper is waarmee de nieuwe IPCC-scenario’s zijn gelanceerd?

Vraag 16

Zou dit ook niet gebeurd zijn als het nieuwe hoogste scenario hoger uitgevallen zou
zijn dan RCP8.5, met andere woorden als de boodschap had kunnen zijn «it is worse
than we thought» en deelt u de mening dat dergelijke institutionele bias ongewenst
is?

Vraag 17

Kunt u bevesboektigen dat het nieuwe hoogste scenario CMIP7 High geen referentiescenario
is en dus niet als zodanig gebruikt en gecommuniceerd moet worden?

Vraag 18

Kunt u bevestigen dat dit betekent dat toekomstig eventueel beleidssucces nooit gerelateerd
kan worden aan dit scenario?

Vraag 19

Kunt u bevestigen dat het nieuwe hoge scenario (CMIP7 High) gebaseerd is op het SSP3-scenario
en niet op het eerder gebruikte SSP5-scenario?

Vraag 20

Kunt u met spoed laten uitzoeken hoe het mogelijk is dat dit scenario uitgaat van
een bevolkingstoename in 2100 van maar liefst 14,5 miljard mensen10, wat haaks staat op projecties van de VN (+/– 10 miljard in 2100) en het IMHE (+/–
9 miljard in 2100)?

Vraag 21

Deelt u de mening dat het niet opnieuw moet gebeuren dat de klimaatgemeenschap tien
jaar of langer gaat werken met scenario’s die uitgaan van achterhaalde aannames?

Vraag 22

Kunt u bevestigen onder de aanname van staand beleid («current policies») dat temperatuurprojecties
in 2100 uitkomen op ongeveer 2,5 graden opwarming11 en als je dat zou combineren met realistischere aannames voor bevolkingsgroei en
economische groei het tweegradendoel van Parijs zelfs haalbaar lijkt zonder aanvullend
beleid?12

Vraag 23

Deelt u de mening dat er veel meer toezicht nodig is op de samenstelling en de werkwijze
van de internationale commissie die de IPCC-scenario’s vaststelt, bijvoorbeeld omdat
Roger Pielke Jr zijn zorgen heeft uitgesproken13 over de samenstelling en het gebrek aan toezicht op de internationale commissie en
waar slechts twee instituten (IIASA en PIK) die commissie domineren en transparantie
over wat er besproken wordt tijdens meetings volledig ontbreekt?

Vraag 24

Zo ja, wat gaat u internationaal doen om dat voor elkaar te krijgen?

Vraag 25

Gaat u het KNMI nu de opdracht geven haar scenario’s op de nieuwste ontwikkelingen
aan te passen en hiermee niet te wachten tot het KNMI volgens eigen planning pas in
2029 of 2030 met een update komt?

Vraag 26

Kunt u de Kamer met spoed een eerste inventarisatie sturen van de projecten in Nederland
die gebaseerd zijn op RCP8.5 en/of SSP5-8.5 zodat de Kamer kan zien hoe dit scenario
heeft doorgewerkt in de samenleving?

Vraag 27

Kunt u in het bijzonder aangeven wat de consequenties zijn van de nieuwe inzichten
voor het Nationaal Deltaprogramma waarin de Deltascenario’s 202414 voor 50% zijn gebaseerd op het nu geschrapte SSP5-8.5-scenario?

Vraag 28

Betekenen de nieuwe inzichten dat we fors kunnen bezuinigen op het jaarlijkse budget
voor het Deltaprogramma dat ongeveer 1,9 miljard euro bedraagt?

Vraag 29

Kunt u deze vragen afzonderlijk beantwoorden?

Mededeling

Op 21 mei jl. heeft het lid Vermeer (BBB) schriftelijke vragen gesteld aan Minister
van Klimaat en Groene Groei en mij over het artikel «IPCC schrapt rampscenario: opwarming
hooguit nog «maar» 3,5 graden in 2100», kenmerk: 2026Z10550.

De vragen kunnen niet binnen de gestelde termijn worden beantwoord, gezien de noodzakelijke
afstemming met andere departementen.

Ik zal u de antwoorden zo spoedig mogelijk doen toekomen.