Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van de leden Dobbe en Bamenga over het huidige bezoek van de Minister aan Egypte

Antwoord van Minister Sjoerdsma (Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking)
(ontvangen 2 juni 2026).

Vraag 1

Welke doelen heeft u gesteld aan uw bezoek aan Egypte?

Antwoord 1

Egypte is een belangrijke strategische partner voor Nederland in de regio. Mijn bezoek
bood de gelegenheid voor verdieping van onze bilaterale relatie op thema’s als handel,
migratiesamenwerking en humanitaire hulp.

Onderdeel van mijn bezoek was o.a. een succesvolle handelsmissie op tuin- en akkerbouw
die bijdroeg aan kansen voor het Nederlands bedrijfsleven, maar ook als doel had nader
inzicht te krijgen in de economische en maatschappelijke uitdagingen waar Egypte momenteel
voor staat. Ook bood mijn bezoek de gelegenheid de samenwerking op het gebied van
water verder te verdiepen, o.a. door betrokkenheid van het Nederlandse bedrijfsleven
een impuls te geven. Nederland en Egypte vieren dit jaar 50 jaar watersamenwerking.

Mijn bezoek was ook een goede gelegenheid voor het bevestigen van de goede bilaterale
migratiesamenwerking met Egypte als migratiepartnerland. Egypte is een belangrijk
herkomst- en transitland voor migranten en vangt veel vluchtelingen op.

Een ander doel van dit bezoek was steun uitspreken voor de rol die Egypte speelt bij
het leveren van humanitaire hulp aan Gaza. Ik heb ook de Nederlandse bijdrage aan
humanitaire hulp in Gaza en het belang van humanitaire toegang benadrukt.

Vraag 2

Spreekt u tijdens uw bezoek ook over de situatie van Soedanese en Palestijnse vluchtelingen
waaronder medische evacuees en andere vluchtelingen die in Egypte verblijven? Zo ja,
met welke insteek en doel?

Antwoord 2

Tijdens mijn bezoek heb ik met verschillende partijen gesproken over de situatie van
vluchtelingen in Egypte. Egypte speelt een belangrijke rol bij de opvang van vluchtelingen
uit de regio. Onderwerpen hierbij waren onder andere de impact van de recente ontwikkelingen
in Soedan en het Midden-Oosten en de visie en verwachtingen van Egypte ten aanzien
van de vluchtelingenrespons. Ik heb in die gesprekken ook de kwetsbare positie van
vluchtelingen aan de orde gesteld. Tevens heb ik besproken hoe de Nederlandse inzet
bijdraagt aan de situatie van vluchtelingen in Egypte, waar er momenteel nog uitdagingen
liggen, en hoe we de samenwerking kunnen versterken. Een voorbeeld van deze Nederlandse
inzet is het PROSPECTS partnerschap, dat beoogt onder meer Soedanese vluchtelingen
en hun gastgemeenschappen in Egypte toegang te geven tot bescherming en basisdiensten
zoals onderwijs. Daarnaast steunt Nederland Save the Children, dat in Egypte werkt
aan de bescherming van kinderen van vluchtelingen en behandeling van ongeveer 600
patiënten, voornamelijk kinderen, uit Gaza. Deze patiënten en hun begeleiders krijgen
medische behandeling in private klinieken, inclusief noodzakelijke nazorg voor psychosociale
zorg, prothesen en fysiotherapie. Ik heb de Palestijnse medische evacuees uit Gaza
en hun begeleiders gesproken om inzicht te krijgen in hun ervaringen.

Vraag 3

Is aan u bevestigd dat er Palestijnse kinderen zijn die om medische redenen naar Egypte
zijn geëvacueerd maar daar geen hoog-specialistische zorg kunnen ontvangen? Bent u
voornemens extra hulp(inzet) voor deze kinderen en hun families beschikbaar te stellen,
en indien dat niet in de mogelijk is, medische evacuatie naar Nederland als optie
toe te voegen?

Antwoord 3

Tijdens mijn bezoek aan Egypte heb ik een beter eigen inzicht gekregen van de situatie
van patiënten, waaronder kinderen, uit Gaza die voor een medische behandeling in Egypte
verblijven. Duidelijk is dat Egypte een essentiële rol speelt in de medische hulpverlening
aan patiënten uit Gaza. Van alle landen uit de regio vangt Egypte het grootste aantal
medische evacuees uit Gaza op.

Nederland draagt middels diplomatieke inzet en een additionele bijdrage van EUR 25 miljoen
bij aan de versterking van de medische capaciteit in Gaza en de regio. Financiële
middelen worden via onze vaste humanitaire partners, zoals de Rode Kruis en Rode Halve
Maanbeweging, de Dutch Relief Alliance en VN-organisaties, ingezet ter ondersteuning
van zowel de acute als structurele medische capaciteit in Gaza en de regio.

Samen met deze organisaties blijft het kabinet kijken welke stappen het verder kan
nemen ter versterking van de medische capaciteit in Gaza en de regio. De observaties
tijdens mijn bezoek aan Egypte neem ik daarin mee. In lijn met mijn inbreng hierover
tijdens het Commissiedebat Humanitaire Hulp van 9 april jl. is uw Kamer toegezegd
dat in deze afweging de optie van een medische evacuatie van patiënten net buiten
Gaza ook meegenomen kan worden.

Aangezien het een groep kwetsbare patiënten betreft, wil het kabinet deze afweging
in alle zorgvuldigheid doen. U wordt hierover zo snel als mogelijk geïnformeerd.

Vraag 4

Bent u bekend met de kritiek van de Verenigde Naties (VN) en verschillende humanitaire
organisaties op de opvang en behandeling van vluchtelingen uit onder meer Soedan in
Egypte? Zo ja, wat is uw reactie? Bent u het met ons eens dat opvang van vluchtelingen
humaan moet zijn en hoe verhoudt zich dat tot deze kritiek?1

Antwoord 4

Ja. Tijdens mijn bezoek heb ik met verschillende organisaties gesproken over de opvang
en behandeling van vluchtelingen in Egypte. Deze organisaties hebben hun zorgen met
mij gedeeld. In mijn gesprekken met de Egyptische autoriteiten heb ik waardering uitgesproken
voor het feit dat Egypte zoveel vluchtelingen langdurig opvangt. Daarbij heb ik echter
ook opgeroepen tot een humane aanpak, met name waar het gaat om detentie of uitzetting
van kinderen. De autoriteiten zegden toe naar schrijnende situaties, zoals het scheiden
van gezinnen, te zullen kijken. Onze PROSPECTS partners zijn goed gepositioneerd om
hierbij te ondersteunen, ondermeer bij de ontwikkeling van het Egyptische asielsysteem.

Vraag 5

Bent u bereid de Europese Commissie op te roepen om de resterende miljarden uit het
Europese financiële steunpakket voor Egypte pas vrij te geven als wordt toegezegd
dat de rechten van Soedanese vluchtelingen zullen worden gerespecteerd?

Antwoord 5

Egypte ligt in een regio getekend door conflict en vangt al jaren heel veel vluchtelingen
op, terwijl het land zelf vele uitdagingen kent. Tegelijkertijd maken wij ons zorgen
over de positie van vluchtelingen bij aanhoudende conflicten en toenemende noden.
Nederland ondersteunt Egypte om het waardig opvangen van vluchtelingen mogelijk te
maken door o.a. het PROSPECTS programma. Dit gaat gepaard met de verwachting dat Egypte
vluchtelingen daadwerkelijk bescherming biedt.

Nederland benadrukt, zowel bilateraal als in multilateraal en EU verband, richting
Egypte dat behandeling van migranten en vluchtelingen in lijn met internationaal recht
en mensenrechten moet plaatsvinden. In lijn met motie Piri (Kamerstuk 21 501-02, nr. 3199) bepleit Nederland dat een deel van de EUR 200 miljoen onder het EU partnerschap
die is gereserveerd voor migratiesamenwerking besteed moet worden aan de verbetering
van bescherming en opvang van asielzoekers en vluchtelingen. Ook in de verdere uitwerking
van het EU partnerschap met Egypte zal Nederland aandacht blijven vragen voor de meest
kwetsbaren, zoals vluchtelingen.

Vraag 6

Bent u het eens met de vraagstellers dat het onacceptabel is dat Egypte steun geeft
aan de strijdende partijen in Soedan?

Antwoord 6

Het conflict in Soedan is buitengewoon complex. Er zijn vele Soedanese én niet-Soedanese
actoren betrokken, met uiteenlopende en vaak wisselende belangen.

Egypte heeft sterke historische, politieke, economische, militaire en maatschappelijke
banden met Soedan. Vanwege deze banden vervult Egypte een sleutelpositie bij het vinden
van een politieke oplossing voor het conflict in Soedan. Om die reden is Egypte ook
onderdeel van de Quad. De Quad is een samenwerkingsverband tussen de Verenigde Staten,
Verenigde Arabische Emiraten, Saoedi-Arabië en Egypte dat zich momenteel inspant om
een staakt-het-vuren te bereiken. Nederland spreekt Egypte, net als andere landen
in de regio, aan op zijn verantwoordelijkheid om bij te dragen aan de-escalatie en
een politieke oplossing, en benadrukt daarbij het belang van het naleven van internationaal
recht en een staakt het vuren.

Vraag 7

Bent u het met ons eens dat de oorlog in Soedan door steun van buitenaf in stand wordt
gehouden of in ieder geval langer duurt en heviger is dan het zou zijn zonder steun
van buitenaf?

Antwoord 7

Het kabinet deelt de zorg van de vragenstellers over de impact van buitenlandse steun
op het verloop van het conflict in Soedan. Nederland spreekt met alle landen in de
regio over de situatie in Soedan. In deze gesprekken brengt Nederland stelselmatig
zorgen over de humanitaire situatie naar voren, benadrukt het belang van het stoppen
van de wapentoevoer naar Soedan in algemene zin, en onderstreept het de noodzaak van
een staakt-het-vuren als eerste stap richting een politieke oplossing.

Daarnaast pleit Nederland binnen de Europese Unie voor een versterkte diplomatieke
inzet richting relevante regionale actoren en multilaterale organisaties die betrokken
zijn bij het conflict in Soedan (de VN, AU, IGAD en de League of Arab States).

Vraag 8

Bent u bereid om tijdens uw bezoek Egypte op te roepen de steun aan de SAF te stoppen
en om mee te helpen andere landen ook op te roepen de steun aan de RSF of de SAF te
stoppen?

Antwoord 8

Ik heb tijdens mijn contacten met Egypte de crisis in Soedan en de noodzaak tot beëindiging
van het geweld aan de orde gesteld. Egypte vervult, mede gezien zijn nauwe banden
met Soedan, een belangrijke rol bij het bevorderen van een politieke oplossing voor
het conflict en kan in Quad-verband een belangrijke bijdrage leveren aan het tot stand
komen van een mogelijk staakt-het-vuren.

Nederland zal Egypte, evenals andere landen in de regio, blijven aanspreken op zijn
verantwoordelijkheid om bij te dragen aan de-escalatie en een politieke oplossing.
Dat geldt voor alle vormen van steun die het conflict verlengen of verhevigen, aan
zowel de RSF en gelieerde milities als de SAF.

Vraag 9

Hoe zet u (handels)relaties met Egypte in om de druk op het stoppen van steun aan
de strijdende partijen in Soedan op te voeren?

Antwoord 9

De goede bilaterale relatie met Egypte, onder andere op het gebied van handel en onze
watersamenwerking, biedt de mogelijkheid in gesprekken ook zaken aan te kaarten waar
de Nederlandse en Egyptische standpunten uiteenlopen.

Vraag 10

Bent u bereid deze vragen met spoed en een voor een te beantwoorden?

Antwoord 10

De vragen zijn zo spoedig mogelijk en binnen de gestelde termijn beantwoord.