Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Van Eijk over het bericht 'ING ziet af van verkoop Russische dochter'

Antwoord van Minister Heinen (Financiën), mede namens de Ministers van Buitenlandse
Zaken en van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking (ontvangen 29 april
2026).

Vraag 1

Bent u bekend met het bericht «ING ziet af van verkoop Russische dochter»1?

Antwoord 1

Ja.

Vraag 2

Bent u in gesprek met ING om een vertrek uit Rusland en de beëindiging van activiteiten
in Rusland te vereenvoudigen en/of de activiteiten versneld af te bouwen?

Antwoord 2

Ik heb verschillende keren contact gehad met ING over het voornemen van ING om haar
dochterbedrijf in Rusland te verkopen. Ik doe geen inhoudelijke mededelingen over
deze contacten aangezien dit grotendeels gaat om bedrijfsvertrouwelijke informatie.
Wel kan ik aangeven dat ik ING op verzoek heb geïnformeerd over de toepasselijke EU-sanctiemaatregelen.
Ik ben verder niet actief betrokken bij het voornemen van ING om uit Rusland te vertrekken,
de besluitvorming daaromtrent en het proces van toestemming die ING nodig heeft van
de Russische autoriteiten voor verkoop van haar Russische dochter.

Vraag 3

Denkt u dat de Russische autoriteiten een verkoop van de Russische dochteronderneming
bewust blokkeren?

Antwoord 3

Ik heb geen informatie over de motivatie van de Russische autoriteiten om geen toestemming
te verlenen voor de beoogde verkoop van de Russische dochter van ING. Ik wil ook niet
speculeren over de mogelijke redenen van de Russische autoriteiten om geen toestemming
te geven voor de verkoop.

Vraag 4

Hoe beoordeelt u de toegang van de Russische economie tot Swift door de aanwezigheid
van westerse banken? Zijn er mogelijkheden om dit samen met de westerse banken te
beperken?

Antwoord 4

De sancties tegen Rusland moeten de mogelijkheden van Rusland beperken om de oorlog
in Oekraïne voort te zetten. Sancties maken het onder andere moeilijker voor Rusland
om de oorlog te bekostigen, mede door verschillende maatregelen die het betalingsverkeer
beperken. Door de sancties heeft een groot aantal Russische banken geen toegang meer
tot Swift. Swift is het beveiligde communicatienetwerk dat financiële instellingen
gebruiken om met elkaar te communiceren over betalingen. Swift verwerkt de betalingen
niet zelf.

Het doel van de sancties is daarmee niet om het gehele handels- en betalingsverkeer
met Rusland onmogelijk te maken. Zo zijn er in de sancties diverse uitzonderingen
opgenomen, bijvoorbeeld voor voedsel, rechtsbijstand en betalingen van contracten
afgesloten voordat sancties ingingen. Voor die toegestane handel blijft een vorm van
betalingsverkeer nodig. Doordat in Rusland nog een klein aantal banken aangesloten
is op Swift, kan de communicatie voor dergelijke betalingen toch plaatsvinden via
dat systeem.

Ik vind het belangrijk dat westerse banken terughoudend zijn in het faciliteren van
transacties van en naar Rusland. Tegelijkertijd heb ik er wel een voorkeur voor dat
financiële transacties die wel toegestaan blijven van en naar Rusland verlopen via
het reguliere bancaire betalingsverkeer. Het volledig beperken van het betalingsverkeer
via banken zou tot gevolg kunnen hebben dat minder goed controleerbare betalingskanalen
en/of -constructies worden gebruikt.

Vraag 5

Zijn er nog meer Nederlandse bedrijven met activiteiten in Rusland die moeite hebben
deze af te stoten? Welke rol speelt uw ministerie om dit te ondersteunen?

Antwoord 5

Op grond van het Russisch presidentieel decreet van september 2022 is het buitenlandse
bedrijven uit «onvriendelijke landen», waaronder de EU-lidstaten en de VS, verboden
hun Russische activiteiten zonder een speciale vergunning te verkopen. Over de vraag
of er meer Nederlandse bedrijven zijn die hiermee te maken hebben, kan ik vanwege
vertrouwelijkheid geen verdere uitspraken doen.

In algemene zin geldt dat de Minister van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking
Nederlandse bedrijven ondersteunt die zich uit Rusland willen terugtrekken, onder
meer door ontheffingen te verlenen voor de overdracht van gesanctioneerde goederen
die samenhangt met de verkoop van hun Russische activa. Op grond van EU-sanctieverordening
833/2014 is de overdracht van bepaalde goederen aan Russische entiteiten of voor gebruik
in Rusland in beginsel namelijk verboden. Diezelfde verordening biedt echter de mogelijkheid
om een ontheffing te verlenen wanneer de overdracht van deze goederen noodzakelijk
is voor de terugtrekking van een Europees bedrijf uit Rusland.