Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van de leden Vondeling en Faber over de schandalig lichte jeugddetentie voor 17-jarige jongens die lid waren van de terroristische organisatie IS

Antwoord van Staatssecretaris Van Bruggen (Justitie en Veiligheid) en de Minister
van Asiel en Migratie, mede namens de Minister van Justitie en Veiligheid (ontvangen
22 april 2026). Zie ook Aanhangsel Handelingen, vergaderjaar 2025–2026, nr. 1394

Vraag 1

Bent u bekend met het bericht «Rechter legt jeugddetentie op aan 17-jarige jongens
voor lidmaatschap IS»?1

Antwoord 1

Ja.

Vraag 2

Bent u het ermee eens dat jeugddetentie veel te slap is voor jihadisten die zich aansluiten
bij een terroristische organisatie zoals IS en dat terroristen, ongeacht hun leeftijd,
nooit jeugddetentie mogen krijgen maar volwassen straffen verdienen?

Antwoord 2

Het Internationaal Verdrag inzake de Rechten van het Kind (IVRK) verplicht Nederland,
als verdragsland, tot het hanteren van een apart jeugdstrafrecht met een pedagogische
benadering en bepaalt dat het volwassenstrafrecht niet op minderjarigen mag worden
toegepast. Daar geeft Nederland gevolg aan. Het ontwikkelingsperspectief van het kind
dient voorop te blijven staan bij het bepalen van de straf. In het jeugdstrafrecht
ligt de nadruk meer op de persoon en de omstandigheden van de verdachte en op gedragsbeïnvloeding
of heropvoeding dan op vergelding. Straffen en maatregelen in het jeugdstrafrecht
zijn intensiever en persoonsgerichter van aard dan die binnen het volwassenenstrafrecht.
De beschermende factoren, zoals de invloed van ouders of het behalen van een diploma,
worden in het jeugdstrafrecht benut om de jongere te laten resocialiseren in de maatschappij.

Wel heeft Nederland een voorbehoud gemaakt bij het IVRK waardoor de rechter de mogelijkheid
heeft om, wanneer aan de wettelijke criteria is voldaan, het volwassenstrafrecht toe
te passen op 16- en 17-jarigen.2 Dit is een zware maatregel waar niet licht over gedacht mag worden. Uiteindelijk
is het aan de rechter om in individuele zaken de feiten en omstandigheden te wegen
en tot een oordeel te komen.

Vraag 3

Bent u bereid om deze terroristen onmiddellijk het land uit te zetten, hen de toegang
tot Nederland voorgoed te ontzeggen en, indien van toepassing, hun Nederlandse nationaliteit
in te trekken? Zo nee, waarom beschermt u jihadisten in plaats van Nederlandse burgers?

Antwoord 3

Het kabinet neemt iedere dreigingsvorm tegen de nationale veiligheid uiterst serieus
en zet zich onverminderd in om terrorisme en extremisme in Nederland te voorkomen
en te bestrijden. De aanpak op terrorisme is breed en robuust, waarbij ketenpartners
van de inlichtingen- en veiligheidsdiensten nauw samenwerken om onze samenleving en
democratische rechtsorde te beschermen.

Zoals ook aangegeven in de beantwoording over de Kamervragen over 15 arrestaties in verband met aanzet tot terreur voor Islamitische
Staat (IS) via TikTok: Voor personen met de Nederlandse nationaliteit geldt dat het Nederlanderschap in
specifieke, wettelijk geregelde gevallen kan worden ingetrokken. Zo kan bij personen
die onherroepelijk zijn veroordeeld voor een terroristisch misdrijf intrekking van
het Nederlanderschap plaatsvinden als er – naast de Nederlandse – sprake is van een
tweede nationaliteit. Per zaak wordt een zorgvuldige afweging gemaakt op basis van
alle relevante omstandigheden.3

In zijn algemeenheid beziet de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) bij een onherroepelijke
veroordeling voor een misdrijf of dit gevolgen heeft voor het verblijfsrecht van een
vreemdeling. Dit is ook het geval indien de IND vaststelt dat er sprake is van een
gevaar voor de nationale veiligheid. Als de vreemdeling niet (meer) in het bezit is
van verblijfsrecht moet hij Nederland verlaten. Waar mogelijk wordt ingezet op gedwongen
terugkeer, met inachtneming van internationale verplichtingen, waaronder het verbod
op refoulement.

Vraag 4

Welke concrete maatregelen gaat u nemen om dit soort jihadistisch tuig in de toekomst
veel strenger te straffen, inclusief het uitsluiten van jeugddetentie voor terrorismegerelateerde
delicten.

Antwoord 4

Zie het antwoord op vraag 2.

Vraag 5

Bent u bereid om de vrienden en familie van deze terroristen grondig te onderzoeken
op terroristisch gedachtegoed en zo nodig ook tegen hen maatregelen te nemen, zoals
uitzetting of vervolging?

Antwoord 5

Wanneer sprake is (van verdenking) van strafbare feiten, is het aan de politie en
het Openbaar Ministerie om deze te onderzoeken en, waar mogelijk, te vervolgen. De
Minister van Justitie en Veiligheid treedt niet in deze bevoegdheden.

Vraag 6

Deelt u de mening dat het falende opengrenzenbeleid een regelrechte uitnodiging is
voor islamitisch terrorisme, waardoor Nederland verandert in een broeinest voor jihadisten?
Zo ja, bent u bereid om per direct onze grenzen te sluiten en een asielstop in te
voeren? Zo nee, waarom niet?

Antwoord 6

Het kabinet deelt deze kwalificatie niet. Hoewel in incidentele gevallen misbruik
kan worden gemaakt van migratiestromen, rechtvaardigt dit geen generieke maatregelen
gericht op gehele bevolkingsgroepen op basis van religie of herkomst.

Een algemene asielstop of een immigratiestop op basis van religie of herkomst uit
zogenoemde «islamitische landen» is bovendien niet verenigbaar met de Grondwet, het
Unierecht en internationale verdragsverplichtingen waarbij Nederland partij is. Het
Nederlandse toelatingsbeleid is gebaseerd op individuele toetsing en rechtsstatelijke
uitgangspunten.

Het kabinet blijft zich inzetten voor de bescherming van de nationale veiligheid door
middel van gerichte maatregelen binnen het bestaande wettelijke kader.