Schriftelijke vragen : Het artikel 'Rijk verbiedt gemeenten om eigen maatregelen te nemen tegen staalslakken'

Vraag 1

Bent u bekend met het artikel «Rijk verbiedt gemeenten om eigen maatregelen te nemen
tegen staalslakken»?1

Vraag 2

Klopt het dat het ministerie gemeenten heeft opgedragen bestaande lokale verboden,
toepassingsregels of vergunningplichten terug te draaien? Zo ja, op basis van welke
juridische analyse is dit standpunt gebaseerd? Valt dit niet onder de beleidsvrijheid
van gemeenten? Of de plicht van overheden om burgers tegen vermijdbare risico’s te
beschermen?

Vraag 3

Hoe verhoudt dit verbod om de eigen inwoners tegen gezondheidsschadelijke vervuiling
te beschermen, zich tot de actuele kennis over de risico’s van staalslakken voor mens
en milieu, zoals onder meer blijkt uit rapportages van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid
en Milieu (RIVM), de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) en de Algemene Rekenkamer?

Vraag 4

Bent u bekend met de overweging van gemeenten om juist vanwege concrete lokale problemen
en gezondheidsklachten, strengere regels te willen stellen voor het gebruik van staalslakken?
Wat is uw reflectie hierop?

Vraag 5

Hoe verhoudt het standpunt, dat gemeenten geen generieke verboden mogen stellen, zich
tot de tijdelijke stop op bepaalde toepassingen van staalslakken die het kabinet zelf
heeft ingesteld vanwege gezondheidsrisico’s?

Vraag 6

Wilt u reflecteren op de stelling dat door generieke verboden te verbieden voor gemeenten,
het praktisch onmogelijk wordt voor gemeenten vanwege gebrek aan middelen, capaciteit,
afdoende kennis om de gezondheid van hun inwoners goed te beschermen? Denkt u dat
gemeenten, aannemers of het milieu er beter bij gebaat zijn als elke lading apart
moet worden getest op schadelijke stoffen en aparte toepassingsregels krijgt?

Vraag 7

Deelt u de mening dat gemeenten een verantwoordelijkheid hebben voor de bescherming
van de gezondheid van hun inwoners en daarom ruimte moeten hebben om lokaal aanvullende
maatregelen te nemen wanneer zij risico’s signaleren en het Rijk in gebreke blijft
door niet tijdig effectieve regels en maatregelen te treffen?

Vraag 8

Hoe verhoudt uw instructie aan gemeenten zich tot de motie van het lid Teunissen c.s.
(Kamerstuk 29 383, nr. 428), waarin de regering werd verzocht om strengere regels voor het gebruik van staalslakken
te onderzoeken en risico’s beter te beperken?

Vraag 9

Hoe verhoudt deze instructie voor gemeenten zich tot de motie van de leden Zalinyan/Kostic
(Kamerstuk 28 089, nr. 343), waarin de regering werd verzocht om aanvullende maatregelen te nemen rond het gebruik
van staalslakken en de relatie tot de maatwerkafspraken met Tata Steel?

Vraag 10

Wilt u reflecteren op de stelling dat het belang van de afzetmarkt voor secundaire
bouwstoffen, zoals in de brief wordt benoemd, zwaarder telt dan de gezondheid van
mens en milieu?

Vraag 11

Is over de inhoud van deze brief of het doel van deze instructie contact geweest met
(vertegenwoordigers van) Tata Steel of afnemers van staalslakken van Tata Steel? Zo
ja, wat was de inhoud van dat contact? Kunt u eventuele correspondentie en gespreksverslagen
met de Kamer delen?

Vraag 12

Klopt het dat er een financiële prikkel is om staalslakken te gebruiken in de vorm
van dat als staalslakken afgenomen worden van Tata Steel, de afnemers geld krijgen
daarvoor? Hoe ziet deze afzetmarkt eruit rondom de financiële prikkel? Waar ligt dan
de grens tussen afval en grondstof?

Vraag 13

Hoe ziet u de rol van het ministerie in het faciliteren en zelfs afdwingen van een
afzetmarkt voor het afval van Tata Steel en de verplichting van de overheid om de
gezondheid van mens en milieu te beschermen?

Vraag 14

Hoeveel gemeenten hebben een generiek verbod ingevoerd en hoeveel hebben andere aanvullende
regels opgesteld? Worden alle aanvullende regels nu verboden? Hoe gaat u optreden
tegen gemeenten die dit weigeren?

Vraag 15

Deelt u de mening dat het beperken van de ruimte voor gemeenten om maatregelen te
nemen haaks kan staan op de bedoeling van de Kamer en de aangenomen moties hierover,
de autonomie van gemeenten en de zorgplicht van de overheid om te zorgen voor een
gezonde leefomgeving voor haar inwoners?

Vraag 16

Bent u bereid de Kamer inzicht te geven in alle correspondentie van het ministerie
met gemeenten, provincies en omgevingsdiensten over het terugdraaien van lokale beperkingen
op staalslakken?

Vraag 17

Bent u bereid uw staalslakkenverbodverbod aan te houden, zolang de onderzoeken naar
de risico’s nog niet zijn afgerond en de landelijke regels nog niet zijn aangescherpt?

Vraag 18

Kunt u de Kamer informeren op hoeveel locaties in Nederland meldingen zijn geweest
van milieuschade of gezondheidsklachten?

Vraag 19

Welke stappen zijn er sinds het instellen van het tijdelijke landelijke verbod op
het gebruik van staalslakken gezet om tot strengere regels of betere bescherming van
mens en milieu te komen? Wanneer kan de Kamer nieuwe wetgeving verwachten?

Vraag 20

Wat gebeurt er wanneer het tijdelijke verbod afloopt en op basis van welke criteria
wordt besloten of het gebruik van staalslakken weer wordt toegestaan?