Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Beckerman over nieuwe problemen met vergoedingen voor gedupeerden

Antwoord van Staatssecretaris Van Marum (Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties)
(ontvangen 28 januari 2026).

Vraag 1 t/m 3

De SP is in bezit van een document van de Nationaal Coördinator Groningen (NCG) waarin
staat dat de vaste vergoeding voor zelf aangebrachte voorzieningen (hierna: ZAV) in
2026 6.500 euro zal bedragen, woningbouwcorporatie Wierden en Borgen heeft dit ook
aan huurders verteld. Klopt het dat deze aangekondigde hogere vergoeding nu niet doorgaat?
Waarom is hiervoor gekozen?

Deelt u onze mening dat het wrang is dat sommige huurders al te horen hebben gekregen
dat de forfaitaire ZAV vergoeding verhoogd zou worden en nu niet het bedrag krijgen
dat hen in het vooruitzicht is gesteld?

Bent u bereid de forfaitaire ZAV vergoeding alsnog te verhogen? Kunt u uw antwoord
toelichten?

Antwoord 1 t/m 3

De «vaste» forfaitaire vergoeding voor ZAV is € 3.000. Hiernaast hebben huurders de
mogelijkheid om te kiezen voor een vergoeding op basis van een opname. Hierbij stelt
een taxateur de vergoeding vast op basis van de vervangingswaarde van de zelf aangebrachte
voorzieningen. Uit de uitvoeringspraktijk van NCG blijkt dat vergoedingen op basis
van opname vaak significant hoger uitvallen dan de vaste forfaitaire vergoeding. Om
het huurders makkelijker te maken zonder een opname een reële vergoeding te ontvangen,
onderzoek ik de mogelijkheden om de forfaitaire vergoeding met terugwerkende kracht
te verhogen tot € 6.500,–.

Per ongeluk is op een inlegvel bij de huurdersfolder van de NCG het foutieve en voorbarige
bedrag terecht gekomen. Deze folders zijn niet allemaal op tijd teruggehaald, waardoor
het foutieve bedrag helaas ook richting enkele huurders gecommuniceerd is. Dit betreur
ik. Inmiddels zijn alle folders met het foutieve inlegvel verwijderd van de officiële
locaties van NCG en zijn ook de woningcorporaties hiervan op de hoogte gesteld.

Op dit moment kan ik uw Kamer nog niet informeren over of en wanneer de forfaitaire
ZAV-vergoeding verhoogd gaat worden. Wel moedig ik huurders aan om te kiezen voor
de mogelijkheid voor vergoeding op basis van opname, indien zij denken dat hun zelf
aangebrachte voorzieningen een hogere waarde hebben dan € 3.000,–.

Vraag 4

Welke andere vergoedingen worden in 2026 niet geïndexeerd? Kunt u voor alle vergoedingen
bij het Instituut Mijnbouwschade Groningen (IMG) en de NCG aangeven welke indexatie
er plaatsvindt?

Antwoord 4

Het IMG indexeert elk jaar de bouwkosten en bij NCG kunnen de bouwkosten tot aan de
start van de bouw geïndexeerd worden door aannemers en wordt periodiek de Groninger
Maatregelen Catalogus geïndexeerd. Als het gaat om de vergoedingen die mensen ontvangen
in het kader van schade door versterken (NCG) of bijkomende kosten (IMG), maak ik
jaarlijks een afweging met betrekking tot indexatie van de verschillende vergoedingen.
Het gaat hier om de vergoedingen waarvoor een vast bedrag is vastgesteld in bijlage
2.2 van de Regeling Tijdelijke wet Groningen.

Alle vergoedingen uit de lijst in bijlage 2.2 worden dit jaar geïndexeerd met 3,27%.
Uitzonderingen hierop zijn de forfaitaire ZAV-vergoeding, de vergoeding voor eigen
tijd en lang wachten op een opgeleverde versterkte woning (maatregel 16) en de vergoeding
om de verschillen recht te trekken tussen eigenaren en huurders ten aanzien van de
overlastvergoeding voor de versterking (maatregel 12b). De vergoeding voor het thuisblijven
tijdens de schadeopname en het schadeherstel kan jaarlijks door het IMG wordt geïndexeerd
op basis van het minimumloon.

De reden waarom de ZAV-vergoeding niet wordt geïndexeerd heeft te maken met de eerder
genoemde verkenning van mogelijkheden om het forfaitaire bedrag te verhogen. Maatregel
16 is een eenmalige vergoeding van € 2.500. Deze vergoeding is niet gekoppeld aan
bepaalde kosten die aan inflatie onderhevig zijn en wordt daarom niet geïndexeerd.
Maatregel 12b is bedoeld als vergoeding voor tijd en overlast uit het verleden, waardoor
jaarlijkse indexatie niet in de rede ligt. Bij regelingen van het IMG met een maximale
vergoeding, zoals de forfaitaire vergoedingen en immateriële schadevergoeding, wordt
deze maximale vergoeding niet geïndexeerd. Ook wordt de waardedalingsregeling niet
geïndexeerd.

De wijziging in de Regeling Tijdelijke wet Groningen, waarin deze indexatie van 3,27%
terugwerkende kracht tot 1 januari wordt geregeld, is op 21 januari gepubliceerd in
de Staatscourant.1

Vraag 5

Klopt het dat bewoners in Tjamsweer tijdens een presentatie over de sloop van hun
woning beloofd is dat ze in aanmerking komen voor een vergoeding van de kosten voor
zelf aangebrachte voorzieningen en nu alsnog een afwijzing van de NCG krijgen?

Antwoord 5

Ja, dit klopt.

Vraag 6

Waarom komen deze bewoners niet in aanmerking voor de ZAV regeling van de NCG?

Antwoord 6

De aanpak in Tjamsweer betreft een aanpak voor het dempen van onaanvaardbare verschillen.
Zoals ik in mijn brief van 19 september 20252 heb aangegeven horen bij deze aanpak ook de juiste vergoedingen. Hiervoor ontbreekt
echter de juiste grondslag in de wetgeving. Vandaar dat NCG op dit moment de bewoners
een afwijzing moet sturen. Momenteel wordt verkend of er toch een wettelijke grondslag
kan worden gecreëerd om ook de kosten van deze bewoners te vergoeden. Ik verwacht
uw Kamer hier spoedig over te informeren.

Vraag 7 en 8

Erkent u dat hier weer ongelijkheid ontstaat tussen bewoners? Waarom wordt hiervoor
gekozen?

Bent u bereid de huurders uit Tjamsweer en mogelijke andere huurders die nu niet in
aanmerking komen voor een vergoeding van de kosten voor ZAV via de NCG alsnog voor
deze regeling in aanmerking te laten komen?

Antwoord 7 en 8

Ja, ik erken dat hierdoor ongelijkheid ontstaat. Vandaar dat ik met NCG de mogelijkheden
verken om dit recht te zetten.

Vraag 9

Waarom stoppen de «Subsidie Verduurzaming Groningen – € 7.000» en de «Subsidie Verduurzaming
en Verbetering Groningen – € 17.000» op 31 mei aanstaande?

Antwoord 9

De wijzigingsregeling die een verlenging van deze subsidies mogelijk maakt, leg ik
nog deze maand ter voorhang aan uw Kamer voor.

Vraag 10

Gedupeerden in de versterkingsoperatie die nog wachten op een beoordeling van de NCG
krijgen nu een afwijzing voor de «Subsidie Verduurzaming en Verbetering Groningen».
Kunt u garanderen dat alle rechthebbende gedupeerden alsnog in aanmerking komen voor
deze subsidieregelingen? Wanneer dat niet zo is, dan ontstaat toch opnieuw ongelijkheid
omdat gedupeerden die «toevallig» eerder een beoordeling kregen van de NCG wél en
gedupeerden die nog wachten op een beoordeling niet in aanmerking zijn gekomen voor
dit geld?

Antwoord 10

Ja, ook bewoners die nog een beoordeling krijgen, kunnen aanspraak maken op deze subsidie.

Vraag 11

In Nij Begun is een maatregel (16) opgenomen om mensen die nog wachten op de versterking
te compenseren met 2.500 euro. Een deel van de mensen die nu nog wachten hebben dit
geld ook nog niet gekregen, waarom is hiervoor gekozen?

Antwoord 11

Er is niet bewust voor gekozen om bepaalde bewoners wel en andere bewoners geen vergoeding
toe te kennen. Binnen maatregel 16 worden verschillende doelgroepen onderscheiden,
waarbij de uitvoerbaarheid per doelgroep verschilt. Het uitkeren van de vergoeding
aan eigenaren van een gebouw dat in de werkvoorraad van de NCG zit en waarvoor een
versterkingsbesluit of besluit op norm is ontvangen is het meest eenvoudig gebleken.
Deze groep heeft de vergoeding inmiddels ontvangen of ontvangt deze op korte termijn.

Voor huurders van sociale huurwoningen binnen de werkvoorraad van de NCG geldt een
andere situatie. Omdat ik voor uitbetaling van de vergoeding aan deze groep afhankelijk
ben van woningcorporaties, is de situatie hier ingewikkelder. Op dit moment werk ik
samen met NCG en woningcorporaties aan een complete lijst van adressen die recht hebben
op de vergoeding.

Voor de uitbreiding van deze vergoeding naar bewoners in de Batch 1588 en de Zandplatenbuurt-Zuid
te Delfzijl geldt dat ik met de betrokken gemeenten heb afgesproken dat zij de vergoeding
zullen uitkeren aan deze bewoners. Ik verwacht dat bewoners hier binnen enkele weken
meer duidelijkheid over zullen krijgen.

Vraag 12

Erkent u dat het krom is dat compensatie voor het lange wachten nu alweer jaren op
zich laat wachten?

Antwoord 12

Ik vind het uiteraard vervelend dat de vergoeding voor eigen tijd en het lange wachten
op een versterkte, opgeleverde woning voor een deel van de doelgroep later komt dan
werd verwacht. Ondanks dat alle betrokken partijen zich inzetten voor een spoedige
uitkering, blijkt de regeling in de uitvoering complex. Mijn inzet blijft erop gericht
alle bewoners zo snel mogelijk te vergoeden.

Vraag 13

Wanneer zullen alle rechthebbende bewoners dit bedrag ontvangen hebben?

Antwoord 13

Uiteraard onderschrijft het kabinet het doel om, in het geval van vergoedingen, bewoners
tijdig en rechtvaardig tegemoet te komen. Daarom werkt de NCG er op dit moment aan
om ervoor te zorgen dat alle doelgroepen van maatregel 16 uit Nij Begun zo snel mogelijk
de vergoeding ontvangen. De processen hiervoor zijn ingericht en veel bewoners hebben
de vergoeding al ontvangen of zullen deze binnenkort ontvangen. Ik zet me ervoor in
dat alle bewoners die recht hebben op de vergoeding en hier nu op wachten, deze voor
het vierde kwartaal van 2026 kunnen ontvangen. Hierbij moet ik wel zeggen dat NCG
bij sommige doelgroepen, zoals huurders, ook afhankelijk is van informatie die zij
zelf aanleveren voordat NCG de vergoeding aan hen kan uitkeren.

Vraag 14

Waarom is geen uitvoer gegeven aan een aangenomen Kamermotie (Kamerstuk 33 529, nr. 1334) om te zorgen dat alle bewoners dit bedrag voor 1 november 2025 zouden hebben ontvangen?

Antwoord 14

Zoals gezegd heb ik het doel om bewoners tijdig en rechtvaardig tegemoet te komen
in de vergoedingen waar zij recht op hebben. Zoals ik in mijn appreciatie van de betreffende
motie aangaf, was het niet mogelijk om deze vergoeding voor 1 november uit te keren
aan alle bewoners. Vanwege de eerder genoemde complexiteit in het uitkeren van de
vergoeding aan bepaalde doelgroepen, is dit tot nu toe helaas nog niet voor iedereen
mogelijk geweest.

Vraag 15 en 16

Bewoners die al gebruik hebben kunnen maken van de 2.500 euro regeling (maatregel
16) hebben dit bedrag op de rekening ontvangen, bij bewoners die nog wachten wordt
het opgenomen in hun versterkingsbudget en is het dus niet vrij besteedbaar. Waarom
is hiervoor gekozen?

Erkent u dat dit weer een keuze voor ongelijkheid tussen gedupeerden is? Bent u bereid
dit terug te draaien?

Antwoord 15 en 16

Het bedrag wordt niet opgenomen in het versterkingsbudget. De maatregel van maatregel
16 wordt vastgelegd in het versterkingsbesluit, zodat NCG geen apart besluit hoeft
te nemen om deze vergoeding uit te keren. In het versterkingsbesluit is een afzonderlijke
alinea aan deze maatregel gewijd. Bewoners, onder wie ook bewoners die nog in afwachting
zijn van een versterkingsbesluit, ontvangen het bedrag te zijner tijd rechtstreeks
op hun rekening. Er is dus geen sprake van ongelijkheid. Het bedrag is voor iedereen
die het ontvangt vrij besteedbaar.