Schriftelijke vragen : Spraakherkenningshulpmiddelen en tolken in relatie tot het onderwijs

Vraag 1

Wat is er gebeurd met uw toezegging in antwoord op onze Kamervragen in augustus 20251 waarin u zegt «VWS en OCW gaan samen met UWV, zorgverzekeraars en de vertegenwoordiging
van Siméa, FODOK en Dovenschap in gesprek over welke (aanvullende) behoefte er bij
leerlingen en studenten is voor het gebruik van spraakherkenningshulpmiddelen in het
onderwijsdomein en bekijken wat er eventueel nodig is om dat mogelijk te maken.»?

Hebben deze gesprekken plaatsgevonden? Welke (aanvullende) behoeften zijn er bij leerlingen
en studenten? Hoe gaat u hier samen met genoemde instanties aan werken?

Vraag 2

Zijn in deze gesprekken ook slechthorende en dove leerlingen en studenten zelf bevraagd
zodat hun ervaringen meegenomen worden? Bent u bereid ervaringsdeskundige leerlingen
en studenten ook structureel te betrekken bij uw beleid rondom toegankelijkheid van
het onderwijs? Zo ja, op welke manier?

Vraag 3

Bent u het met ons eens dat zowel de toegang tot spraakherkenningshulpmiddelen als
het meepraten van ervaringsdeskundigen over beleid dat hen aangaat, een verplichting
is die voortvloeit uit het VN-Verdrag Handicap, maar ook gewoon in ons aller belang
is?

Vraag 4

Kunt u toelichten waarom het UWV schrijftolken wél vergoedt voor het volgen van onderwijs,
terwijl spraakherkenningshulpmiddelen, die dezelfde functionele behoefte vervullen
(namelijk het omzetten van spraak naar tekst) voor werk wél, maar voor onderwijs niet
door het UWV worden vergoed? Acht u deze ongelijke behandeling van functioneel gelijkwaardige
voorzieningen logisch en uitlegbaar?

Vraag 5

Kunt u aanvullend ook uitleggen hoe uw antwoord op de vragen 5 en 6 in onze vorige
Kamervragen (waarin u stelt dat mensen die doof en slechthorend zijn toegang moeten
hebben tot hulpmiddelen die passen bij hun situatie en u stelt dat de toegang tot
onderwijs voor deze groep geborgd moet zijn) zich verhoudt tot de complexe regelgeving
waarbij vergoedingen voor hulpmiddelen afhankelijk zijn van de situatie en allemaal
op een verschillende manier geregeld worden? Is het niet veel effectiever, gebruiksvriendelijker
en uiteindelijk ook goedkoper als dit drastisch wordt versimpeld?

Vraag 6

Bent u het met ons eens dat spraak-naar-teksthulpmiddelen op dit moment een belangrijke
aanvullende rol vervullen in het onderwijs, met name wanneer er geen tolk beschikbaar
is, en dat dit een reden zou moeten zijn om deze middelen te vergoeden voor degenen
die dat nodig hebben om onderwijs te kunnen volgen?

Vraag 7

Is de vraag naar schrijf- en gebarentolken in het (hoger) onderwijs bekend? Zo ja,
kunt u ons deze overzichten verstrekken? Zo nee, bent u bereid deze vraag structureel
te monitoren?

Vraag 8

Is bekend of naast de opleiding AD schrijftolk van de Hogeschool Utrecht2 nog meer opleidingen gaan stoppen? Kunt u de ontwikkeling van het aantal opleidingen
en studenten in de afgelopen 5 jaar uiteenzetten?

Erkent u dat het tekort aan schrijf- en gebarentolken niet wordt veroorzaakt door
gebrek aan vraag of werk, maar door lage instroom en het dreigende verdwijnen van
de opleiding tot schrijftolk, en dat dit vraagt om gericht opleidings- en instroombeleid?
Zo ja, wat gaat u hieraan doen?

Vraag 9

Bent u bekend met de oproep van Terry Koper op LinkedIn3 die beschrijft hoe hij misschien geen passende masteropleiding kan volgen vanwege
de beschikbaarheid van schrijftolken die Engels kunnen tolken? Wat zijn volgens u
geschikte oplossingen voor studenten die tegen soortgelijke problemen aanlopen?

Vraag 10

Hoe gaat u borgen dat de toegankelijkheid voor dove en slechthorende studenten niet
verder onder druk komt te staan, gezien de beperkte beschikbaarheid van Engelstalige
schrijftolken? Bent u bereid om samen met het onderwijsveld extra inspanning te verrichten
om te zorgen dat er voldoende aanbod is?

Vraag 11

Wilt u deze vragen vóór het Wetgevingsoverleg Gehandicaptenbeleid beantwoorden?