Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Dijk over het bericht dat het UMCG voorlopig operaties voor aangeboren hartafwijkingen schrapt

Antwoord van Minister Bruijn (Volksgezondheid, Welzijn en Sport) (ontvangen 30 september
2025).

Vraag 1

Wat is uw reactie op het bericht dat het Universitair Medisch Centrum Groningen (UMCG)
voorlopig operaties voor aangeboren hartafwijkingen schrapt?1

Antwoord 1

Dit bericht heeft zonder twijfel veel impact voor patiënten en hun naasten. Om in
het belang van de patiënten tijdelijk de geplande operaties bij het UMCG te stoppen,
vind ik een verstandig besluit. Tegelijkertijd ben ik bezorgd omdat het aangeeft hoe
kwetsbaar deze vorm van zorg in Nederland georganiseerd is. Ik heb begin oktober alle
umc’s uitgenodigd voor een gesprek over de voortgang van de bestuurlijke afspraken
waar zij mij afgelopen zomer over hebben geïnformeerd. Ik vind het belangrijk dat
deze afspraken op korte termijn ook vertaald worden in tastbare en concrete resultaten,
zodat patiënten en hun naasten kunnen blijven rekenen op kwalitatief goede zorg en
verdere verbetering van de kwaliteit. Na dit gesprek zal ik ook uw Kamer daarover
informeren.

Vraag 2

Wat is er precies aan de hand bij het UMCG? Wat wordt er bedoeld wanneer er wordt
verwezen naar zorgen over «sociale veiligheid en kwaliteit van zorg en wetenschap»?2 Zijn dit zorgen die al langer spelen of zijn deze pas recent bekend geworden?

Antwoord 2

Het UMCG heeft op basis van zorgen over de sociale veiligheid en over de kwaliteit
van zorg en integriteit van wetenschappelijk onderzoek binnen het centrum voor aangeboren
hartafwijkingen, het besluit moeten nemen om geplande operaties voor patiënten met
een aangeboren hartafwijking tijdelijk te staken en een onderzoek te laten uitvoeren.
Het UMCG heeft de IGJ hierover geïnformeerd. Deze zorgen zijn recent expliciet gemaakt
en vormen de directe aanleiding voor dit nader onderzoek. Het is niet de IGJ maar
het UMCG zelf dat het besluit heeft genomen. Het is aan het UMCG om meer te delen
over de inhoud van de zorgen, zodra het onderzoek hierna is afgerond.

Vraag 3

Hoe komt het dat deze situatie is ontstaan?

Antwoord 3

In algemene zin gelden al langer zorgen over de organisatie van zorg voor aangeboren
hartafwijkingen, deze zorgen hebben ook geleid tot de eerdere concentratiebesluiten.
In juni vorig jaar hebben de umc’s besloten intensiever te gaan samenwerken om de
kwaliteit van deze zorg te kunnen waarborgen. Het is betreurenswaardig dat ook deze
voorgenomen intensieve samenwerking niet heeft kunnen voorkomen dat het UMCG nu heeft
moeten besluiten tijdelijk de operaties te staken.

Volgens de toelichting van het UMCG is het besluit genomen naar aanleiding van geuite
zorgen binnen de afdeling en de wens om hoogcomplexe zorg uitsluitend onder optimale
randvoorwaarden te leveren. Vanuit dat oogpunt kiest het UMCG voor tijdelijk stoppen,
het doen van onderzoek en maatwerkoplossingen per patiënt.

Vraag 4

In hoeverre is er ruimte bij de andere UMC’s om de geschrapte operaties alsnog op
tijd te laten plaatsvinden?

Antwoord 4

Het UMCG verwijst patiënten met een geplande ingreep de komende maanden naar de centra
in Utrecht, Leiden, Amsterdam en Rotterdam. Het UMCG stemt met de centra af hoe de
capaciteit wordt ingezet, waarbij rekening wordt gehouden met de individuele omstandigheden
van de patiënten. Dit is maatwerk. De IGJ heeft aangegeven dat in de vier centra de
basis voor goede zorg aanwezig is, maar dat samenwerking en personele borging blijvend
aandacht vragen.

Vraag 5

Wat wordt er gedaan om de betreffende patiënten te garanderen dat de zorg die zij
nodig hebben kunnen blijven ontvangen?

Antwoord 5

Alle patiënten op de wachtlijst zijn door het UMCG persoonlijk benaderd over hun vervolgtraject
en – waar van toepassing – over plaatsing in een ander centrum. Poliklinische zorg,
niet-chirurgische behandelingen (zoals katheterisaties) en acute zorg blijven in Groningen
beschikbaar. Voor vragen zijn telefonische aanspreekpunten ingericht. Daarbij wordt
per patiënt maatwerk geleverd en worden ook de voorkeuren van patiënten en ouders
meegewogen.

Vraag 6

Is er ook gekeken naar mogelijkheden om de operaties in Groningen doorgang te laten
vinden, door meer samen te werken met operatieteams uit de andere UMC’s? Zo nee, waarom
niet?

Antwoord 6

Het UMCG heeft mij laten weten ervoor gekozen te hebben de geplande operaties tijdelijk
te staken en patiënten – in overleg en per persoon – in voorkomende gevallen te verplaatsen
naar andere centra. Gezien de aard van de gesignaleerde zorgen kiest het UMCG eerst
voor herstel van de randvoorwaarden via onderzoek en organisatorische maatregelen,
in plaats van directe voortzetting van operaties met inzet van externe teams. Er is
landelijk ook onvoldoende capaciteit om deze optie uit te voeren, zo geeft het UMCG
aan. Binnen het Netwerk Aangeboren Hartafwijkingen en met het Erasmus MC wordt nauw
samengewerkt en afgestemd over deze situatie.