Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Postma over het artikel 'Zonnestroom is in 2027 geen cent meer waard, dus paneelbezitters zijn de dupe'

Antwoord van Minister Hermans (Klimaat en Groene Groei) (ontvangen 3 april 2025).

Vraag 1

Bent u bekend met het artikel «Zonnestroom is in 2027 geen cent meer waard, dus paneelbezitters
zijn de dupe»?1

Antwoord 1

Ja.

Vraag 2

Bent u het eens dat het onwenselijk is dat energiebedrijven voor zonnestroom (in de
eerste bekendmakingen van tarieven) maar € 0,25 cent per kilowattuur bieden?

Antwoord 2

Het is begrijpelijk dat veel zonnepaneelbezitters teleurgesteld zijn dat de salderingsregeling
wordt beëindigd en dat de door hun aan het net teruggeleverde elektriciteit vanaf
2027 minder oplevert. Leveranciers zijn verplicht teruggeleverde elektriciteit af
te nemen van klanten met zonnepanelen en moeten daar een redelijke vergoeding voor
geven. Wat redelijk is, is met name afhankelijk van de waarde van de door de klant
teruggeleverde elektriciteit op het moment van teruglevering. Deze wordt onder andere
bepaald door de prijzen op de groothandelsmarkt voor elektriciteit op dat moment.
Deze prijs zal op zonnige momenten doorgaans laag of zelfs negatief zijn. De vergoeding
die een leverancier aanbiedt moet voldoen aan de wettelijke eisen en mag niet negatief
zijn. Verder is het aan marktpartijen hoe ze hun aanbod op de markt vormgeven en vormt
concurrentie een prikkel om een voor klanten aantrekkelijk aanbod in de markt te zetten.

Mensen die recent geïnvesteerd hebben in zonnepanelen zullen in sommige gevallen rekening
hebben gehouden met een kortere terugverdientijd. Het kabinet voorziet echter dat
het ook met een lage terugleververgoeding rendabel blijft om te investeren in zonnepanelen.
Door het eigen verbruik kunnen mensen met zonnepanelen de afname van elektriciteit
verminderen en zo tot enkele honderden euro’s voordeel per jaar behalen uit zonnepanelen.

Overigens betreft de € 0,25 cent niet de terugleververgoeding, maar het saldo na aftrek
van de terugleverkosten. De terugleververgoeding bedraagt afgerond € 5,4 cent.

Vraag 3

Kunt u verklaren hoe het kan dat een dergelijke vergoeding in geen enkele verhouding
staat tot wat ingekochte zonnestroom hetzelfde huishouden kost?

Antwoord 3

Het leveringstarief dat een huishouden betaalt voor de afname van elektriciteit is
doorgaans niet maatgevend voor de actuele waarde van de zonnestroom die aan het net
wordt teruggeleverd. Dit heeft vooral te maken met de momenten op de dag en in het
jaar waarop elektriciteit wordt afgenomen en elektriciteit wordt teruggeleverd. Afname
vindt voor een groot deel ook plaats in de winter of in de ochtend- en avonduren wanneer
zonnepanelen weinig tot geen elektriciteit produceren. Teruglevering vindt voornamelijk
plaats op zonnige momenten overdag in de lente, zomer en herfst. De prijs van elektriciteit
op de groothandelsmarkt kan aanzienlijk verschillen tussen die periodes, waarbij de
prijs voor elektriciteit tijdens zonnige periodes met veel zonnestroomproductie doorgaans
lager ligt dan tijdens de momenten met minder productie waarop meer elektriciteit
van het net wordt afgenomen.

Vraag 4

Bent u het eens dat het strijdig is met het aangenomen amendement 26 611, nr. 19 van lid Postma dat leveranciers na 1 januari 2027 een overstapboete in rekening brengen,
zoals in het artikel gesuggereerd wordt?

Antwoord 4

Het amendement Postma2 regelt dat voor lopende overeenkomsten, waarbij een opzegvergoeding in rekening gebracht
kan worden, de opzegvergoeding achterwege blijft indien de overeenkomst is afgesloten
voorafgaand aan de bekendmaking van de Wet beëindiging salderingsregeling en de leverancier
die overeenkomst wegens het in werking treden van deze wet eenzijdig wijzigt.

Voor contracten die zijn afgesloten na de bekendmaking van deze wet en die doorlopen
na de datum van inwerkingtreding van de wet – en die niet al aangepast zijn op de
nieuwe wetgeving – gelden de gewone regels voor aanpassingen gedurende de looptijd
van een contract. Tussentijdse wijziging kan alleen als leveranciers in hun eigen
contracten met kleinverbruikers een redelijk en transparant wijzigingsbeding hebben
opgenomen. Daarnaast moet aan de kleinverbruiker de reële mogelijkheid worden geboden
om de overeenkomst te beëindigen wanneer de leverancier de leveringstarieven eenzijdig
aanpast.

Vraag 5

Bent u het eens dat het wijzigen van de kilowattuurprijs voor levering en teruglevering
ook een wijziging is van de voorwaarden, en dat na het in werking treden van de wet
Beëindiging salderingsregeling, het contract zonder overstapstapboete opgezegd moet
kunnen worden?

Antwoord 5

Of en wanneer een prijs gewijzigd kan worden hangt af van de bepalingen van het contract.
Ook los van de bepaling uit de Wet beëindiging salderingsregeling over het opzeggen
van reeds lopende contracten gelden hiervoor regels ingevolge de Elektriciteitswet
1998 en de Energiewet. Zie ook het antwoord op vraag 4.

Vraag 6

Hoe wilt u voorkomen dat woningeigenaren/ huurders zonnepanelen zullen verwijderen
of uitzetten?

Antwoord 6

Voor woningeigenaren is er geen reden om hun zonnepanelen te verwijderen of uit te
zetten. Met het eigen verbruik van zelfopgewekte zonnestroom kunnen woningeigenaren
nog altijd enkele honderden euro’s op jaarbasis besparen. Daarbij is er een ruim aanbod
aan contracten voor zonnepaneelbezitters waarbij er een positief bedrag overblijft
voor de teruggeleverde elektriciteit. In alle gevallen is het advies aan ieder huishouden
om goed te kijken naar de contractvoorwaarden die de leveranciers bieden en het contract
te kiezen dat het beste past bij diens situatie.

Voor wat betreft de gevolgen voor huurders wordt een onderzoek uitgevoerd in samenwerking
met Aedes en Woonbond. De Kamer wordt op korte termijn geïnformeerd over de uitkomsten.

Vraag 7

Ziet u een oplossing in opslag van zonne-energie? Zo ja, hoe wilt u de opslag van
zonne-energie stimuleren (subsidie thuisbatterij, buurtbatterij)?

Antwoord 7

Batterijen kunnen mogelijk een uitkomst bieden voor het verhogen van eigen gebruik,
door het opslaan van zonne-energie. Met de huidige salderingsregeling en een vast
nettarief voor alle huishoudens is de inzet van thuis- en buurtbatterijen voor eigen
gebruik echter nog niet voldoende aantrekkelijk. Batterijen worden op dit moment voornamelijk
ingezet voor handel op de elektriciteitsmarkten, waaronder de onbalansmarkt, waardoor
netcongestie kan toenemen. Om die reden is het belangrijk zo snel mogelijk randvoorwaarden
te creëren die verergering van netcongestie voorkomen. Hierover worden gesprekken
gevoerd met de sector en netbeheerders. Het doel is om voor de zomer deze gesprekken
afgerond te hebben en de randvoorwaarden te hebben bepaald. Daarna kan worden onderzocht
of stimulering van thuisbatterijen wenselijk of nodig is.