Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Madlener over de sluiting van de Ketheltunnel door een technische storing

Antwoord van Minister Harbers (Infrastructuur en Waterstaat) (ontvangen 24 april 2023).

Vraag 1

Heeft u kennisgenomen van de technische storing in de Ketheltunnel en het bijbehorende
verkeersinfarct dat hierdoor veroorzaakt werd?1

Antwoord 1

Ja, daarvan heb ik kennisgenomen. Er was rond Rotterdam op donderdag 6 april een samenloop
van een vroege spits vanwege de aanstaande Paasdagen, slechte weersomstandigheden
en verschillende ongelukken. Dit leidde aan het begin van middag al tot forse files.
Toen daar de afsluiting van de Ketheltunnel nog bijkwam ontstond helaas de zwaarste
avondspits van dit jaar.

Vraag 2

Wat is de oorzaak geweest van deze technische storing en wat gaat u doen om deze storing
in de toekomst te voorkomen? Kunt u een uitgebreid antwoord geven op deze vraag met
bijbehorende analyse?

Antwoord 2

Bij een reguliere inspectie is in de energiedistributie-installatie een storing ontstaan.
Daardoor kwamen meerdere installaties onder te hoge spanning te staan en schakelden
meerdere veiligheidssystemen zichzelf automatisch uit. Enkele systemen raakten beschadigd,
waardoor onderdelen vervangen moesten worden. Op zeer korte termijn moest worden ingegrepen
om verdere schade en daarmee mogelijk een langdurige afsluiting te voorkomen. De directe
aanleiding van de storing is een onvoorzien foutieve montage van een onderdeel in
de installatie.

Deze specifieke storing zal in de toekomst niet meer optreden, omdat de directe oorzaak
is weggenomen. Wel wordt gekeken of deze gebeurtenis aanleiding is om andere installaties
met vergelijkbare aansluitingen extra te controleren.

Vraag 3 en 4

Wat is de oorzaak geweest van deze technische storing en wat gaat u doen om deze storing
in de toekomst te voorkomen? Kunt u een uitgebreid antwoord geven op deze vraag met
bijbehorende analyse?

Hoe kan het dat door het uitvallen van matrixborden, verlichting en ventilatoren de
hele tunnel wordt afgesloten?

Antwoord 3 en 4

Rijkswaterstaat handelt bij het beoordelen en oplossen van ernstige storingen conform
de landelijke tunnelstandaard, die gegrond is op de Tunnelwet. Hierin zijn verschillende
storingen aan of uitvallen van tunnelinstallaties (faaldefinities) beschreven met
bijbehorende vereiste maatregelen. De aard van de storingen bepaalt dus het soort
maatregelen dat getroffen wordt. Het kan bij eenvoudigere verstoringen gaan om het
invoeren van een snelheidsbeperking of verscherpt toezicht via een centrale of een
weginspecteur. Het streven is om binnen de normen van de Tunnelwet de tunnel (zo veel
mogelijk) open te houden voor het verkeer. Veiligheid staat echter altijd voorop,
waardoor het in bepaalde gevallen onvermijdelijk is om over te gaan tot afsluiting.

In het geval van de Ketheltunnel moesten, om de storing te verhelpen, de tunnelinstallaties
uitgeschakeld worden, omdat anders niet veilig gewerkt kon worden. Hiermee was de
tunnel niet meer veilig te gebruiken en moest deze afgesloten worden totdat de storing
verholpen was.

De volgende veiligheidssystemen zijn (gedeeltelijk) geraakt:

– Het detectiesysteem (snelheidsonderschrijding, stilstand en spookrijders)

– De Matrixsignaalgevers

– CCTV systeem (closed-circuit television)

– Hulppostkasten

– Evacuatievoorzieningen zoals vluchtdeurindicatie, geluidsbakens en contourverlichting

– Verlichting

– Intercominstallaties

– Luchtkwaliteitsmeting

Vraag 5

Bent u het ermee eens dat er voldoende mogelijkheden zijn om de tunnel, zelfs bij
een technische storing, open te houden door bijvoorbeeld direct het cameratoezicht
te intensiveren?

Antwoord 5

Rijkswaterstaat heeft voor alle tunnels meerjarige onderhoudscontracten. De onderhoudsaannemer
levert een storingsdienst, die 24/7 beschikbaar is.

Bij de storing aan de Ketheltunnel waren de juiste mensen snel ter plaatse. Voor het
verhelpen van een storing, waarbij een afsluiting noodzakelijk is, is een reeks aan
handelingen nodig alvorens de tunnel weer opengesteld kan worden voor verkeer.

Na de probleemanalyse dient de tunnel afgesloten te worden. Hiervoor worden fysieke
verkeersmaatregelen getroffen op de toeleidende wegen. Vervolgens kan het primaire
probleem worden opgelost en eventuele gevolgschade in beeld gebracht worden. In het
geval van de Ketheltunnel waren deze beperkt, maar een aantal onderdelen moest vervangen
worden om nieuwe ongeplande storingen te voorkomen. Vervolgens is het noodzakelijk
om te testen of de installatie weer naar behoren functioneert voordat de tunnel per
rijrichting kan worden opengesteld.

In algemene zin kan gesteld worden dat binnen dit proces weinig tijdwinst te behalen
is. Wel wordt altijd gezocht naar optimalisaties in het proces. Ook naar aanleiding
van deze storing.