Schriftelijke vragen : Vrijgegeven documentatie met betrekking tot de Denktank Desinformatie

Vraag 1

Hebt u kennisgenomen van de onlangs vrijgegeven informatie rondom de bezigheden en
de werkwijze van de Denktank Desinformatie ter ondersteuning van het coronabeleid?1

Vraag 2

Wat vindt u van het grote aantal prominente organisaties dat betrokken was bij de
Denktank Desinformatie? Kunt u reflecteren op de onafhankelijkheid van verschillende
van deze instituten, die door de directe betrokkenheid bij de Denktank Desinformatie
en het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport wellicht in het geding is
gekomen?

Vraag 3

Was het wat u betreft geoorloofd dat leden van de denktank opdrachten gaven aan sociale
mediaplatforms/BigTech bedrijven om bepaalde pagina’s/groepen/berichten te verwijderen,
omdat de content het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport onwelgevallig
was? Op basis van welke bevoegdheid en/of afspraken werden deze opdrachten gegeven?
Hoe raakt dit wat u betreft aan de vrijheid van meningsuiting van burgers?

Vraag 4

Vindt u het geoorloofd dat leden van de denktank opdrachten gaven aan de Inspectie
Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) om bepaalde personen, zoals kritische huisartsen, te
benaderen/blokkeren/censureren, omdat de informatie die zij deelden het coronabeleid
van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport onwelgevallig was? Op basis
waarvan waren de leden van de denktank bevoegd om dit te doen?

Vraag 5

Wat vindt u van de duidelijke verstrengeling tussen de leden van de Denktank Desinformatie
en de pers en daarmee indirect dus ook met het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn
en Sport? Is het wat u betreft geoorloofd dat beide entiteiten elkaar actief voeden,
uitingen toesturen en laten checken en een innige samenwerking onderhouden teneinde
het coronabeleid en het narratief van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn
en Sport te faciliteren? Hoe reflecteert u op de gewenste onafhankelijkheid van de
journalistiek, als die vanuit een samenwerking met een aan de overheid gelieerde organisatie
betrokken is bij het beïnvloeden van de publieke opinie?

Vraag 6

Kunt u uitleggen waarom het concurrerende Russische Sputnik-vaccin op sociale media
niet mocht worden «aangeprezen» door gebruikers en waarom de denktank actief werk
maakte van het censureren van dergelijke berichten, terwijl er wel «reclame» gemaakt
mocht worden voor andere vaccins?

Vraag 7

Klopt het dat de denktank actief contact opnam met journalisten voor rectificaties/herzieningen
als er informatie in de media was verschenen die de denktank en/of het Ministerie
van Volksgezondheid, Welzijn en Sport onwelgevallig was? Zo ja, hoe reflecteert u
dan op uw eerdere uitspraken, onder andere in de beantwoording op Kamervragen van
de Groep Van Haga, dat de media in Nederland onafhankelijk zijn en de politiek daar
dus geen invloed op uitoefent? Is er nou wel of geen (indirecte) beïnvloeding vanuit
het kabinet geweest op de berichtgeving rondom het coronavirus in de pers en het classificeren
van «desinformatie»?

Vraag 8

Klopt het dat er actief werk is gemaakt van het positioneren van leden van de denktank
in de media, bijvoorbeeld door deelname aan televisieprogramma’s? Kunt u uitleggen
wat hiervoor de strategie was? Zijn er afspraken gemaakt met programma’s voor het
«leveren» van prominenten, bijvoorbeeld voor talkshows en actualiteitenprogramma’s?
Wat was hierbij de rol van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport?

Vraag 9

Kunt u aangeven of de leden van de Denktank Desinformatie allemaal adequaat onderlegd
waren om feitelijk en wetenschappelijk juiste informatie rondom het coronavirus, vaccins,
maatregelen, et cetera te verstrekken aan het publiek? Hoe zijn de leden van de denktank
geselecteerd? Op basis van welke criteria is dit gebeurd?

Vraag 10

Klopt het dat de leden van de Denktank Desinformatie zich naar eigen inzicht in het
publieke debat mochten mengen om het gewenste narratief uit te dragen en daarbij dus
onder andere medisch advies verschaften? Zo ja, werden al hun uitlatingen getoetst
op feitelijke juistheid? Zo ja, door wie?

Vraag 11

Wat houdt de zogenaamde «faciliterende rol» van het Ministerie van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport precies in? Vindt u het gerechtvaardigd dat het Ministerie van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport actief burgers en informatie «aangeeft» die door de denktank in de
gaten gehouden en/of gecensureerd moesten worden?

Vraag 12

Klopt het dat het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport en/of de Denktank
Desinformatie actief de algoritmes van de verschillende sociale media platforms heeft
proberen te beïnvloeden, teneinde bepaalde berichtgeving van gebruikers de kop in
te drukken? Bent u het met de vragenstellers eens dat burgers daarmee actief een eerlijk
en onafhankelijk informatie-aanbod is onthouden, wat onder andere de vrije gedachtevorming,
het recht op informed consent en het recht op lichamelijke integriteit schendt?

Vraag 13

Klopt het dat de Denktank Desinformatie ook actief is ingezet om niet alleen burgers,
maar ook zorgverleners zelf mee te krijgen in het narratief van het coronabeleid van
het kabinet? Klopt het dat actief is ingezet op het sussen van de vele zorgen en vragen,
onder andere over de coronavaccins, die ook bij zorgpersoneel leefden?

Vraag 14

Heeft de Denktank Desinformatie actief geprobeerd zorgverleners, zoals bijvoorbeeld
verzorgenden en wijkverpleegkundigen een communicatielijn richting kritische/bezorgde
patiënten/cliënten op te leggen? Kunt u uitleggen of en op welke manier de denktank
beschikte over meer expertise dan deze zorgverleners zelf?

Vraag 15

Wat vindt u van de zogenaamde «Twitter files» die duidelijk zouden maken dat de Amerikaanse
overheid op grote schaal sociale media hebben ingezet om onwelgevallige meningen rondom
Covid-19 en de pandemiebestrijding de kop in te drukken en kritische mensen monddood
te maken? Kunt u aangeven of en op welke schaal dat in Nederland ook is gebeurd?

Vraag 16

Op basis van welke criteria/overwegingen is informatie door de Denktank Desinformatie
en/of het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport aangemerkt als zijnde desinformatie?
Zijn deze criteria gedurende de coronacrisis gewijzigd/herzien/aangepast? Zo ja, hoe
en waarom?

Vraag 17

Wat is het EU Rapid Alert System? Wat is hiervan het doel? Hoe wordt het ingezet?
Op welke manier is er door de Nederlandse overheid en/of de Denktank Desinformatie
gebruik van gemaakt? Wat is de functie van Twitter Reporting Portal? Kunt u de betrokkenheid
van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties toelichten met betrekking
tot het bestrijden van desinformatie over Covid-19? Kunt u aangeven of er overleggen
zijn geweest tussen verschillende Nederlandse ministeries en techbedrijven met betrekking
tot het uitwisselen van strategieën voor het bestrijden van desinformatie? Zo ja,
wat zijn de uitkomsten geweest van deze overleggen? Zijn hier afspraken gemaakt en/of
samenwerkingen aangegaan?

Vraag 18

In hoeverre is de Denktank Desinformatie op dit moment nog actief en zal dit orgaan
in de toekomst worden ingezet voor het bestrijden van desinformatie, al naar gelang
u daartoe aanleiding ziet? Zo ja, is hiervoor al een plan, welke maatschappelijke
taak en invloed zal de Denktank hebben en wie zullen er deel van uit (blijven) maken?

Vraag 19

Zal de internationale samenwerking op het gebied van de bestrijding van desinformatie
en de infrastructuur die daarvoor tijdens de coronacrisis is opgebouwd in de toekomst
verder worden uitgebouwd? Zo ja, op welke manier? Kunt u een gedetailleerde uiteenzetting
geven van de plannen en initiatieven die er op dit moment zijn en de bedrijven/personen
die hierbij betrokken zijn?