Antwoord schriftelijke vragen : Antwoord op vragen van het lid Van Haga over het bericht ‘Britse regering kondigt hardere koers tegen illegale immigranten aan’

Antwoord van Staatssecretaris Van der Burg (Justitie en Veiligheid) (ontvangen 31 oktober
2022).

Vraag 1

Bent u bekend met het NOS-artikel «Britse regering kondigt hardere koers tegen illegale
immigranten aan»1?

Antwoord 1

Ja.

Vraag 2

Wilt u, in lijn met het standpunt van de Britse regering, dat niemand die illegaal
binnenkomt meer asiel mag aanvragen in Nederland?

Antwoord 2

Het onthouden van de mogelijkheid om een asielverzoek in te dienen aan de in uw vraag
bedoelde groep, zou in strijd zijn met de EU-asielregelgeving (GEAS) waaraan Nederland
gebonden is. De EU-asielregelgeving is van toepassing op alle asielverzoeken die op
het grondgebied, daaronder begrepen aan de grens of in de transitzones van de lidstaten,
worden ingediend. Echter, niet alle in Nederland ingediende asielverzoeken hoeven
hier inhoudelijk te worden behandeld. Indien op basis van de criteria, zoals neergelegd
in de Dublinverordening, een andere EU-Lidstaat verantwoordelijk is voor de inhoudelijke
behandeling, dan kan het in Nederland ingediende asielverzoek niet in behandeling
worden genomen en de persoon worden teruggeleid naar die verantwoordelijke lidstaat.
Indien gebleken is dat de asielzoeker via een veilig derde land Nederland is binnengekomen,
dan kan het alhier ingediende asielverzoek niet-ontvankelijk worden verklaard, mits
aan de daartoe in de Asielprocedure-richtlijn neergelegde voorwaarden is voldaan (zoals
de mogelijkheid om daar de vluchtelingenstatus te verzoeken, een verzekerde wedertoelating
en het bandencriterium).

Vraag 3

Hoe bent u van plan de instroom van illegalen te beperken en de uitstroom te vergroten?

Antwoord 3

Kortheidshalve verwijs ik u naar de brief van het Kabinet van 26 augustus 2022 en
naar mijn brief van 14 oktober 2022 over de voortgang van deze maatregelen.

Vraag 4

Wilt u in lijn met de Britse regering een maximumaantal asielzoekers vaststellen dat
Nederland binnen mag komen?

Antwoord 4

Het zetten van een maximum op het aantal asielzoekers dat in Nederland een asielverzoek
mag indienen, zou in strijd zijn met internationale verdragen en EU-recht waaraan
Nederland gebonden is. Zoals uw Kamer reeds is bericht per brief van 8 november 2021
heeft mijn voorganger bij de Adviescommissie voor Vreemdelingenzaken (ACVZ) de adviesvraag
ingediend «In hoeverre en op welke wijze kunnen beleidsmatige richtgetallen bijdragen
aan sturing van asiel- en reguliere migratie naar Nederland?». In die brief is tevens
aangegeven dat de ACVZ voorts is gevraagd om de motie van de leden Stoffer en Eerdmans
in acht te nemen. Uw Kamer heeft bij deze motie verzocht «de regering, de ACVZ te
verzoeken ook de mogelijkheid, de verschillende varianten en voor- en nadelen van
een migratiequotum te onderzoeken». Het kabinet is nog in afwachting van dit advies
van de ACVZ.

Vraag 5

Erkent u de afschrikkende werking van migratiepartnerschappen waarbij asielzoekers
teruggestuurd worden naar een derde land?

Antwoord 5

Hier zijn geen cijfers over bekend.

Vraag 6

Welke actie heeft u tot dusver ondernomen voor het bewerkstelligen van zulke migratiepartnerschappen
met derde landen?

Antwoord 6

Het kabinet zet zich actief in om migratiesamenwerking te intensiveren met een aantal
van de voor Nederland meest relevante migratie herkomst- en transitlanden, zowel bilateraal
als in Europees verband. Externalisering van asiel is daar geen onderdeel van. De
inzet is een gelijkwaardig partnerschap met een brede relatie waarin wordt samengewerkt
op en afspraken gemaakt over zaken als handel, hulp en steun bij opvang, terugname
van uitgeprocedeerde asielzoekers en tegengaan van irreguliere migratie. Ook tijdelijke,
legale en circulaire arbeidsmigratie kan deel uitmaken van een partnerschap, in de
vorm van kleinschalige en stapsgewijze pilots. Daarbij verschilt de samenwerking per
land en wordt maatwerk toegepast. Uw Kamer ontvangt voor het einde van dit jaar een
internationale migratiestrategie waarin het kabinet de migratiesamenwerking met derde
landen en inzet t.a.v. opvang in de regio zal toelichten.

Vraag 7

Heeft u contact met het Verenigd Koninkrijk over hun migratiepartnerschap met Rwanda,
in lijn met de aangenomen motie van het lid Brekelmans over meer actie om migratiepartnerschappen
met derde landen te sluiten (Kamerstuk 19 637, nr. 2866) van april jl.? Zo ja, kunt u dit contact toelichten?

Antwoord 7

Zowel op hoogambtelijk als op politiek niveau is met het VK gesproken over migratie
in de afgelopen maanden. Daarin is gevraagd naar de Britse ervaringen met migratiepartnerschappen,
en is aangegeven dat Nederland geïnteresseerd is om in algemene zin te leren van hun
ervaring waar het brede partnerschappen betreft. In deze gesprekken is door het VK
de stand van zaken van de samenwerking met Rwanda toegelicht. Relocatie naar Rwanda
is tot op heden niet gestart, omdat de rechterlijke toetsing nog moet worden afgewacht.

Vraag 8

Gaat u er in de Europese Unie op aandringen dat er migratiepartnerschappen met derde
landen worden gesloten?

Antwoord 8

Op Europees niveau zijn er Actieplannen geformuleerd voor prioritaire landen uit de
focusregio’s voor migratie van de EU (Noord-Afrika, Sub-Sahara Afrika, Midden-Oosten
en Westelijke Balkan) om migratiepartnerschappen verder te ontwikkelen. Onder Frans
voorzitterschap zijn deze plannen verder geoperationaliseerd. Dialogen met belangrijke
landen van herkomst en transit zijn geïntensiveerd. Het kabinet zet zich in om alle
relevante instrumenten vanuit de brede relatie daarbij te betrekken, zoals ontwikkelingssamenwerking,
handel en visa om de slagkracht van de EU te versterken. Nederland trekt hierbij nauw
op met gelijkgezinde EU-lidstaten.

Vraag 9 en 10

Wilt u in lijn met de Britse regering de Nederlandse grenscontroles intensiveren?

Gaat u er in de Europese Unie op aandringen dat de controles van de buitengrenzen
geïntensiveerd dienen te worden?

Antwoord 9 en 10

Het kabinet is voorstander van het verstevigen van de Nederlandse en Europese buitengrenzen.
Daarom zet het kabinet zich reeds geruime tijd in voor betere screening en registratie
aan de Europe buitengrenzen en het instellen van asielgrensprocedures. Zo wenst het
kabinet irreguliere secundaire migratie onder andere tegen te gaan. Het wetgevingsproces
op deze voorstellen is gaande. Hierover wordt uw Kamer in de geannoteerde agenda’s
van de JBZ-Raad geïnformeerd. Ook in het kader van de aanpassingen van de Schengengrenscode
wordt nog onderhandeld, bijvoorbeeld over maatregelen die aan de buitengrenzen genomen
kunnen worden wanneer er sprake is van instrumentalisering van migratie. Ten slotte
heeft Frontex als agentschap een belangrijke rol wanneer het om ondersteuning van
lidstaten bij grensbeheer gaat. Nederland wil dat Frontex zijn mandaat ten volle benut
om ondersteuning te bieden op het gebied van grenzen en terugkeer.